نمونه سوالات ۴ گزینه ای آزمون ICDL – مهارت ۴ – اکسل

نمونه سوالات 4 گزینه ای آزمون ICDL – مهارت 4 – اکسل

اگر به دنبال نمونه سوالات چهارگزینه‌ای اکسل ICDL هستید، در این مقاله سوالاتی استاندارد و کاربردی قرار داده شده است. این سوالات مفاهیم مهم اکسل از جمله فرمول‌ها، توابع و مدیریت داده‌ها را پوشش می‌دهند و به شما کمک می‌کنند با آمادگی کامل در آزمون ICDL شرکت کنید.

۱) برای ذخیره کردن یک الگو به عنوان یک template کافی است در لیست ……. گزینه Excel Template را انتخاب کنید.

الف) save in
ب) save as type
ج) save as name
د) file name

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — save as type

برای ذخیره‌کردن یک فایل اکسل به‌صورت الگو، در پنجره ذخیره با نام، فهرست «نوع فایل» با عنوان Save as type را باز می‌کنیم و گزینه Excel Template را انتخاب می‌کنیم. این فهرست قالب فایل خروجی را تعیین می‌کند.

الگو می‌تواند قالب‌بندی، فرمول‌ها و اطلاعات ثابت را نگه دارد تا برای ساخت فایل‌های مشابه دوباره از آن استفاده کنیم. پس از تعیین نوع فایل، نام و محل ذخیره را مشخص می‌کنیم و دکمه Save را می‌زنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Save in به محل یا پوشه ذخیره فایل اشاره دارد؛ نوع فایل را مشخص نمی‌کند.
  • گزینه ج: save as name عنوان استاندارد فهرست انتخاب نوع فایل در این پنجره نیست. نام فایل در کادر File name نوشته می‌شود.
  • گزینه د: File name برای تعیین نام فایل است؛ انتخاب قالب الگو از فهرست نوع فایل انجام می‌شود.

نکته آزمونی: نام فایل را در File name و نوع فایل را در Save as type تعیین می‌کنیم.

۲) برای مرتب کردن اطلاعات موجود در لیست (بر اساس حروف الفبا) ……

الف) data sort
ب) data filter
ج) insert sort
د) home و find

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — data sort

برای مرتب‌کردن اطلاعات، از فرمان مرتب‌سازی با عنوان Sort در سربرگ داده‌ها با عنوان Data استفاده می‌کنیم. برای متن، مرتب‌سازی صعودی، نام‌ها را به ترتیب الفبا و مرتب‌سازی نزولی، آن‌ها را به ترتیب معکوس قرار می‌دهد.

مسیر مرتب‌سازی صعودی در نسخه‌های دارای نوار ابزار سربرگی:

Data > Sort & Filter > Sort A to Z

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: فرمان Filter برای نمایش ردیف‌های مطابق شرط و پنهان‌کردن بقیه است. فعال‌کردن آن به‌تنهایی ترتیب داده‌ها را عوض نمی‌کند. البته منوی کشویی فیلتر، فرمان‌های مرتب‌سازی هم دارد؛ اجرای آن فرمان‌ها یک مرحله جداگانه است.
  • گزینه ج: insert sort مسیر استاندارد فرمان مرتب‌سازی نیست؛ سربرگ Insert برای درج مواردی مانند جدول و نمودار است.
  • گزینه د: فرمان Find در سربرگ Home برای پیدا‌کردن داده‌هاست و آن‌ها را مرتب نمی‌کند.

نکته آزمونی: مرتب‌سازی، ترتیب داده‌ها را تغییر می‌دهد؛ فیلتر، نمایش آن‌ها را محدود می‌کند. هنگام مرتب‌سازی یک ستون از جدول چندستونی، ردیف‌های مرتبط را با هم مرتب کنید تا ارتباط اطلاعات از بین نرود.

۳) علامت مساوی در شروع یک خانه نشانه چیست؟

الف) شروع یک فرمول
ب) شروع یک جستجو
ج) شروع عملیات و filtering
د) شروع ذخیره‌سازی یک فایل و داده

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — شروع یک فرمول

با نوشتن علامت مساوی = در ابتدای ورودی سلول، به اکسل اعلام می‌کنیم که عبارت بعد از آن یک فرمول است و باید محاسبه شود. فرمول می‌تواند شامل عدد، نشانی سلول، عملگر یا تابع باشد.

برای نمونه، فرمول زیر مقدار دو سلول را با هم جمع می‌کند:

=A1+B1

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: جستجو با فرمان Find انجام می‌شود؛ علامت مساوی آغازگر جستجو نیست.
  • گزینه ج: فیلترکردن داده‌ها با فرمان Filter انجام می‌شود و با نوشتن مساوی در یک سلول آغاز نمی‌شود.
  • گزینه د: ذخیره‌کردن فایل با فرمان Save انجام می‌شود؛ علامت مساوی در ابتدای سلول ارتباطی با ذخیره فایل ندارد.

نکته آزمونی: نوشتن A1+B1 بدون علامت مساوی در ابتدای ورودی، فرمول جمع ایجاد نمی‌کند. شکل استاندارد آن =A1+B1 است.

۴) کدام‌یک از توابع زیر می‌تواند تعداد اعداد بزرگ‌تر از ۳ را در چند سلول محاسبه کند؟

الف) if
ب) count
ج) countif
د) sumif

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — countif

تابع شمارش شرطی با نام COUNTIF تعداد سلول‌هایی را می‌شمارد که شرط مشخصی را دارند. برای شمارش اعداد بزرگ‌تر از ۳، محدوده سلول‌ها و شرط بزرگ‌تر از ۳ را به تابع می‌دهیم.

برای شمارش اعداد بزرگ‌تر از ۳ در محدوده ده سلول اول ستون اول:

=COUNTIF(A1:A10,”>3″)

اگر در محدوده، عددهای ۲، ۳، ۴ و ۷ باشند، نتیجه این فرمول ۲ است؛ چون فقط ۴ و ۷ بزرگ‌تر از ۳ هستند. خود عدد ۳ شمرده نمی‌شود.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: تابع IF یک شرط را بررسی می‌کند و متناسب با درست یا نادرست‌بودن آن نتیجه می‌دهد؛ به‌تنهایی تابع شمارش شرطی یک محدوده نیست.
  • گزینه ب: تابع COUNT سلول‌های دارای عدد را می‌شمارد؛ شرط «بزرگ‌تر از ۳» را مستقیماً به‌عنوان شرط شمارش دریافت نمی‌کند.
  • گزینه د: تابع SUMIF برای جمع شرطی است؛ در کاربرد معمول، مقدارهای واجد شرط را جمع می‌کند و تعدادشان را نمی‌شمارد.

نکته آزمونی: شمارش شرطی با COUNTIF و جمع شرطی با SUMIF انجام می‌شود. در فرمول نمونه، شرط “>3” داخل گیومه قرار می‌گیرد. بسته به تنظیمات منطقه‌ای، ممکن است جداکننده آرگومان‌ها به‌جای ویرگول، نقطه‌ویرگول باشد.

۵) برای به دست آوردن جمع محتویات دو سلول اکسل کدام فرمول صحیح است؟

الف) = A1 + B5
ب) A1 + B5 = X
ج) = A1 + 5
د) A1 + B5 = x

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — = A1 + B5

برای جمع مقدارهای عددی دو سلول، ابتدا علامت مساوی و سپس نشانی سلول‌ها را با علامت جمع می‌نویسیم. در گزینه الف، مقدار سلول A1 با مقدار سلول B5 جمع می‌شود و نتیجه در سلولی ظاهر می‌شود که فرمول را در آن نوشته‌ایم.

برای مثال، اگر مقدار سلول اول ۱۰ و مقدار سلول دوم ۷ باشد، نتیجه ۱۷ است. فاصله‌های نمایش‌داده‌شده در این فرمول، درستی آن را تغییر نمی‌دهند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: عبارت A1 + B5 = X با علامت مساوی شروع نشده و در این شکل، فرمول جمع قابل‌اجرا در سلول اکسل نیست.
  • گزینه ج: عبارت = A1 + 5 از نظر نوشتاری یک فرمول معتبر است؛ اما مقدار یک سلول را با عدد ثابت ۵ جمع می‌کند، نه محتویات دو سلول را.
  • گزینه د: عبارت A1 + B5 = x نیز در این شکل فرمول قابل‌اجرا نیست؛ نتیجه فرمول در همان سلولِ محل ورود نمایش داده می‌شود و مانند معادله کاغذی، متغیر نتیجه را سمت راست نمی‌نویسیم.

نکته آزمونی: فرمول معتبر بودن با پاسخ سؤال بودن فرق دارد؛ گزینه ج فرمول معتبر دارد، اما جمع دو سلول را انجام نمی‌دهد.

۶) هر یک از خانه‌ها در صفحه کاری چه نام دارد؟

الف) sheet
ب) cell
ج) Workbook
د) file

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — cell

هر خانه در کاربرگ اکسل «سلول» نام دارد که معادل انگلیسی آن Cell است. سلول از برخورد یک سطر و یک ستون به وجود می‌آید و می‌تواند داده یا فرمول داشته باشد.

در شیوه معمول آدرس‌دهی، نشانی سلول از نام ستون و شماره سطر ساخته می‌شود؛ مثلاً B3 یعنی سلولِ ستون دوم و سطر سوم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Sheet یا Worksheet به کل یک کاربرگ اشاره دارد که شامل سطرها، ستون‌ها و سلول‌های فراوان است.
  • گزینه ج: Workbook به کتاب کار اکسل گفته می‌شود که می‌تواند چند کاربرگ داشته باشد؛ نام یک خانه نیست.
  • گزینه د: File واژه عمومی «فایل» است و به یک خانه در کاربرگ گفته نمی‌شود.

نکته آزمونی: سلول جزئی از کاربرگ است و کاربرگ جزئی از کتاب کار؛ این سه اصطلاح را با هم اشتباه نگیرید.

۷) بالاترین اولویت در خواندن فرمول‌ها کدام است؟

الف) توان
ب) پرانتز
ج) ضرب
د) تقسیم

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — پرانتز

در محاسبه فرمول‌ها، عبارت داخل پرانتز پیش از اعمال عملیات بیرون از آن محاسبه می‌شود. بنابراین، از میان گزینه‌های این سؤال، پرانتز بالاترین اولویت را دارد. در پرانتزهای تودرتو نیز محاسبه از داخلی‌ترین پرانتز آغاز می‌شود.

بدون پرانتز، ابتدا توان محاسبه می‌شود و نتیجه فرمول زیر ۱۱ است:

=2+3^2

با پرانتز، ابتدا جمع داخل آن انجام می‌شود و نتیجه فرمول زیر ۲۵ است:

=(2+3)^2

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف — توان: نسبت به ضرب و تقسیم اولویت بیشتری دارد؛ اما می‌توان با پرانتز، محاسبه یک عبارت را پیش از توان انجام داد.
  • گزینه ج — ضرب: در میان عملیات مطرح‌شده، پس از محاسبه پرانتز و توان انجام می‌شود و بالاترین اولویت را ندارد.
  • گزینه د — تقسیم: با ضرب هم‌اولویت است؛ اگر هر دو در یک سطح باشند، از چپ به راست محاسبه می‌شوند.

نکته آزمونی: برای تغییر ترتیب محاسبه از پرانتز استفاده کنید. در میان گزینه‌های این سؤال، «توان» را جایگزین «پرانتز» نکنید.

۸) برای حذف یک سطر در اکسل از چه گزینه‌ای استفاده می‌شود؟

الف) Delete sheet Rows گزینه Home سربرگ
ب) Clear Rows و گزینه Home سربرگ
ج) Delete columns و گزینه Data سربرگ
د) Clear Format و گزینه Clear گروه Home سربرگ

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Delete Sheet Rows در سربرگ Home

برای حذف یک سطر کامل از کاربرگ، سلولی از آن سطر یا شماره سطر را انتخاب می‌کنیم و فرمان «حذف سطرهای کاربرگ» با عنوان Delete Sheet Rows را اجرا می‌کنیم. با این کار، سطر انتخاب‌شده حذف می‌شود و سطرهای پایین‌تر به بالا جابه‌جا می‌شوند.

مسیر فرمان در نوار ابزار:

Home > Cells > Delete > Delete Sheet Rows

راه دیگر این است که روی شماره سطر راست‌کلیک کنیم و گزینه Delete را بزنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Clear Rows نام فرمان استاندارد حذف سطر در این بخش نیست. پاک‌کردن محتویات سلول‌های یک سطر با حذف خود سطر تفاوت دارد.
  • گزینه ج: فرمان حذف ستون برای حذف ستون‌هاست، نه سطرها. مسیر حذف ستون کاربرگ نیز در سربرگ Home است، نه سربرگ Data.
  • گزینه د: فرمان Clear Formats که در گزینه با عنوان Clear Format آمده، قالب‌بندی سلول‌ها مانند رنگ، کادر و قالب عددی را پاک می‌کند؛ سطر را حذف نمی‌کند.

نکته آزمونی: فشردن کلید Delete روی صفحه‌کلید معمولاً محتویات سلول‌های انتخاب‌شده را پاک می‌کند؛ برای حذف ساختاری یک سطر، فرمان حذف سطر را اجرا کنید.

۹) برای اجرای سریع فرمان undo کلیدهای …… مورد استفاده قرار می‌گیرند.

الف) ctrl + y
ب) ctrl + z
ج) ctrl + v
د) ctrl + x

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — ctrl + z

فرمان واگرد با نام Undo آخرین اقدام قابل‌بازگشت را لغو می‌کند. در اکسلِ ویندوز، میان‌بر آن Ctrl + Z است. مثلاً اگر محتوای یک سلول را اشتباه تغییر داده باشیم، معمولاً می‌توانیم با این میان‌بر آن تغییر را برگردانیم.

با تکرار این میان‌بر می‌توان چند اقدام قبلی را به‌ترتیب برگرداند؛ البته همه عملیات، مانند ذخیره‌کردن فایل، قابل واگرد نیستند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: میان‌بر Ctrl + Y برای بازانجام عمل واگردشده با نام Redo است؛ بسته به عمل قبلی، می‌تواند برای تکرار یک اقدام قابل‌تکرار نیز به کار رود.
  • گزینه ج: میان‌بر Ctrl + V فرمان چسباندن با نام Paste را اجرا می‌کند و محتوای حافظه موقت را درج می‌کند.
  • گزینه د: میان‌بر Ctrl + X فرمان برش با نام Cut را اجرا می‌کند و برای انتقال محتوای انتخاب‌شده به محل دیگر به کار می‌رود.

نکته آزمونی: واگرد با Ctrl + Z و بازانجام با Ctrl + Y انجام می‌شود. این میان‌برها مربوط به ویندوز هستند؛ در نسخه مک، ترکیب کلیدها متفاوت است.

۱۰) برای ذخیره کردن یک الگو در اکسل کافی است در لیست save as type گزینه … را انتخاب کنید.

الف) save in
ب) excel template
ج) xml data
د) file name

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — excel template

برای ذخیره یک فایل به‌عنوان الگوی اکسل، در فهرست نوع فایل با عنوان Save as type گزینه Excel Template را انتخاب می‌کنیم. در نسخه‌های جدید، پسوند معمول این نوع فایل .xltx است.

الگو برای ساخت فایل‌های جدید با ساختار، قالب‌بندی و فرمول‌های مشابه استفاده می‌شود؛ مانند فرم فاکتوری که هر بار فقط اطلاعات خریدار و کالاها در آن تغییر می‌کند. پس از انتخاب نوع فایل، ذخیره‌کردن را با تعیین نام و زدن دکمه Save کامل می‌کنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Save in به محل ذخیره فایل مربوط است و نوع الگو نیست.
  • گزینه ج: XML Data برای ذخیره یا صدور داده‌ها در قالب XML است؛ کاربرد آن ساخت الگوی قابل‌استفاده مجدد اکسل نیست.
  • گزینه د: File name کادر نام فایل است و نام یک قالب ذخیره‌سازی محسوب نمی‌شود.

نکته تکمیلی: اگر الگو شامل ماکرو باشد و بخواهیم آن را حفظ کنیم، باید نوع Excel Macro-Enabled Template با پسوند .xltm را انتخاب کنیم. این حالت، پاسخ گزینه ب را در سؤال حاضر تغییر نمی‌دهد؛ چون سؤال درباره الگوی معمولی است.

نکته آزمونی: الگوی معمولی با پسوند .xltx و فایل معمولی اکسل با پسوند .xlsx ذخیره می‌شود؛ جابه‌جاکردن حروف این دو پسوند، نوع فایل را عوض می‌کند.

۱۱) برای فیلتر کردن اطلاعات موجود در لیست از کدام گزینه استفاده می‌شود؟

الف) data sort
ب) data filter
ج) insert sort
د) home find

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — data filter

فیلتر، فقط ردیف‌های مطابق شرط را نمایش می‌دهد و بقیه را موقتاً پنهان می‌کند؛ داده‌ها حذف نمی‌شوند. برای فعال‌کردن آن، یک سلول از فهرست را انتخاب می‌کنیم و فرمان Filter را از سربرگ Data می‌زنیم؛ سپس شرط را از فلش سرستون تعیین می‌کنیم.

مسیر فعال‌کردن فیلتر:

Data > Filter

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Sort برای تغییر ترتیب ردیف‌هاست، نه محدودکردن نمایش آن‌ها بر اساس شرط.
  • گزینه ج: Insert Sort مسیر استاندارد فیلتر در اکسل نیست؛ سربرگ Insert برای درج مواردی مانند جدول و نمودار است.
  • گزینه د: Find در سربرگ Home برای پیدا‌کردن محتواست؛ ردیف‌های نامرتبط را فیلتر نمی‌کند.

نکته آزمونی: فیلتر با حذف داده تفاوت دارد؛ با پاک‌کردن شرط فیلتر، ردیف‌های پنهان‌شده دوباره نمایش داده می‌شوند.

۱۲) کدام علامت در ابتدای یک خانه نشانه فرمول است؟

الف) =
ب) $
ج) ?
د) :

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — =

علامت مساوی در ابتدای ورودی سلول به اکسل اعلام می‌کند که عبارت بعد از آن، فرمول است. نتیجه فرمول پس از تأیید ورودی، در سلول دیده می‌شود؛ خود فرمول را می‌توان در نوار فرمول مشاهده کرد.

نمونه فرمول جمع:

=A1+B1

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: علامت دلار در مرجع سلولی مانند $A$1 برای مطلق‌کردن بخش ستون یا سطر استفاده می‌شود؛ نشانه شروع فرمول نیست.
  • گزینه ج: علامت سؤال در بعضی جستجوها نقش نویسه جانشین یک کاراکتر را دارد؛ شروع‌کننده فرمول نیست.
  • گزینه د: دونقطه در عبارتی مانند A1:A10 محدوده بین دو سلول را مشخص می‌کند؛ فرمول را آغاز نمی‌کند.

نکته آزمونی: در شکل استاندارد، ابتدا مساوی و سپس عدد، مرجع سلول، تابع یا عبارت محاسباتی نوشته می‌شود.

۱۳) کدام‌یک از موارد زیر از توانایی‌های برنامه‌های صفحه گسترده نمی‌باشد؟

الف) تولید یک برنامه اجرایی مستقل کامپیوتری
ب) حسابداری یک سازمان و شرکت بازرگانی
ج) مدیریت اطلاعات و داده‌های تجاری
د) بررسی میزان فروش و خرید یک شرکت

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — تولید یک برنامه اجرایی مستقل کامپیوتری

برنامه صفحه‌گسترده برای نگهداری داده در سلول‌ها، انجام محاسبات، تحلیل و تهیه نمودار طراحی شده است. ساخت مستقیم یک برنامه اجرایی مستقل، مانند فایل اجرایی ویندوز، از قابلیت‌های معمول خود اکسل نیست؛ ماکروهای اکسل نیز با یک برنامه اجرایی مستقل تفاوت دارند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: محاسبه هزینه، درآمد و گزارش‌های حسابداری با صفحه‌گسترده امکان‌پذیر است؛ پس این مورد از کاربردهای آن است.
  • گزینه ج: ثبت، مرتب‌سازی، فیلتر و تحلیل داده‌های تجاری از قابلیت‌های صفحه‌گسترده است.
  • گزینه د: جمع‌زدن فروش و خرید و مقایسه دوره‌های مختلف با فرمول و نمودار انجام می‌شود؛ بنابراین این گزینه نیز یک کاربرد درست است.

نکته آزمونی: به عبارت «نمی‌باشد» توجه کنید؛ باید موردی را انتخاب کنید که جزو کاربردهای معمول صفحه‌گسترده نیست.

۱۴) به هر سطر از جدول داخل کاربرگ اکسل ……. می‌گویند.

الف) Cell
ب) table
ج) row
د) Column

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — row

سطر، ردیفی افقی از سلول‌هاست و در اکسل Row نام دارد. در شیوه معمول نمایش، سطرها با شماره مشخص می‌شوند و ستون‌ها با حروف؛ مثلاً نشانی B3 به ستون دوم و سطر سوم اشاره دارد.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Cell یعنی سلول؛ خانه‌ای که از برخورد یک سطر و یک ستون تشکیل می‌شود.
  • گزینه ب: Table یعنی جدول و مجموعه‌ای از داده‌ها در چند سطر و ستون است؛ نام یک سطر نیست.
  • گزینه د: Column یعنی ستون؛ مجموعه‌ای عمودی از سلول‌هاست.

نکته آزمونی: سطر افقی است و ستون عمودی؛ شماره سطر را با نام ستون اشتباه نگیرید.

۱۵) برای به دست آوردن ضرب محتویات دو سلول اکسل چه فرمولی باید نوشت؟

الف) =5bA1
ب) A1b5 = X
ج) = A1B5
د) A1b5=x

مشاهده پاسخ

پاسخ: هیچ‌یک از گزینه‌ها به شکل نوشته‌شده؛ فرمول صحیح: =A1*B5

هیچ‌یک از گزینه‌ها به شکل نوشته‌شده، فرمول ضرب مقدار دو سلول نیست. برای ضرب مقدارهای سلول‌های A1 و B5 باید بین دو مرجع از ستاره استفاده کنیم و فرمول را با مساوی آغاز کنیم. در این سؤال، نمی‌توان بدون وجود عملگر ضرب، گزینه ج را فرمول صحیح دانست.

فرمول صحیح:

=A1*B5

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: عبارت =5bA1 دو مرجع معتبرِ جداشده با عملگر ضرب ندارد و فرمول موردنظر را تشکیل نمی‌دهد.
  • گزینه ب: عبارت A1b5 = X با مساوی آغاز نشده و بین دو سلول عملگر ضرب وجود ندارد.
  • گزینه ج: عبارت = A1B5 فاقد ستاره است. در آدرس‌دهی معمول، A1B5 نشانی دو سلول با عمل ضرب بین آن‌ها نیست؛ حتی اگر نامی با این عنوان تعریف شود، به‌خودی‌خود ضرب دو سلول نیست.
  • گزینه د: عبارت A1b5=x نیز ساختار لازم برای فرمول ضرب در سلول اکسل را ندارد.

نکته آزمونی: علامت ضرب در فرمول اکسل ستاره است؛ کنار هم نوشتن نشانی دو سلول به معنی ضرب آن‌ها نیست.

۱۶) برای حذف نمودار روی ……کلیک کرده و کلید Delete را می‌فشاریم.

الف) عنوان نمودار و title
ب) محور نمودار
ج) کل نمودار
د) راهنمای نمودار و help

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — کل نمودار

برای حذف کامل نمودارِ درج‌شده در کاربرگ، باید خود نمودار را به‌طور کامل انتخاب کنیم؛ معمولاً با کلیک روی حاشیه بیرونی آن. سپس کلید Delete را می‌فشاریم. انتخاب یک جزء نمودار با انتخاب کل نمودار تفاوت دارد.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: اگر فقط عنوان نمودار انتخاب باشد، Delete همان عنوان را حذف می‌کند و نمودار باقی می‌ماند.
  • گزینه ب: اگر یک محور انتخاب شده باشد، فرمان حذف روی همان جزء اعمال می‌شود، نه کل نمودار.
  • گزینه د: اگر راهنمای نمودار انتخاب باشد، همان راهنما حذف می‌شود. نام این جزء در رابط اکسل Legend است؛ Help به معنی راهنمای استفاده از نرم‌افزار است.

نکته آزمونی: پیش از فشردن Delete، بررسی کنید کادر انتخاب دور کل نمودار است یا دور یکی از اجزای آن.

۱۷) به‌طور پیش‌فرض در اکسل 2016 یک کارپوشه جدید چند کاربرگ دارد؟

الف) 3
ب) 2
ج) 4
د) 1

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — 1

در تنظیمات اولیه اکسل ۲۰۱۶، یک کتاب کار خالی جدید معمولاً فقط یک کاربرگ با نام Sheet1 دارد. تعداد کاربرگ‌های اولیه را می‌توان از تنظیمات تغییر داد؛ بنابراین عدد دیده‌شده در یک رایانه سفارشی‌شده الزاماً پیش‌فرض کارخانه نیست.

محل تنظیم تعداد کاربرگ‌های اولیه:

File > Options > General > Include this many sheets

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: سه کاربرگ، پیش‌فرض شناخته‌شده بعضی نسخه‌های قدیمی‌تر اکسل بود؛ پیش‌فرض اولیه نسخه ۲۰۱۶ نیست.
  • گزینه ب: دو کاربرگ می‌تواند با تغییر تنظیمات یا افزودن کاربرگ ایجاد شود؛ پیش‌فرض اولیه نیست.
  • گزینه ج: چهار کاربرگ نیز تعداد قابل‌تنظیم است، اما پیش‌فرض اولیه نسخه ۲۰۱۶ نیست.

نکته آزمونی: در سؤال‌های مربوط به پیش‌فرض‌ها، نسخه نرم‌افزار و تغییرنکردن تنظیمات را در نظر بگیرید.

۱۸) فرمان …… کاربرگ فعال را حذف می‌کند؟

الف) Rename
ب) Delete
ج) Tab color
د) Insert

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — Delete

فرمان Delete در منوی زبانه کاربرگ، خود کاربرگ را حذف می‌کند. می‌توان روی زبانه کاربرگ در پایین پنجره راست‌کلیک کرد و Delete را انتخاب کرد؛ این کار با فشردن کلید Delete در سلول‌ها تفاوت دارد.

مسیر دیگر حذف کاربرگ:

Home > Cells > Delete > Delete Sheet

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Rename فقط نام کاربرگ را تغییر می‌دهد و اطلاعات آن را حذف نمی‌کند.
  • گزینه ج: Tab Color رنگ زبانه کاربرگ را تغییر می‌دهد.
  • گزینه د: Insert برای درج یک کاربرگ یا شیء جدید است، نه حذف کاربرگ موجود.

نکته آزمونی: حذف کاربرگ معمولاً با Undo قابل‌بازگشت نیست؛ Delete روی زبانه را با پاک‌کردن محتوای سلول‌ها اشتباه نگیرید.

۱۹) نام پیش‌فرض فایل‌های اکسل چیست؟

الف) Document
ب) Book
ج) Workbook
د) Database

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — Book

در رابط انگلیسی و حالت معمول ایجاد یک کتاب کار خالی، نام موقت فایل جدید به‌صورت Book1 و سپس Book2 و مانند آن است. بنابراین واژه پایه نام پیش‌فرض، Book است. Workbook نام نوع سند اکسل است، نه لزوماً نام موقت نمایش‌داده‌شده در نوار عنوان.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Document واژه‌ای است که معمولاً در نام موقت سندهای جدید Word دیده می‌شود.
  • گزینه ج: Workbook به معنی کتاب کار و نام عمومی سند اکسل است؛ نام پیش‌فرض معمول فایل جدید Book1 است.
  • گزینه د: Database به معنی پایگاه داده است و نام پیش‌فرض معمول یک کتاب کار اکسل نیست.

نکته آزمونی: نام موقت فایل جدید را از نوع سند و پسوند فایل جدا کنید؛ Book1 نام، Workbook نوع سند و .xlsx یک پسوند رایج است.

۲۰) گزینه Decimal places در کادر محاوره ای Number چه کاربردی دارد؟

الف) نمایش اعداد منفی و نگاتیو
ب) جدا کردن ارقام اعداد به صورت سه‌تایی
ج) تعداد ارقام اعشار
د) تعیین نوع عدد

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — تعداد ارقام اعشار

گزینه Decimal places تعداد رقم‌هایی را تعیین می‌کند که پس از ممیز نمایش داده می‌شوند. مثلاً نمایش عدد ۱۲٫۳۴۵ با دو رقم اعشار، معمولاً ۱۲٫۳۵ خواهد بود. در حالت عادی، این تغییر قالب نمایش است و مقدار ذخیره‌شده مورد استفاده در محاسبات را عوض نمی‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: شیوه نمایش عدد منفی از قسمت Negative numbers تعیین می‌شود، نه تعداد اعشار.
  • گزینه ب: جداکننده هزارگان با گزینه‌ای مانند Use 1000 Separator فعال می‌شود.
  • گزینه د: انتخاب دسته قالب عددی، مانند Number یا Currency، از فهرست دسته‌ها انجام می‌شود؛ Decimal places تعداد رقم اعشار را مشخص می‌کند.

نکته آزمونی: کم‌کردن تعداد اعشارِ نمایشی را با گردکردن واقعی مقدار توسط تابع ROUND یکسان ندانید.

۲۱) در نمودارها Chart Type چه کاربردی دارد؟

الف) تعیین عنوان و تیتر نمودار
ب) تعیین راهنمای نمودار
ج) نمایش خطوط راهنما و گریدلاین
د) تغییر نوع نمودار

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — تغییر نوع نمودار

Chart Type به نوع نمودار مربوط است؛ مانند نمودار ستونی، خطی یا دایره‌ای. با تغییر نوع نمودار، روش نمایش داده‌ها عوض می‌شود. در نسخه‌های دارای نوار سربرگی، پس از انتخاب نمودار معمولاً از فرمان Change Chart Type استفاده می‌کنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: عنوان نمودار با Chart Title تعیین یا ویرایش می‌شود.
  • گزینه ب: راهنمای تشخیص مجموعه‌داده‌ها با Legend مرتبط است.
  • گزینه ج: خطوط راهنمای زمینه نمودار با Gridlines مرتبط هستند، نه انتخاب نوع نمودار.

نکته آزمونی: نوع نمودار باید با هدف گزارش سازگار باشد؛ مثلاً خطی برای روند و ستونی برای مقایسه مقدارها مناسب است.

۲۲) فایل‌های اکسل با چه فرمتی ذخیره می شوند؟

الف) DOCX
ب) BMP
ج) XLSX
د) PPTX

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — XLSX

پسوند معمول کتاب کار اکسل در نسخه‌های جدید، .xlsx است. این قالب، داده‌ها، فرمول‌ها، قالب‌بندی و کاربرگ‌ها را نگه می‌دارد. اکسل قالب‌های دیگری هم دارد؛ بنابراین پاسخ سؤال درباره قالب معمول است، نه تنها قالب قابل‌ذخیره.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: .docx قالب رایج سندهای Word است.
  • گزینه ب: .bmp قالب تصویر پیکسلی است، نه کتاب کار معمول اکسل.
  • گزینه د: .pptx قالب رایج ارائه‌های PowerPoint است.

نکته آزمونی: فایل ماکرو‌دار معمولاً با .xlsm و قالب قدیمی اکسل با .xls ذخیره می‌شود؛ .xlsx ماکروی VBA را نگه نمی‌دارد.

۲۳) برای حذف یک سطر جدول از ……استفاده می‌کنیم

الف) Delete
ب) Delete Rows
ج) Clean Rows
د) Clean Rows , Delete Rows

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ب — Delete Rows؛ گزینه الف نیز در منوی حذف سطر می‌تواند درست باشد

پاسخ مستقیم، فرمان Delete Rows برای حذف سطر است. در کاربرگ معمولی، فرمان Delete Sheet Rows سطر کامل کاربرگ را حذف می‌کند؛ در جدول ساختاریافته نیز فرمان حذف سطرهای جدول وجود دارد. پس از حذف، سطرهای بعدی جابه‌جا می‌شوند.

اگر گزینه الف به فرمان Delete در منوی راست‌کلیک شماره سطر اشاره کند، آن هم سطر را حذف می‌کند. اما اگر منظور کلید Delete صفحه‌کلید باشد، فقط محتویات انتخاب را پاک می‌کند. بدون مشخص‌کردن محل فرمان، گزینه الف وابسته به تفسیر است.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: Delete در منوی حذف سطر می‌تواند درست باشد؛ کلید Delete صفحه‌کلید معادل حذف ساختاری سطر نیست.
  • گزینه ج: Clean Rows نام فرمان استاندارد حذف سطر در اکسل نیست.
  • گزینه د: وجود Clean Rows در کنار فرمان حذف سطر، این ترکیب را به نام یک فرمان استاندارد تبدیل نمی‌کند.

نکته آزمونی: حذف سطر با خالی‌کردن سلول‌های آن فرق دارد؛ به محل اجرای فرمان و نوع انتخاب توجه کنید.

۲۴) برنامه اکسل جزو کدام یک از برنامه‌های زیر به حساب می آید؟

الف) صفحه گسترده
ب) بانک اطلاعاتی و پایگاه داده
ج) زبان برنامه نویسی
د) واژه پرداز

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — صفحه گسترده

اکسل یک نرم‌افزار صفحه‌گسترده است. ساختار اصلی آن از کاربرگ، سطر، ستون و سلول تشکیل می‌شود و برای انجام محاسبات، تحلیل داده و رسم نمودار به کار می‌رود.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: اکسل داده‌ها را نگه می‌دارد، اما در دسته‌بندی اصلی، سامانه مدیریت پایگاه داده رابطه‌ای مانند Access نیست.
  • گزینه ج: وجود امکانات برنامه‌نویسی و ماکرو، خود نرم‌افزار اکسل را به یک زبان برنامه‌نویسی تبدیل نمی‌کند.
  • گزینه د: واژه‌پرداز برای تهیه و صفحه‌آرایی متن طراحی شده است؛ نمونه شناخته‌شده آن Word است.

نکته آزمونی: کاربرد اصلی و ساختار نرم‌افزار را ملاک دسته‌بندی قرار دهید؛ وجود چند قابلیت مشترک، دسته نرم‌افزار را عوض نمی‌کند.

۲۵) نرم افزار اکسل در کدام مورد کاربرد دارد؟

الف) در امور پزشکی و دارو
ب) کارهای مربوط به امور بانک های اطلاعاتی
ج) کارهای مربوط به ویراستارها
د) در امور مهندسی و کارهای مربوط به امور مالی

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه د، به‌عنوان کاربرد اصلی؛ گزینه‌های الف و ب نیز بسته به نوع کار قابل‌قبول‌اند

گزینه د، کاربرد اصلی و مورد انتظار این سؤال را بیان می‌کند: انجام محاسبات مهندسی، بودجه‌بندی، تحلیل مالی و تهیه گزارش. با این حال، دامنه کاربرد اکسل به این حوزه‌ها محدود نیست و صورت کلی سؤال، یک پاسخ انحصاری ایجاد نمی‌کند.

در امور پزشکی و دارو نیز می‌توان از اکسل برای آمار، فهرست دارو و تحلیل داده استفاده کرد. برای نگهداری و پردازش فهرست‌های اطلاعاتی نیز کاربرد دارد؛ هرچند جایگزین کامل یک سامانه مدیریت پایگاه داده نیست.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: این حوزه نیز می‌تواند کاربرد واقعی اکسل باشد؛ مانند تحلیل آمار مراجعه یا کنترل موجودی دارو.
  • گزینه ب: کار با فهرست‌ها و داده‌های جدولی در اکسل ممکن است؛ اما مدیریت حرفه‌ای پایگاه داده با نرم‌افزار تخصصی تفاوت دارد.
  • گزینه ج: ویرایش و صفحه‌آرایی متن‌های طولانی، کاربرد تخصصی واژه‌پردازهاست؛ امکان ویرایش متن داخل سلول، اکسل را به واژه‌پرداز تخصصی تبدیل نمی‌کند.

نکته آزمونی: در سؤال‌های کلی درباره کاربردها، میان «کاربرد اصلی» و «تنها کاربرد ممکن» تفاوت بگذارید.

۲۶) آدرس خانه فعال در کجا قابل رؤیت است؟

الف) در نوار فرمول و در بالا
ب) در داخل ریبون
ج) در کادر Name Box
د) در سطر وضعیت و پایین

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — در کادر Name Box

در حالت معمول، نشانی سلول فعال در کادر Name Box، کنار نوار فرمول، نمایش داده می‌شود؛ مثلاً با انتخاب سلول ستون سوم و سطر پنجم، نشانی C5 دیده می‌شود. از همین کادر می‌توان برای رفتن به یک سلول یا محدوده نیز استفاده کرد.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: نوار فرمول، مقدار یا فرمول سلول فعال را نشان می‌دهد؛ محل معمول نمایش نشانی، Name Box است.
  • گزینه ب: ریبون محل فرمان‌ها و ابزارهاست، نه محل اصلی نمایش نشانی سلول فعال.
  • گزینه د: نوار وضعیت اطلاعاتی مانند وضعیت کار یا جمع و میانگین انتخاب را نشان می‌دهد؛ محل معمول آدرس سلول نیست.

نکته آزمونی: اگر سلول یا محدوده نام‌گذاری شده باشد، Name Box ممکن است نام تعریف‌شده را نشان دهد؛ این کادر فقط برای نشانی عددی‌ـ‌حرفی نیست.

۲۷) برای مرتب کردن محتوای یک ستون از چه گزینه استفاده می‌کنیم؟

الف) Filter & Sort و گزینه Editing گروه Home سربرگ
ب) سربرگ Home و گروه Editing گزینه Fill
ج) Sort گزینه Editing و گروه Insert سربرگ
د) Editing و گروه Page layout سربرگ

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Filter & Sort و گزینه Editing گروه Home سربرگ

برای مرتب‌سازی می‌توان از سربرگ Home، گروه Editing و منوی Sort & Filter استفاده کرد. گزینه الف به همین مسیر اشاره دارد؛ عنوان این منو در رابط انگلیسی معمولاً Sort & Filter است. مرتب‌سازی صعودی متن، داده‌ها را به ترتیب الفبا قرار می‌دهد.

مسیر فرمان:

Home > Editing > Sort & Filter

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Fill برای پرکردن سلول‌ها یا ساخت سری داده است؛ فرمان مرتب‌سازی نیست.
  • گزینه ج: سربرگ Insert محل معمول فرمان Sort در گروه Editing نیست.
  • گزینه د: سربرگ Page Layout برای تنظیماتی مانند صفحه، حاشیه و چاپ است؛ مسیر ذکرشده برای مرتب‌سازی درست نیست.

نکته آزمونی: مسیر دیگر مرتب‌سازی در سربرگ Data است. در جدول چندستونی، اطلاعات هر ردیف باید هنگام مرتب‌سازی با هم جابه‌جا شوند.

۲۸) در بین گزینه های زیر کدام عملگر دارای پایین ترین اولویت است؟

الف) جمع
ب) ضرب و تقسیم
ج) توان و پرانتز
د) بزرگ‌تر و کوچک‌تر

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — بزرگ‌تر و کوچک‌تر

عملگرهای مقایسه‌ای، مانند بزرگ‌تر و کوچک‌تر، از عملیات حسابی مطرح‌شده در سؤال اولویت پایین‌تری دارند. ابتدا عبارت‌های محاسباتی ارزیابی می‌شوند و سپس نتیجه آن‌ها با هم مقایسه می‌شود. نتیجه مقایسه معمولاً TRUE یا FALSE است.

در این مثال، ابتدا جمع محاسبه می‌شود؛ سپس عدد ۵ با عدد ۴ مقایسه می‌شود و نتیجه TRUE است:

=2+3>4

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: جمع از ضرب و تقسیم اولویت پایین‌تری دارد، اما پیش از مقایسه بزرگ‌تر یا کوچک‌تر انجام می‌شود.
  • گزینه ب: ضرب و تقسیم هم‌اولویت‌اند و پیش از جمع و مقایسه اجرا می‌شوند.
  • گزینه ج: پرانتز ترتیب ارزیابی را تعیین می‌کند و توان نیز از جمع و مقایسه اولویت بیشتری دارد؛ این گزینه پایین‌ترین اولویت را ندارد.

نکته آزمونی: اگر عملگر مقایسه در گزینه‌ها باشد، پایین‌ترین اولویت را صرفاً میان چهار عمل اصلی جستجو نکنید.

۲۹) برای انصراف از آخرین عمل انجام شده از چه دستوری استفاده می‌شود؟

الف) undo
ب) redo
ج) repeat
د) repeat و redo

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — undo

فرمان Undo یا واگرد، آخرین اقدام قابل‌بازگشت را لغو می‌کند؛ مثلاً تغییر اشتباه مقدار یک سلول. میان‌بر آن در ویندوز Ctrl + Z است. اجرای چندباره آن می‌تواند چند اقدام قبلی را به‌ترتیب برگرداند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Redo عملِ واگردشده را دوباره انجام می‌دهد؛ جهت آن برعکس Undo است.
  • گزینه ج: Repeat یک اقدام قابل‌تکرار را تکرار می‌کند؛ آن را لغو نمی‌کند.
  • گزینه د: هیچ‌یک از Repeat و Redo فرمان لغو آخرین اقدام نیستند.

نکته آزمونی: همه کارها قابل واگرد نیستند؛ برای نمونه حذف کاربرگ معمولاً با Undo برنمی‌گردد.

۳۰) جهت ادغام سلول‌ها از کدام گزینه استفاده می‌شود؟

الف) home- alignment- merge cells
ب) home- alignment-unmerge cells
ج) home-alignment-split table
د) home – alignment-split cells

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — home- alignment- merge cells

برای ادغام چند سلول مجاور، سلول‌ها را انتخاب می‌کنیم و از بخش Alignment در سربرگ Home، فرمان Merge Cells را اجرا می‌کنیم. ادغام، محدوده انتخاب‌شده را به یک سلول نمایشی بزرگ‌تر تبدیل می‌کند؛ متن چند سلول را به هم متصل نمی‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Unmerge Cells ادغام قبلی را لغو می‌کند و سلول‌های تشکیل‌دهنده را دوباره جدا نشان می‌دهد.
  • گزینه ج: Split Table فرمان استاندارد ادغام سلول‌ها در این بخش از اکسل نیست؛ تقسیم جدول با ادغام سلول تفاوت دارد.
  • گزینه د: Split Cells فرمان استاندارد ادغام سلول در اکسل نیست؛ برای بازکردن ادغام از Unmerge Cells استفاده می‌شود.

نکته آزمونی: پیش از ادغام، داده‌های سلول‌ها را بررسی کنید؛ اکسل فقط محتوای سلول مبدأ ادغام را نگه می‌دارد و محتوای سایر سلول‌ها ممکن است حذف شود.

۳۱) برای اجرای فرمان cut و paste از کدام کلیدهای میانبر زیر استفاده می‌شود؟

الف) ctrl+y و ctrl+z
ب) ctrl+z و ctrl+y
ج) ctrl+v – ctrl+x
د) ctrl+c و ctrl+v

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ج از نظر جفت کلیدها؛ ترتیب صحیح اجرا: Ctrl + X سپس Ctrl + V

برای برش از Ctrl + X و برای چسباندن از Ctrl + V استفاده می‌کنیم. گزینه ج این دو میان‌بر را دارد، اما ترتیب نوشتن آن‌ها در گزینه معکوس است؛ ترتیب اجرای کار، ابتدا برش و سپس چسباندن است.

اگر منظور سؤال، رعایت دقیق ترتیب «برش، سپس چسباندن» در خود گزینه باشد، هیچ گزینه‌ای آن ترتیب را دقیق ننوشته است. از نظر جفت کلیدهای لازم، گزینه ج پاسخ قابل‌قبول است.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: Ctrl + Y و Ctrl + Z به بازانجام یا تکرار و واگرد مربوط‌اند، نه برش و چسباندن.
  • گزینه ب: این گزینه نیز همان میان‌برهای واگرد و بازانجام را دارد.
  • گزینه د: Ctrl + C و Ctrl + V برای کپی و چسباندن‌اند؛ کپی با برش تفاوت دارد.

نکته آزمونی: در انتقال محتوا، برش با Ctrl + X و سپس چسباندن با Ctrl + V انجام می‌شود.

۳۲) کدام یک از گزینه های موجود در زبانه Number از کادر محاوره Cells Format امکان اضافه کردن % (درصد) را به اعداد می دهد؟

الف) currency
ب) percentage
ج) special
د) number

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — percentage

قالب Percentage عدد را به‌صورت درصد نمایش می‌دهد. مثلاً مقدار ۰٫۲۵ با این قالب، ۲۵٪ دیده می‌شود. اکسل برای نمایش درصد، مقدار عددی را در ۱۰۰ ضرب کرده و علامت درصد را به نمایش آن اضافه می‌کند؛ صرفاً یک علامت تزئینی کنار عدد نمی‌گذارد.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Currency قالب پولی است و برای نمایش مقدار همراه نماد پول به کار می‌رود.
  • گزینه ج: Special قالب‌های ویژه‌ای مانند بعضی شناسه‌ها یا شماره‌های منطقه‌ای را ارائه می‌کند؛ قالب درصد نیست.
  • گزینه د: Number قالب عمومی نمایش عدد با تنظیم اعشار و جداکننده است؛ دسته مخصوص درصد Percentage است.

نکته آزمونی: اگر مقدار سلول ۲۵ باشد، قالب درصد آن را ۲۵۰۰٪ نشان می‌دهد. برای نمایش ۲۵٪، مقدار ۰٫۲۵ یا ورودی 25% مناسب است.

۳۳) کدام تابع زیر برای محاسبه میانگین به کار می‌رود؟

الف) SUM
ب) MAX
ج) AVERAGE
د) IF

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — AVERAGE

تابع AVERAGE میانگین حسابی مقدارهای عددی را محاسبه می‌کند؛ یعنی جمع اعداد را بر تعداد آن‌ها تقسیم می‌کند. مثلاً میانگین ۱۰، ۱۵ و ۲۰ برابر ۱۵ است. در یک محدوده، سلول‌های خالی و متن نادیده گرفته می‌شوند، اما صفر جزو اعداد به حساب می‌آید.

میانگین اعداد یک محدوده:

=AVERAGE(A1:A10)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: SUM جمع مقدارها را به دست می‌آورد؛ به‌تنهایی میانگین را محاسبه نمی‌کند.
  • گزینه ب: MAX بزرگ‌ترین مقدار را برمی‌گرداند.
  • گزینه د: IF شرط را بررسی می‌کند و بر اساس نتیجه آن مقدار می‌دهد؛ تابع میانگین‌گیری نیست.

نکته آزمونی: سلول خالی با سلول دارای صفر فرق دارد؛ صفر تعداد داده‌های عددی مورد استفاده در میانگین را افزایش می‌دهد.

۳۴) چنانچه تقسیم بر صفر انجام شود، کدام پیغام خطا ظاهر می‌شود؟

الف) #VALUE!
ب) #REF!
ج) #DIV/0!
د) #NAME?

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — #DIV/0!

وقتی مخرج یک تقسیم صفر باشد، اکسل خطای #DIV/0! را نشان می‌دهد. تقسیم بر سلولی که خالی است نیز معمولاً همین خطا را ایجاد می‌کند، چون در این محاسبه مخرج خالی مانند صفر رفتار می‌کند.

نمونه ایجاد خطا:

=10/0

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: #VALUE! معمولاً نشان می‌دهد نوع داده یا آرگومان برای عملیات مناسب نیست؛ مثلاً تلاش برای محاسبه با متنی نامناسب.
  • گزینه ب: #REF! به مرجع نامعتبر مربوط است؛ مثلاً فرمول به سلولی اشاره کند که حذف شده است.
  • گزینه د: #NAME? معمولاً به نام ناشناخته تابع یا نام تعریف‌نشده اشاره دارد.

نکته آزمونی: برای رفع علت خطا، مخرج و داده ورودی را بررسی کنید؛ پنهان‌کردن خطا به‌تنهایی مسئله تقسیم بر صفر را حل نمی‌کند.

۳۵) چنانچه بخواهیم نام یکی از کاربرگ‌های موجود در کارپوشه را تغییر دهیم از چه دستوری استفاده می‌کنیم؟

الف) Insert
ب) Copy
ج) Rename
د) Delete

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — Rename

فرمان Rename نام کاربرگ را تغییر می‌دهد. می‌توان روی زبانه کاربرگ راست‌کلیک کرد و Rename را زد؛ راه سریع دیگر، دوبارکلیک روی نام زبانه و تایپ نام جدید است. برای تأیید نام، Enter را می‌زنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Insert برای درج کاربرگ یا مورد جدید است، نه تغییر نام کاربرگ موجود.
  • گزینه ب: Copy برای ایجاد نسخه کپی از محتوا یا کاربرگ است.
  • گزینه د: Delete کاربرگ را حذف می‌کند؛ فقط نام آن را تغییر نمی‌دهد.

نکته آزمونی: نام کاربرگ با نام فایل متفاوت است؛ تغییر نام زبانه، نام کتاب کار ذخیره‌شده را عوض نمی‌کند.

۳۶) چنانچه بخواهیم قالب متن درون خانه را کپی کنیم کدام مناسب‌تر است؟

الف) Format Painter
ب) Cut
ج) Copy
د) Copy و Cut

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Format Painter

Format Painter یا قلم‌موی قالب‌بندی، ظاهر سلول مبدأ را به سلول مقصد منتقل می‌کند؛ مانند قلم، رنگ، حاشیه و قالب عددی. برای کپی ظاهر، ابتدا سلول مبدأ و سپس این ابزار را انتخاب می‌کنیم و روی مقصد می‌کشیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Cut برای انتقال محتواست؛ ابزار ویژه انتقال صرفِ قالب نیست.
  • گزینه ج: Copy همراه چسباندن معمولی معمولاً محتوا را هم منتقل می‌کند. برای انتقال فقط قالب می‌توان از چسباندن ویژه قالب‌ها استفاده کرد، اما ابزار مناسب‌تر این سؤال Format Painter است.
  • گزینه د: ترکیب Copy و Cut نام ابزار مخصوص کپی ظاهر نیست و محتوای سلول‌ها را هم درگیر می‌کند.

نکته آزمونی: برای استفاده چندباره از قلم‌موی قالب‌بندی می‌توان روی آن دوبارکلیک کرد و پس از پایان، Esc را زد.

۳۷) برای انتخاب چند سطر غیرهمجوار در Excel از کدام کلید استفاده می‌شود؟

الف) shift
ب) alt
ج) ctrl
د) space

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — ctrl

برای انتخاب چند سطر غیرمجاور در اکسل ویندوز، کلید Ctrl را نگه می‌داریم و روی شماره سطرهای موردنظر کلیک می‌کنیم؛ مثلاً سطرهای ۲، ۵ و ۹. کلیک روی شماره سطر، کل سطر را انتخاب می‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Shift معمولاً برای انتخاب یک بازه پیوسته بین ابتدا و انتهای انتخاب به کار می‌رود.
  • گزینه ب: Alt برای دسترسی به فرمان‌های نوار ابزار کاربرد دارد؛ کلید اصلی انتخاب سطرهای جدا از هم نیست.
  • گزینه د: Space به‌تنهایی روش انتخاب چند سطر غیرمجاور نیست. میان‌بر انتخاب کل سطر، Shift + Space است.

نکته آزمونی: برای انتخاب‌های جدا از هم Ctrl و برای بازه‌های پیوسته Shift را به خاطر بسپارید.

۳۸) برای ثابت نگه داشتن تیتر جداول از کدام دستور استفاده می‌شود؟

الف) arrange
ب) split
ج) freeze
د) unfreeze

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — freeze

فرمان Freeze Panes بخشی از کاربرگ را هنگام پیمایش ثابت نگه می‌دارد تا تیترها از دید خارج نشوند. برای ثابت‌کردن سطر اول می‌توان از Freeze Top Row در سربرگ View استفاده کرد. برای ثابت‌کردن محدوده دلخواه، محل سلول فعال تعیین می‌کند چه سطرها و ستون‌هایی ثابت شوند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Arrange یا Arrange All برای چیدن پنجره‌های باز است؛ تیترهای یک کاربرگ را ثابت نمی‌کند.
  • گزینه ب: Split پنجره کاربرگ را به بخش‌های قابل پیمایش تقسیم می‌کند؛ رفتار آن با ثابت‌کردن تیتر تفاوت دارد.
  • گزینه د: Unfreeze Panes حالت ثابت‌بودن قبلی را لغو می‌کند.

نکته آزمونی: برای تکرار تیتر روی صفحات چاپی از Print Titles استفاده می‌شود؛ Freeze Panes مربوط به نمایش هنگام پیمایش است.

۳۹) کدام گزینه برای قالب‌بندی شرطی استفاده می‌شود؟

الف) Conditional Formatting
ب) Format Cells
ج) Format
د) Format as table

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Conditional Formatting

قالب‌بندی شرطی با فرمان Conditional Formatting ظاهر سلول را بر اساس یک شرط تغییر می‌دهد؛ مثلاً رنگ‌کردن نمره‌های کمتر از ۱۰ یا نمایش نوار داده برای مقایسه مقدارها. با تغییر داده، ظاهرِ وابسته به شرط نیز به‌روز می‌شود.

مسیر ابزار:

Home > Conditional Formatting

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Format Cells برای تنظیم مستقیم قالب سلول مانند عدد، قلم و کادر است؛ به‌خودی‌خود قانون وابسته به مقدار ایجاد نمی‌کند.
  • گزینه ج: Format یک منوی عمومی تنظیمات سلول، سطر و ستون است؛ نام ابزار تخصصی قانون‌گذاری شرطی نیست.
  • گزینه د: Format as Table برای تبدیل محدوده به جدول و اعمال سبک جدول است؛ با قوانین قالب‌بندی شرطی تفاوت دارد.

نکته آزمونی: قالب‌بندی شرطی ظاهر را بر اساس مقدار یا فرمول تنظیم می‌کند؛ مقدار اصلی سلول را تغییر نمی‌دهد.

۴۰) برای درج خودکار سری داده ها از کدام گزینه استفاده می‌شود؟

الف) Auto Complete
ب) Pick From Drop Down List
ج) Auto Fill
د) Auto List

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — Auto Fill

Auto Fill یا پرکردن خودکار می‌تواند یک الگوی داده را ادامه دهد؛ مانند ۱، ۲، ۳ یا تاریخ‌های پشت‌سرهم. معمولاً با انتخاب نمونه‌های آغازین و کشیدن دستگیره کوچک گوشه انتخاب، این کار انجام می‌شود. برای تشخیص افزایش عددی، بهتر است دو مقدار آغازین مانند ۱ و ۲ را انتخاب کنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: AutoComplete متن ورودی را بر اساس ورودی‌های قبلی همان ستون کامل می‌کند؛ ابزار اصلی ساخت سری نیست.
  • گزینه ب: Pick From Drop-down List انتخاب یک مقدار از ورودی‌های قبلی ستون را ممکن می‌کند؛ سری را ادامه نمی‌دهد.
  • گزینه د: Auto List نام ابزار استاندارد ادامه خودکار سری داده در این کاربرد نیست.

نکته آزمونی: کشیدن یک عدد منفرد ممکن است آن را کپی کند؛ نتیجه به انتخاب اولیه و گزینه‌های Auto Fill بستگی دارد.

۴۱) برای ذخیره کردن یک الگو به عنوان یک template کافی است در لیست ……. گزینه Excel Template را انتخاب کنید.

الف) save in
ب) save as type
ج) save as name
د) file name

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — save as type

برای ذخیره‌کردن یک فایل اکسل به‌صورت الگو، در پنجره ذخیره با نام، فهرست «نوع فایل» با عنوان Save as type را باز می‌کنیم و گزینه Excel Template را انتخاب می‌کنیم. این فهرست قالب فایل خروجی را تعیین می‌کند.

الگو می‌تواند قالب‌بندی، فرمول‌ها و اطلاعات ثابت را نگه دارد تا برای ساخت فایل‌های مشابه دوباره از آن استفاده کنیم. پس از تعیین نوع فایل، نام و محل ذخیره را مشخص می‌کنیم و دکمه Save را می‌زنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Save in به محل یا پوشه ذخیره فایل اشاره دارد؛ نوع فایل را مشخص نمی‌کند.
  • گزینه ج: save as name عنوان استاندارد فهرست انتخاب نوع فایل در این پنجره نیست. نام فایل در کادر File name نوشته می‌شود.
  • گزینه د: File name برای تعیین نام فایل است؛ انتخاب قالب الگو از فهرست نوع فایل انجام می‌شود.

نکته آزمونی: نام فایل را در File name و نوع فایل را در Save as type تعیین می‌کنیم.

۴۲) برای مرتب کردن اطلاعات موجود در لیست (بر اساس حروف الفبا) ……

الف) data sort
ب) data filter
ج) insert sort
د) home و find

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — data sort

برای مرتب‌کردن اطلاعات، از فرمان مرتب‌سازی با عنوان Sort در سربرگ داده‌ها با عنوان Data استفاده می‌کنیم. برای متن، مرتب‌سازی صعودی، نام‌ها را به ترتیب الفبا و مرتب‌سازی نزولی، آن‌ها را به ترتیب معکوس قرار می‌دهد.

مسیر مرتب‌سازی صعودی در نسخه‌های دارای نوار ابزار سربرگی:

Data > Sort & Filter > Sort A to Z

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: فرمان Filter برای نمایش ردیف‌های مطابق شرط و پنهان‌کردن بقیه است. فعال‌کردن آن به‌تنهایی ترتیب داده‌ها را عوض نمی‌کند. البته منوی کشویی فیلتر، فرمان‌های مرتب‌سازی هم دارد؛ اجرای آن فرمان‌ها یک مرحله جداگانه است.
  • گزینه ج: insert sort مسیر استاندارد فرمان مرتب‌سازی نیست؛ سربرگ Insert برای درج مواردی مانند جدول و نمودار است.
  • گزینه د: فرمان Find در سربرگ Home برای پیدا‌کردن داده‌هاست و آن‌ها را مرتب نمی‌کند.

نکته آزمونی: مرتب‌سازی، ترتیب داده‌ها را تغییر می‌دهد؛ فیلتر، نمایش آن‌ها را محدود می‌کند. هنگام مرتب‌سازی یک ستون از جدول چندستونی، ردیف‌های مرتبط را با هم مرتب کنید تا ارتباط اطلاعات از بین نرود.

۴۳) علامت مساوی در شروع یک خانه نشانه چیست؟

الف) شروع یک فرمول
ب) شروع یک جستجو
ج) شروع عملیات و filtering
د) شروع ذخیره‌سازی یک فایل و داده

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — شروع یک فرمول

با نوشتن علامت مساوی = در ابتدای ورودی سلول، به اکسل اعلام می‌کنیم که عبارت بعد از آن یک فرمول است و باید محاسبه شود. فرمول می‌تواند شامل عدد، نشانی سلول، عملگر یا تابع باشد.

برای نمونه، فرمول زیر مقدار دو سلول را با هم جمع می‌کند:

=A1+B1

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: جستجو با فرمان Find انجام می‌شود؛ علامت مساوی آغازگر جستجو نیست.
  • گزینه ج: فیلترکردن داده‌ها با فرمان Filter انجام می‌شود و با نوشتن مساوی در یک سلول آغاز نمی‌شود.
  • گزینه د: ذخیره‌کردن فایل با فرمان Save انجام می‌شود؛ علامت مساوی در ابتدای سلول ارتباطی با ذخیره فایل ندارد.

نکته آزمونی: نوشتن A1+B1 بدون علامت مساوی در ابتدای ورودی، فرمول جمع ایجاد نمی‌کند. شکل استاندارد آن =A1+B1 است.

۴۴) کدام‌یک از توابع زیر می‌تواند تعداد اعداد بزرگ‌تر از ۳ را در چند سلول محاسبه کند؟

الف) IF
ب) COUNT
ج) COUNTIF
د) SUMIF

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — COUNTIF

تابع شمارش شرطی با نام COUNTIF تعداد سلول‌هایی را می‌شمارد که شرط مشخصی را دارند. برای شمارش اعداد بزرگ‌تر از ۳، محدوده سلول‌ها و شرط بزرگ‌تر از ۳ را به تابع می‌دهیم.

برای شمارش اعداد بزرگ‌تر از ۳ در محدوده ده سلول اول ستون اول:

=COUNTIF(A1:A10,”>3″)

اگر در محدوده، عددهای ۲، ۳، ۴ و ۷ باشند، نتیجه این فرمول ۲ است؛ چون فقط ۴ و ۷ بزرگ‌تر از ۳ هستند. خود عدد ۳ شمرده نمی‌شود.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: تابع IF یک شرط را بررسی می‌کند و متناسب با درست یا نادرست‌بودن آن نتیجه می‌دهد؛ به‌تنهایی تابع شمارش شرطی یک محدوده نیست.
  • گزینه ب: تابع COUNT سلول‌های دارای عدد را می‌شمارد؛ شرط «بزرگ‌تر از ۳» را مستقیماً به‌عنوان شرط شمارش دریافت نمی‌کند.
  • گزینه د: تابع SUMIF برای جمع شرطی است؛ در کاربرد معمول، مقدارهای واجد شرط را جمع می‌کند و تعدادشان را نمی‌شمارد.

نکته آزمونی: شمارش شرطی با COUNTIF و جمع شرطی با SUMIF انجام می‌شود. در فرمول نمونه، شرط “>3” داخل گیومه قرار می‌گیرد. بسته به تنظیمات منطقه‌ای، ممکن است جداکننده آرگومان‌ها به‌جای ویرگول، نقطه‌ویرگول باشد.

۴۵) برای به دست آوردن جمع محتویات دو سلول اکسل کدام فرمول صحیح است؟

الف) =A1+B5
ب) A1+b5=X
ج) =A1+5
د) A1+b5=x

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — =A1+B5

برای جمع مقدارهای عددی دو سلول، ابتدا علامت مساوی و سپس نشانی سلول‌ها را با علامت جمع می‌نویسیم. در گزینه الف، مقدار سلول A1 با مقدار سلول B5 جمع می‌شود و نتیجه در سلولی ظاهر می‌شود که فرمول را در آن نوشته‌ایم.

برای مثال، اگر مقدار سلول اول ۱۰ و مقدار سلول دوم ۷ باشد، نتیجه ۱۷ است. فاصله‌های نمایش‌داده‌شده در این فرمول، درستی آن را تغییر نمی‌دهند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: عبارت A1 + B5 = X با علامت مساوی شروع نشده و در این شکل، فرمول جمع قابل‌اجرا در سلول اکسل نیست.
  • گزینه ج: عبارت = A1 + 5 از نظر نوشتاری یک فرمول معتبر است؛ اما مقدار یک سلول را با عدد ثابت ۵ جمع می‌کند، نه محتویات دو سلول را.
  • گزینه د: عبارت A1 + B5 = x نیز در این شکل فرمول قابل‌اجرا نیست؛ نتیجه فرمول در همان سلولِ محل ورود نمایش داده می‌شود و مانند معادله کاغذی، متغیر نتیجه را سمت راست نمی‌نویسیم.

نکته آزمونی: فرمول معتبر بودن با پاسخ سؤال بودن فرق دارد؛ گزینه ج فرمول معتبر دارد، اما جمع دو سلول را انجام نمی‌دهد.

۴۶) هریک از خانه‌ها در صفحه کاری چه نام دارد؟

الف) sheet
ب) cell
ج) workbook
د) file

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — cell

هر خانه در کاربرگ اکسل «سلول» نام دارد که معادل انگلیسی آن Cell است. سلول از برخورد یک سطر و یک ستون به وجود می‌آید و می‌تواند داده یا فرمول داشته باشد.

در شیوه معمول آدرس‌دهی، نشانی سلول از نام ستون و شماره سطر ساخته می‌شود؛ مثلاً B3 یعنی سلولِ ستون دوم و سطر سوم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Sheet یا Worksheet به کل یک کاربرگ اشاره دارد که شامل سطرها، ستون‌ها و سلول‌های فراوان است.
  • گزینه ج: Workbook به کتاب کار اکسل گفته می‌شود که می‌تواند چند کاربرگ داشته باشد؛ نام یک خانه نیست.
  • گزینه د: File واژه عمومی «فایل» است و به یک خانه در کاربرگ گفته نمی‌شود.

نکته آزمونی: سلول جزئی از کاربرگ است و کاربرگ جزئی از کتاب کار؛ این سه اصطلاح را با هم اشتباه نگیرید.

۴۷) بالاترین اولویت در خواندن فرمول‌ها کدام است؟

الف) توان
ب) پرانتز
ج) ضرب
د) تقسیم

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — پرانتز

در محاسبه فرمول‌ها، عبارت داخل پرانتز پیش از اعمال عملیات بیرون از آن محاسبه می‌شود. بنابراین، از میان گزینه‌های این سؤال، پرانتز بالاترین اولویت را دارد. در پرانتزهای تودرتو نیز محاسبه از داخلی‌ترین پرانتز آغاز می‌شود.

بدون پرانتز، ابتدا توان محاسبه می‌شود و نتیجه فرمول زیر ۱۱ است:

=2+3^2

با پرانتز، ابتدا جمع داخل آن انجام می‌شود و نتیجه فرمول زیر ۲۵ است:

=(2+3)^2

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: نسبت به ضرب و تقسیم اولویت بیشتری دارد؛ اما می‌توان با پرانتز، محاسبه یک عبارت را پیش از توان انجام داد.
  • گزینه ج: در میان عملیات مطرح‌شده، پس از محاسبه پرانتز و توان انجام می‌شود و بالاترین اولویت را ندارد.
  • گزینه د: با ضرب هم‌اولویت است؛ اگر هر دو در یک سطح باشند، از چپ به راست محاسبه می‌شوند.

نکته آزمونی: برای تغییر ترتیب محاسبه از پرانتز استفاده کنید. در میان گزینه‌های این سؤال، «توان» را جایگزین «پرانتز» نکنید.

۴۸) برای حذف یک سطر در اکسل از چه گزینه‌ای استفاده می‌شود؟

الف) Delete sheet Rows گزینه Home سربرگ
ب) Clear Rows و گزینه Home سربرگ
ج) Delete columns و گزینه Data سربرگ
د) Clear Format و گزینه Clear گروه Home سربرگ

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Delete sheet Rows گزینه Home سربرگ

برای حذف یک سطر کامل از کاربرگ، سلولی از آن سطر یا شماره سطر را انتخاب می‌کنیم و فرمان «حذف سطرهای کاربرگ» با عنوان Delete Sheet Rows را اجرا می‌کنیم. با این کار، سطر انتخاب‌شده حذف می‌شود و سطرهای پایین‌تر به بالا جابه‌جا می‌شوند.

مسیر فرمان در نوار ابزار:

Home > Cells > Delete > Delete Sheet Rows

راه دیگر این است که روی شماره سطر راست‌کلیک کنیم و گزینه Delete را بزنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Clear Rows نام فرمان استاندارد حذف سطر در این بخش نیست. پاک‌کردن محتویات سلول‌های یک سطر با حذف خود سطر تفاوت دارد.
  • گزینه ج: فرمان حذف ستون برای حذف ستون‌هاست، نه سطرها. مسیر حذف ستون کاربرگ نیز در سربرگ Home است، نه سربرگ Data.
  • گزینه د: فرمان Clear Formats که در گزینه با عنوان Clear Format آمده، قالب‌بندی سلول‌ها مانند رنگ، کادر و قالب عددی را پاک می‌کند؛ سطر را حذف نمی‌کند.

نکته آزمونی: فشردن کلید Delete روی صفحه‌کلید معمولاً محتویات سلول‌های انتخاب‌شده را پاک می‌کند؛ برای حذف ساختاری یک سطر، فرمان حذف سطر را اجرا کنید.

۴۹) برای اجرای سریع فرمان undo کلیدهای …… مورد استفاده قرار می‌گیرند

الف) ctrl + y
ب) ctrl + z
ج) ctrl + v
د) ctrl + x

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — ctrl + z

فرمان واگرد با نام Undo آخرین اقدام قابل‌بازگشت را لغو می‌کند. در اکسلِ ویندوز، میان‌بر آن Ctrl + Z است. مثلاً اگر محتوای یک سلول را اشتباه تغییر داده باشیم، معمولاً می‌توانیم با این میان‌بر آن تغییر را برگردانیم.

با تکرار این میان‌بر می‌توان چند اقدام قبلی را به‌ترتیب برگرداند؛ البته همه عملیات، مانند ذخیره‌کردن فایل، قابل واگرد نیستند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: میان‌بر Ctrl + Y برای بازانجام عمل واگردشده با نام Redo است؛ بسته به عمل قبلی، می‌تواند برای تکرار یک اقدام قابل‌تکرار نیز به کار رود.
  • گزینه ج: میان‌بر Ctrl + V فرمان چسباندن با نام Paste را اجرا می‌کند و محتوای حافظه موقت را درج می‌کند.
  • گزینه د: میان‌بر Ctrl + X فرمان برش با نام Cut را اجرا می‌کند و برای انتقال محتوای انتخاب‌شده به محل دیگر به کار می‌رود.

نکته آزمونی: واگرد با Ctrl + Z و بازانجام با Ctrl + Y انجام می‌شود. این میان‌برها مربوط به ویندوز هستند؛ در نسخه مک، ترکیب کلیدها متفاوت است.

۵۰) برای ذخیره کردن یک الگو در اکسل کافی است در لیست save as type گزینه …را انتخاب کنید.

الف) save in
ب) Excel Template
ج) XML Data
د) file name

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — Excel Template

برای ذخیره یک فایل به‌عنوان الگوی اکسل، در فهرست نوع فایل با عنوان Save as type گزینه Excel Template را انتخاب می‌کنیم. در نسخه‌های جدید، پسوند معمول این نوع فایل .xltx است.

الگو برای ساخت فایل‌های جدید با ساختار، قالب‌بندی و فرمول‌های مشابه استفاده می‌شود؛ مانند فرم فاکتوری که هر بار فقط اطلاعات خریدار و کالاها در آن تغییر می‌کند. پس از انتخاب نوع فایل، ذخیره‌کردن را با تعیین نام و زدن دکمه Save کامل می‌کنیم.

نکته تکمیلی: اگر الگو شامل ماکرو باشد و بخواهیم آن را حفظ کنیم، باید نوع Excel Macro-Enabled Template با پسوند .xltm را انتخاب کنیم. این حالت، پاسخ گزینه ب را در سؤال حاضر تغییر نمی‌دهد؛ چون سؤال درباره الگوی معمولی است.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Save in به محل ذخیره فایل مربوط است و نوع الگو نیست.
  • گزینه ج: XML Data برای ذخیره یا صدور داده‌ها در قالب XML است؛ کاربرد آن ساخت الگوی قابل‌استفاده مجدد اکسل نیست.
  • گزینه د: File name کادر نام فایل است و نام یک قالب ذخیره‌سازی محسوب نمی‌شود.

نکته آزمونی: الگوی معمولی با پسوند .xltx و فایل معمولی اکسل با پسوند .xlsx ذخیره می‌شود؛ جابه‌جاکردن حروف این دو پسوند، نوع فایل را عوض می‌کند.

۵۱) برای فیلتر کردن اطلاعات موجود در لیست از کدام گزینه استفاده می‌شود؟

الف) data sort
ب) data filter
ج) insert sort
د) home find

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — data filter

فیلتر، فقط ردیف‌های مطابق شرط را نمایش می‌دهد و بقیه را موقتاً پنهان می‌کند؛ داده‌ها حذف نمی‌شوند. برای فعال‌کردن آن، یک سلول از فهرست را انتخاب می‌کنیم و فرمان Filter را از سربرگ Data می‌زنیم؛ سپس شرط را از فلش سرستون تعیین می‌کنیم.

مسیر فعال‌کردن فیلتر:

Data > Filter

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Sort برای تغییر ترتیب ردیف‌هاست، نه محدودکردن نمایش آن‌ها بر اساس شرط.
  • گزینه ج: Insert Sort مسیر استاندارد فیلتر در اکسل نیست؛ سربرگ Insert برای درج مواردی مانند جدول و نمودار است.
  • گزینه د: Find در سربرگ Home برای پیدا‌کردن محتواست؛ ردیف‌های نامرتبط را فیلتر نمی‌کند.

نکته آزمونی: فیلتر با حذف داده تفاوت دارد؛ با پاک‌کردن شرط فیلتر، ردیف‌های پنهان‌شده دوباره نمایش داده می‌شوند.

۵۲) کدام علامت در ابتدای یک خانه نشانه فرمول است؟

الف) =
ب) $
ج) ?
د) :

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — =

علامت مساوی در ابتدای ورودی سلول به اکسل اعلام می‌کند که عبارت بعد از آن، فرمول است. نتیجه فرمول پس از تأیید ورودی، در سلول دیده می‌شود؛ خود فرمول را می‌توان در نوار فرمول مشاهده کرد.

نمونه فرمول جمع:

=A1+B1

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: علامت دلار در مرجع سلولی مانند $A$1 برای مطلق‌کردن بخش ستون یا سطر استفاده می‌شود؛ نشانه شروع فرمول نیست.
  • گزینه ج: علامت سؤال در بعضی جستجوها نقش نویسه جانشین یک کاراکتر را دارد؛ شروع‌کننده فرمول نیست.
  • گزینه د: دونقطه در عبارتی مانند A1:A10 محدوده بین دو سلول را مشخص می‌کند؛ فرمول را آغاز نمی‌کند.

نکته آزمونی: در شکل استاندارد، ابتدا مساوی و سپس عدد، مرجع سلول، تابع یا عبارت محاسباتی نوشته می‌شود.

۵۳) کدام‌یک از موارد زیر از توانایی‌های برنامه‌های صفحه گسترده نمی‌باشد؟

الف) تولید یک برنامه اجرایی مستقل کامپیوتری
ب) حسابداری یک سازمان و شرکت بازرگانی
ج) مدیریت اطلاعات و داده‌های تجاری
د) بررسی میزان فروش و خرید یک شرکت

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — تولید یک برنامه اجرایی مستقل کامپیوتری

برنامه صفحه‌گسترده برای نگهداری داده در سلول‌ها، انجام محاسبات، تحلیل و تهیه نمودار طراحی شده است. ساخت مستقیم یک برنامه اجرایی مستقل، مانند فایل اجرایی ویندوز، از قابلیت‌های معمول خود اکسل نیست؛ ماکروهای اکسل نیز با یک برنامه اجرایی مستقل تفاوت دارند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: محاسبه هزینه، درآمد و گزارش‌های حسابداری با صفحه‌گسترده امکان‌پذیر است؛ پس این مورد از کاربردهای آن است.
  • گزینه ج: ثبت، مرتب‌سازی، فیلتر و تحلیل داده‌های تجاری از قابلیت‌های صفحه‌گسترده است.
  • گزینه د: جمع‌زدن فروش و خرید و مقایسه دوره‌های مختلف با فرمول و نمودار انجام می‌شود؛ بنابراین این گزینه نیز یک کاربرد درست است.

نکته آزمونی: به عبارت «نمی‌باشد» توجه کنید؛ باید موردی را انتخاب کنید که جزو کاربردهای معمول صفحه‌گسترده نیست.

۵۴) به هر سطر از جدول داخل کاربرگ اکسل ……. می‌گویند.

الف) Cell
ب) Table
ج) Row
د) Column

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — Row

سطر، ردیفی افقی از سلول‌هاست و در اکسل Row نام دارد. در شیوه معمول نمایش، سطرها با شماره مشخص می‌شوند و ستون‌ها با حروف؛ مثلاً نشانی B3 به ستون دوم و سطر سوم اشاره دارد.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Cell یعنی سلول؛ خانه‌ای که از برخورد یک سطر و یک ستون تشکیل می‌شود.
  • گزینه ب: Table یعنی جدول و مجموعه‌ای از داده‌ها در چند سطر و ستون است؛ نام یک سطر نیست.
  • گزینه د: Column یعنی ستون؛ مجموعه‌ای عمودی از سلول‌هاست.

نکته آزمونی: سطر افقی است و ستون عمودی؛ شماره سطر را با نام ستون اشتباه نگیرید.

۵۵) برای به دست آوردن ضرب محتویات دو سلول اکسل چه فرمولی باید نوشت؟

الف) =5bA1
ب) A1b5 = X
ج) =A1B5
د) A1b5 = x

مشاهده پاسخ

پاسخ: هیچ‌یک از گزینه‌ها به شکل نوشته‌شده؛ فرمول صحیح: =A1*B5

هیچ‌یک از گزینه‌ها به شکل نوشته‌شده، فرمول ضرب مقدار دو سلول نیست. برای ضرب مقدارهای سلول‌های A1 و B5 باید بین دو مرجع از ستاره استفاده کنیم و فرمول را با مساوی آغاز کنیم. در این سؤال، نمی‌توان بدون وجود عملگر ضرب، گزینه ج را فرمول صحیح دانست.

فرمول صحیح:

=A1*B5

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: عبارت =5bA1 دو مرجع معتبرِ جداشده با عملگر ضرب ندارد و فرمول موردنظر را تشکیل نمی‌دهد.
  • گزینه ب: عبارت A1b5 = X با مساوی آغاز نشده و بین دو سلول عملگر ضرب وجود ندارد.
  • گزینه ج: عبارت = A1B5 فاقد ستاره است. در آدرس‌دهی معمول، A1B5 نشانی دو سلول با عمل ضرب بین آن‌ها نیست؛ حتی اگر نامی با این عنوان تعریف شود، به‌خودی‌خود ضرب دو سلول نیست.
  • گزینه د: عبارت A1b5=x نیز ساختار لازم برای فرمول ضرب در سلول اکسل را ندارد.

نکته آزمونی: علامت ضرب در فرمول اکسل ستاره است؛ کنار هم نوشتن نشانی دو سلول به معنی ضرب آن‌ها نیست.

۵۶) برای حذف نمودار روی ……کلیک کرده و کلید Delete را می‌فشاریم.

الف) عنوان نمودار و Title
ب) محور نمودار
ج) کل نمودار
د) راهنمای نمودار و Help

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — کل نمودار

برای حذف کامل نمودارِ درج‌شده در کاربرگ، باید خود نمودار را به‌طور کامل انتخاب کنیم؛ معمولاً با کلیک روی حاشیه بیرونی آن. سپس کلید Delete را می‌فشاریم. انتخاب یک جزء نمودار با انتخاب کل نمودار تفاوت دارد.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: اگر فقط عنوان نمودار انتخاب باشد، Delete همان عنوان را حذف می‌کند و نمودار باقی می‌ماند.
  • گزینه ب: اگر یک محور انتخاب شده باشد، فرمان حذف روی همان جزء اعمال می‌شود، نه کل نمودار.
  • گزینه د: اگر راهنمای نمودار انتخاب باشد، همان راهنما حذف می‌شود. نام این جزء در رابط اکسل Legend است؛ Help به معنی راهنمای استفاده از نرم‌افزار است.

نکته آزمونی: پیش از فشردن Delete، بررسی کنید کادر انتخاب دور کل نمودار است یا دور یکی از اجزای آن.

۵۷) به‌طور پیش‌فرض در اکسل 2016 یک کارپوشه جدید چند کاربرگ دارد؟

الف) 3
ب) 2
ج) 4
د) 1

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — 1

در تنظیمات اولیه اکسل ۲۰۱۶، یک کتاب کار خالی جدید معمولاً فقط یک کاربرگ با نام Sheet1 دارد. تعداد کاربرگ‌های اولیه را می‌توان از تنظیمات تغییر داد؛ بنابراین عدد دیده‌شده در یک رایانه سفارشی‌شده الزاماً پیش‌فرض کارخانه نیست.

محل تنظیم تعداد کاربرگ‌های اولیه:

File > Options > General > Include this many sheets

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: سه کاربرگ، پیش‌فرض شناخته‌شده بعضی نسخه‌های قدیمی‌تر اکسل بود؛ پیش‌فرض اولیه نسخه ۲۰۱۶ نیست.
  • گزینه ب: دو کاربرگ می‌تواند با تغییر تنظیمات یا افزودن کاربرگ ایجاد شود؛ پیش‌فرض اولیه نیست.
  • گزینه ج: چهار کاربرگ نیز تعداد قابل‌تنظیم است، اما پیش‌فرض اولیه نسخه ۲۰۱۶ نیست.

نکته آزمونی: در سؤال‌های مربوط به پیش‌فرض‌ها، نسخه نرم‌افزار و تغییرنکردن تنظیمات را در نظر بگیرید.

۵۸) فرمان …… کاربرگ فعال را حذف می‌کند؟

الف) Rename
ب) Delete
ج) Tab color
د) Insert

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — Delete

فرمان Delete در منوی زبانه کاربرگ، خود کاربرگ را حذف می‌کند. می‌توان روی زبانه کاربرگ در پایین پنجره راست‌کلیک کرد و Delete را انتخاب کرد؛ این کار با فشردن کلید Delete در سلول‌ها تفاوت دارد.

مسیر دیگر حذف کاربرگ:

Home > Cells > Delete > Delete Sheet

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Rename فقط نام کاربرگ را تغییر می‌دهد و اطلاعات آن را حذف نمی‌کند.
  • گزینه ج: Tab Color رنگ زبانه کاربرگ را تغییر می‌دهد.
  • گزینه د: Insert برای درج یک کاربرگ یا شیء جدید است، نه حذف کاربرگ موجود.

نکته آزمونی: حذف کاربرگ معمولاً با Undo قابل‌بازگشت نیست؛ Delete روی زبانه را با پاک‌کردن محتوای سلول‌ها اشتباه نگیرید.

۵۹) نام پیش‌فرض فایل‌های اکسل چیست؟

الف) Document
ب) Book
ج) Workbook
د) Database

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — Book

در رابط انگلیسی و حالت معمول ایجاد یک کتاب کار خالی، نام موقت فایل جدید به‌صورت Book1 و سپس Book2 و مانند آن است. بنابراین واژه پایه نام پیش‌فرض، Book است. Workbook نام نوع سند اکسل است، نه لزوماً نام موقت نمایش‌داده‌شده در نوار عنوان.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Document واژه‌ای است که معمولاً در نام موقت سندهای جدید Word دیده می‌شود.
  • گزینه ج: Workbook به معنی کتاب کار و نام عمومی سند اکسل است؛ نام پیش‌فرض معمول فایل جدید Book1 است.
  • گزینه د: Database به معنی پایگاه داده است و نام پیش‌فرض معمول یک کتاب کار اکسل نیست.

نکته آزمونی: نام موقت فایل جدید را از نوع سند و پسوند فایل جدا کنید؛ Book1 نام، Workbook نوع سند و .xlsx یک پسوند رایج است.

۶۰) گزینه Decimal places در کادر محاوره ای Number چه کاربردی دارد؟

الف) نمایش اعداد منفی و نگاتیو
ب) جدا کردن ارقام اعداد به صورت سه‌تایی
ج) تعداد ارقام اعشار
د) تعیین نوع عدد

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — تعداد ارقام اعشار

گزینه Decimal places تعداد رقم‌هایی را تعیین می‌کند که پس از ممیز نمایش داده می‌شوند. مثلاً نمایش عدد ۱۲٫۳۴۵ با دو رقم اعشار، معمولاً ۱۲٫۳۵ خواهد بود. در حالت عادی، این تغییر قالب نمایش است و مقدار ذخیره‌شده مورد استفاده در محاسبات را عوض نمی‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: شیوه نمایش عدد منفی از قسمت Negative numbers تعیین می‌شود، نه تعداد اعشار.
  • گزینه ب: جداکننده هزارگان با گزینه‌ای مانند Use 1000 Separator فعال می‌شود.
  • گزینه د: انتخاب دسته قالب عددی، مانند Number یا Currency، از فهرست دسته‌ها انجام می‌شود؛ Decimal places تعداد رقم اعشار را مشخص می‌کند.

نکته آزمونی: کم‌کردن تعداد اعشارِ نمایشی را با گردکردن واقعی مقدار توسط تابع ROUND یکسان ندانید.

۶۱) در نمودارها Chart Type چه کاربردی دارد؟

الف) تعیین عنوان و تیتر نمودار
ب) تعیین راهنمای نمودار
ج) نمایش خطوط راهنما و گریدلاین
د) تغییر نوع نمودار

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — تغییر نوع نمودار

Chart Type به نوع نمودار مربوط است؛ مانند نمودار ستونی، خطی یا دایره‌ای. با تغییر نوع نمودار، روش نمایش داده‌ها عوض می‌شود. در نسخه‌های دارای نوار سربرگی، پس از انتخاب نمودار معمولاً از فرمان Change Chart Type استفاده می‌کنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: عنوان نمودار با Chart Title تعیین یا ویرایش می‌شود.
  • گزینه ب: راهنمای تشخیص مجموعه‌داده‌ها با Legend مرتبط است.
  • گزینه ج: خطوط راهنمای زمینه نمودار با Gridlines مرتبط هستند، نه انتخاب نوع نمودار.

نکته آزمونی: نوع نمودار باید با هدف گزارش سازگار باشد؛ مثلاً خطی برای روند و ستونی برای مقایسه مقدارها مناسب است.

۶۲) فایل‌های اکسل با چه فرمتی ذخیره می شوند؟

الف) DOCX
ب) BMP
ج) XLSX
د) PPTX

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — XLSX

پسوند معمول کتاب کار اکسل در نسخه‌های جدید، .xlsx است. این قالب، داده‌ها، فرمول‌ها، قالب‌بندی و کاربرگ‌ها را نگه می‌دارد. اکسل قالب‌های دیگری هم دارد؛ بنابراین پاسخ سؤال درباره قالب معمول است، نه تنها قالب قابل‌ذخیره.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: .docx قالب رایج سندهای Word است.
  • گزینه ب: .bmp قالب تصویر پیکسلی است، نه کتاب کار معمول اکسل.
  • گزینه د: .pptx قالب رایج ارائه‌های PowerPoint است.

نکته آزمونی: فایل ماکرو‌دار معمولاً با .xlsm و قالب قدیمی اکسل با .xls ذخیره می‌شود؛ .xlsx ماکروی VBA را نگه نمی‌دارد.

۶۳) برای حذف یک سطر جدول از ……استفاده می‌کنیم

الف) Delete
ب) Delete Rows
ج) Clean Rows
د) Clean Rows , Delete Rows

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ب — Delete Rows؛ گزینه الف نیز در منوی حذف سطر می‌تواند درست باشد

پاسخ مستقیم، فرمان Delete Rows برای حذف سطر است. در کاربرگ معمولی، فرمان Delete Sheet Rows سطر کامل کاربرگ را حذف می‌کند؛ در جدول ساختاریافته نیز فرمان حذف سطرهای جدول وجود دارد. پس از حذف، سطرهای بعدی جابه‌جا می‌شوند.

اگر گزینه الف به فرمان Delete در منوی راست‌کلیک شماره سطر اشاره کند، آن هم سطر را حذف می‌کند. اما اگر منظور کلید Delete صفحه‌کلید باشد، فقط محتویات انتخاب را پاک می‌کند. بدون مشخص‌کردن محل فرمان، گزینه الف وابسته به تفسیر است.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: Delete در منوی حذف سطر می‌تواند درست باشد؛ کلید Delete صفحه‌کلید معادل حذف ساختاری سطر نیست.
  • گزینه ج: Clean Rows نام فرمان استاندارد حذف سطر در اکسل نیست.
  • گزینه د: وجود Clean Rows در کنار فرمان حذف سطر، این ترکیب را به نام یک فرمان استاندارد تبدیل نمی‌کند.

نکته آزمونی: حذف سطر با خالی‌کردن سلول‌های آن فرق دارد؛ به محل اجرای فرمان و نوع انتخاب توجه کنید.

۶۴) برنامه اکسل جزو کدام یک از برنامه‌های زیر به حساب می آید؟

الف) صفحه گسترده
ب) بانک اطلاعاتی و پایگاه داده
ج) زبان برنامه نویسی
د) واژه پرداز

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — صفحه گسترده

اکسل یک نرم‌افزار صفحه‌گسترده است. ساختار اصلی آن از کاربرگ، سطر، ستون و سلول تشکیل می‌شود و برای انجام محاسبات، تحلیل داده و رسم نمودار به کار می‌رود.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: اکسل داده‌ها را نگه می‌دارد، اما در دسته‌بندی اصلی، سامانه مدیریت پایگاه داده رابطه‌ای مانند Access نیست.
  • گزینه ج: وجود امکانات برنامه‌نویسی و ماکرو، خود نرم‌افزار اکسل را به یک زبان برنامه‌نویسی تبدیل نمی‌کند.
  • گزینه د: واژه‌پرداز برای تهیه و صفحه‌آرایی متن طراحی شده است؛ نمونه شناخته‌شده آن Word است.

نکته آزمونی: کاربرد اصلی و ساختار نرم‌افزار را ملاک دسته‌بندی قرار دهید؛ وجود چند قابلیت مشترک، دسته نرم‌افزار را عوض نمی‌کند.

۶۵) نرم افزار اکسل در کدام مورد کاربرد دارد؟

الف) در امور پزشکی و دارو
ب) کارهای مربوط به امور بانک های اطلاعاتی
ج) کارهای مربوط به ویراستارها
د) در امور مهندسی و کارهای مربوط به امور مالی

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه د، به‌عنوان کاربرد اصلی؛ گزینه‌های الف و ب نیز بسته به نوع کار قابل‌قبول‌اند

گزینه د، کاربرد اصلی و مورد انتظار این سؤال را بیان می‌کند: انجام محاسبات مهندسی، بودجه‌بندی، تحلیل مالی و تهیه گزارش. با این حال، دامنه کاربرد اکسل به این حوزه‌ها محدود نیست و صورت کلی سؤال، یک پاسخ انحصاری ایجاد نمی‌کند.

در امور پزشکی و دارو نیز می‌توان از اکسل برای آمار، فهرست دارو و تحلیل داده استفاده کرد. برای نگهداری و پردازش فهرست‌های اطلاعاتی نیز کاربرد دارد؛ هرچند جایگزین کامل یک سامانه مدیریت پایگاه داده نیست.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: این حوزه نیز می‌تواند کاربرد واقعی اکسل باشد؛ مانند تحلیل آمار مراجعه یا کنترل موجودی دارو.
  • گزینه ب: کار با فهرست‌ها و داده‌های جدولی در اکسل ممکن است؛ اما مدیریت حرفه‌ای پایگاه داده با نرم‌افزار تخصصی تفاوت دارد.
  • گزینه ج: ویرایش و صفحه‌آرایی متن‌های طولانی، کاربرد تخصصی واژه‌پردازهاست؛ امکان ویرایش متن داخل سلول، اکسل را به واژه‌پرداز تخصصی تبدیل نمی‌کند.

نکته آزمونی: در سؤال‌های کلی درباره کاربردها، میان «کاربرد اصلی» و «تنها کاربرد ممکن» تفاوت بگذارید.

۶۶) آدرس خانه فعال در کجا قابل رؤیت است؟

الف) در نوار فرمول و در بالا
ب) در داخل ریبون
ج) در کادر Name Box
د) در سطر وضعیت و پایین

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — در کادر Name Box

در حالت معمول، نشانی سلول فعال در کادر Name Box، کنار نوار فرمول، نمایش داده می‌شود؛ مثلاً با انتخاب سلول ستون سوم و سطر پنجم، نشانی C5 دیده می‌شود. از همین کادر می‌توان برای رفتن به یک سلول یا محدوده نیز استفاده کرد.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: نوار فرمول، مقدار یا فرمول سلول فعال را نشان می‌دهد؛ محل معمول نمایش نشانی، Name Box است.
  • گزینه ب: ریبون محل فرمان‌ها و ابزارهاست، نه محل اصلی نمایش نشانی سلول فعال.
  • گزینه د: نوار وضعیت اطلاعاتی مانند وضعیت کار یا جمع و میانگین انتخاب را نشان می‌دهد؛ محل معمول آدرس سلول نیست.

نکته آزمونی: اگر سلول یا محدوده نام‌گذاری شده باشد، Name Box ممکن است نام تعریف‌شده را نشان دهد؛ این کادر فقط برای نشانی عددی‌ـ‌حرفی نیست.

۶۷) برای مرتب کردن محتوای یک ستون از چه گزینه استفاده می‌کنیم؟

الف) Filter & Sort و گزینه Editing گروه Home سربرگ
ب) سربرگ Home و گروه Editing گزینه Fill
ج) Sort گزینه Editing و گروه Insert سربرگ
د) Editing و گروه Page Layout سربرگ

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Filter & Sort و گزینه Editing گروه Home سربرگ

برای مرتب‌سازی می‌توان از سربرگ Home، گروه Editing و منوی Sort & Filter استفاده کرد. گزینه الف به همین مسیر اشاره دارد؛ عنوان این منو در رابط انگلیسی معمولاً Sort & Filter است. مرتب‌سازی صعودی متن، داده‌ها را به ترتیب الفبا قرار می‌دهد.

مسیر فرمان:

Home > Editing > Sort & Filter

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Fill برای پرکردن سلول‌ها یا ساخت سری داده است؛ فرمان مرتب‌سازی نیست.
  • گزینه ج: سربرگ Insert محل معمول فرمان Sort در گروه Editing نیست.
  • گزینه د: سربرگ Page Layout برای تنظیماتی مانند صفحه، حاشیه و چاپ است؛ مسیر ذکرشده برای مرتب‌سازی درست نیست.

نکته آزمونی: مسیر دیگر مرتب‌سازی در سربرگ Data است. در جدول چندستونی، اطلاعات هر ردیف باید هنگام مرتب‌سازی با هم جابه‌جا شوند.

۶۸) در بین گزینه های زیر کدام عملگر دارای پایین ترین اولویت است؟

الف) جمع
ب) ضرب و تقسیم
ج) توان و پرانتز
د) بزرگ‌تر و کوچک‌تر

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — بزرگ‌تر و کوچک‌تر

عملگرهای مقایسه‌ای، مانند بزرگ‌تر و کوچک‌تر، از عملیات حسابی مطرح‌شده در سؤال اولویت پایین‌تری دارند. ابتدا عبارت‌های محاسباتی ارزیابی می‌شوند و سپس نتیجه آن‌ها با هم مقایسه می‌شود. نتیجه مقایسه معمولاً TRUE یا FALSE است.

در این مثال، ابتدا جمع محاسبه می‌شود؛ سپس عدد ۵ با عدد ۴ مقایسه می‌شود و نتیجه TRUE است:

=2+3>4

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: جمع از ضرب و تقسیم اولویت پایین‌تری دارد، اما پیش از مقایسه بزرگ‌تر یا کوچک‌تر انجام می‌شود.
  • گزینه ب: ضرب و تقسیم هم‌اولویت‌اند و پیش از جمع و مقایسه اجرا می‌شوند.
  • گزینه ج: پرانتز ترتیب ارزیابی را تعیین می‌کند و توان نیز از جمع و مقایسه اولویت بیشتری دارد؛ این گزینه پایین‌ترین اولویت را ندارد.

نکته آزمونی: اگر عملگر مقایسه در گزینه‌ها باشد، پایین‌ترین اولویت را صرفاً میان چهار عمل اصلی جستجو نکنید.

۶۹) برای انصراف از آخرین عمل انجام شده از چه دستوری استفاده می‌شود؟

الف) undo
ب) redo
ج) repeat
د) repeat و redo

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — undo

فرمان Undo یا واگرد، آخرین اقدام قابل‌بازگشت را لغو می‌کند؛ مثلاً تغییر اشتباه مقدار یک سلول. میان‌بر آن در ویندوز Ctrl + Z است. اجرای چندباره آن می‌تواند چند اقدام قبلی را به‌ترتیب برگرداند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Redo عملِ واگردشده را دوباره انجام می‌دهد؛ جهت آن برعکس Undo است.
  • گزینه ج: Repeat یک اقدام قابل‌تکرار را تکرار می‌کند؛ آن را لغو نمی‌کند.
  • گزینه د: هیچ‌یک از Repeat و Redo فرمان لغو آخرین اقدام نیستند.

نکته آزمونی: همه کارها قابل واگرد نیستند؛ برای نمونه حذف کاربرگ معمولاً با Undo برنمی‌گردد.

۷۰) جهت ادغام سلول‌ها از کدام گزینه استفاده می‌شود؟

الف) home- alignment- merge cells
ب) home- alignment-unmerge cells
ج) home-alignment-split table
د) home – alignment-split cells

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — home- alignment- merge cells

برای ادغام چند سلول مجاور، سلول‌ها را انتخاب می‌کنیم و از بخش Alignment در سربرگ Home، فرمان Merge Cells را اجرا می‌کنیم. ادغام، محدوده انتخاب‌شده را به یک سلول نمایشی بزرگ‌تر تبدیل می‌کند؛ متن چند سلول را به هم متصل نمی‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Unmerge Cells ادغام قبلی را لغو می‌کند و سلول‌های تشکیل‌دهنده را دوباره جدا نشان می‌دهد.
  • گزینه ج: Split Table فرمان استاندارد ادغام سلول‌ها در این بخش از اکسل نیست؛ تقسیم جدول با ادغام سلول تفاوت دارد.
  • گزینه د: Split Cells فرمان استاندارد ادغام سلول در اکسل نیست؛ برای بازکردن ادغام از Unmerge Cells استفاده می‌شود.

نکته آزمونی: پیش از ادغام، داده‌های سلول‌ها را بررسی کنید؛ اکسل فقط محتوای سلول مبدأ ادغام را نگه می‌دارد و محتوای سایر سلول‌ها ممکن است حذف شود.

۷۱) برای اجرای فرمان cut و paste از کدام کلیدهای میانبر استفاده می‌شود؟

الف) ctrl+y و ctrl+z
ب) ctrl+z و ctrl+y
ج) ctrl+v – ctrl+x
د) ctrl+c و ctrl+v

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ج از نظر جفت کلیدها؛ ترتیب صحیح اجرا: Ctrl + X سپس Ctrl + V

برای برش از Ctrl + X و برای چسباندن از Ctrl + V استفاده می‌کنیم. گزینه ج این دو میان‌بر را دارد، اما ترتیب نوشتن آن‌ها در گزینه معکوس است؛ ترتیب اجرای کار، ابتدا برش و سپس چسباندن است.

اگر منظور سؤال، رعایت دقیق ترتیب «برش، سپس چسباندن» در خود گزینه باشد، هیچ گزینه‌ای آن ترتیب را دقیق ننوشته است. از نظر جفت کلیدهای لازم، گزینه ج پاسخ قابل‌قبول است.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: Ctrl + Y و Ctrl + Z به بازانجام یا تکرار و واگرد مربوط‌اند، نه برش و چسباندن.
  • گزینه ب: این گزینه نیز همان میان‌برهای واگرد و بازانجام را دارد.
  • گزینه د: Ctrl + C و Ctrl + V برای کپی و چسباندن‌اند؛ کپی با برش تفاوت دارد.

نکته آزمونی: در انتقال محتوا، برش با Ctrl + X و سپس چسباندن با Ctrl + V انجام می‌شود.

۷۲) کدام یک از گزینه های موجود در زبانه Number از کادر محاوره Cells Format امکان اضافه کردن % (درصد) را به اعداد می دهد؟

الف) currency
ب) percentage
ج) special
د) number

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — percentage

قالب Percentage عدد را به‌صورت درصد نمایش می‌دهد. مثلاً مقدار ۰٫۲۵ با این قالب، ۲۵٪ دیده می‌شود. اکسل برای نمایش درصد، مقدار عددی را در ۱۰۰ ضرب کرده و علامت درصد را به نمایش آن اضافه می‌کند؛ صرفاً یک علامت تزئینی کنار عدد نمی‌گذارد.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Currency قالب پولی است و برای نمایش مقدار همراه نماد پول به کار می‌رود.
  • گزینه ج: Special قالب‌های ویژه‌ای مانند بعضی شناسه‌ها یا شماره‌های منطقه‌ای را ارائه می‌کند؛ قالب درصد نیست.
  • گزینه د: Number قالب عمومی نمایش عدد با تنظیم اعشار و جداکننده است؛ دسته مخصوص درصد Percentage است.

نکته آزمونی: اگر مقدار سلول ۲۵ باشد، قالب درصد آن را ۲۵۰۰٪ نشان می‌دهد. برای نمایش ۲۵٪، مقدار ۰٫۲۵ یا ورودی 25% مناسب است.

۷۳) کدام تابع زیر برای محاسبه میانگین به کار می‌رود؟

الف) SUM
ب) MAX
ج) AVERAGE
د) IF

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — AVERAGE

تابع AVERAGE میانگین حسابی مقدارهای عددی را محاسبه می‌کند؛ یعنی جمع اعداد را بر تعداد آن‌ها تقسیم می‌کند. مثلاً میانگین ۱۰، ۱۵ و ۲۰ برابر ۱۵ است. در یک محدوده، سلول‌های خالی و متن نادیده گرفته می‌شوند، اما صفر جزو اعداد به حساب می‌آید.

میانگین اعداد یک محدوده:

=AVERAGE(A1:A10)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: SUM جمع مقدارها را به دست می‌آورد؛ به‌تنهایی میانگین را محاسبه نمی‌کند.
  • گزینه ب: MAX بزرگ‌ترین مقدار را برمی‌گرداند.
  • گزینه د: IF شرط را بررسی می‌کند و بر اساس نتیجه آن مقدار می‌دهد؛ تابع میانگین‌گیری نیست.

نکته آزمونی: سلول خالی با سلول دارای صفر فرق دارد؛ صفر تعداد داده‌های عددی مورد استفاده در میانگین را افزایش می‌دهد.

۷۴) چنانچه تقسیم بر صفر انجام شود، کدام پیغام خطا ظاهر می‌شود؟

الف) #VALUE!
ب) #REF!
ج) #DIV/0!
د) #NAME?

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — #DIV/0!

وقتی مخرج یک تقسیم صفر باشد، اکسل خطای #DIV/0! را نشان می‌دهد. تقسیم بر سلولی که خالی است نیز معمولاً همین خطا را ایجاد می‌کند، چون در این محاسبه مخرج خالی مانند صفر رفتار می‌کند.

نمونه ایجاد خطا:

=10/0

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: #VALUE! معمولاً نشان می‌دهد نوع داده یا آرگومان برای عملیات مناسب نیست؛ مثلاً تلاش برای محاسبه با متنی نامناسب.
  • گزینه ب: #REF! به مرجع نامعتبر مربوط است؛ مثلاً فرمول به سلولی اشاره کند که حذف شده است.
  • گزینه د: #NAME? معمولاً به نام ناشناخته تابع یا نام تعریف‌نشده اشاره دارد.

نکته آزمونی: برای رفع علت خطا، مخرج و داده ورودی را بررسی کنید؛ پنهان‌کردن خطا به‌تنهایی مسئله تقسیم بر صفر را حل نمی‌کند.

۷۵) چنانچه بخواهیم نام یکی از کاربرگ‌های موجود در کارپوشه را تغییر دهیم از چه دستوری استفاده می‌کنیم؟

الف) Insert
ب) Copy
ج) Rename
د) Delete

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — Rename

فرمان Rename نام کاربرگ را تغییر می‌دهد. می‌توان روی زبانه کاربرگ راست‌کلیک کرد و Rename را زد؛ راه سریع دیگر، دوبارکلیک روی نام زبانه و تایپ نام جدید است. برای تأیید نام، Enter را می‌زنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Insert برای درج کاربرگ یا مورد جدید است، نه تغییر نام کاربرگ موجود.
  • گزینه ب: Copy برای ایجاد نسخه کپی از محتوا یا کاربرگ است.
  • گزینه د: Delete کاربرگ را حذف می‌کند؛ فقط نام آن را تغییر نمی‌دهد.

نکته آزمونی: نام کاربرگ با نام فایل متفاوت است؛ تغییر نام زبانه، نام کتاب کار ذخیره‌شده را عوض نمی‌کند.

۷۶) چنانچه بخواهیم قالب متن درون خانه را کپی کنیم، کدام مناسب‌تر است؟

الف) Format Painter
ب) Cut
ج) Copy
د) Copy و Cut

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Format Painter

Format Painter یا قلم‌موی قالب‌بندی، ظاهر سلول مبدأ را به سلول مقصد منتقل می‌کند؛ مانند قلم، رنگ، حاشیه و قالب عددی. برای کپی ظاهر، ابتدا سلول مبدأ و سپس این ابزار را انتخاب می‌کنیم و روی مقصد می‌کشیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Cut برای انتقال محتواست؛ ابزار ویژه انتقال صرفِ قالب نیست.
  • گزینه ج: Copy همراه چسباندن معمولی معمولاً محتوا را هم منتقل می‌کند. برای انتقال فقط قالب می‌توان از چسباندن ویژه قالب‌ها استفاده کرد، اما ابزار مناسب‌تر این سؤال Format Painter است.
  • گزینه د: ترکیب Copy و Cut نام ابزار مخصوص کپی ظاهر نیست و محتوای سلول‌ها را هم درگیر می‌کند.

نکته آزمونی: برای استفاده چندباره از قلم‌موی قالب‌بندی می‌توان روی آن دوبارکلیک کرد و پس از پایان، Esc را زد.

۷۷) برای انتخاب چند سطر غیرهمجوار در Excel از کدام کلید استفاده می‌شود؟

الف) shift
ب) alt
ج) ctrl
د) space

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — ctrl

برای انتخاب چند سطر غیرمجاور در اکسل ویندوز، کلید Ctrl را نگه می‌داریم و روی شماره سطرهای موردنظر کلیک می‌کنیم؛ مثلاً سطرهای ۲، ۵ و ۹. کلیک روی شماره سطر، کل سطر را انتخاب می‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Shift معمولاً برای انتخاب یک بازه پیوسته بین ابتدا و انتهای انتخاب به کار می‌رود.
  • گزینه ب: Alt برای دسترسی به فرمان‌های نوار ابزار کاربرد دارد؛ کلید اصلی انتخاب سطرهای جدا از هم نیست.
  • گزینه د: Space به‌تنهایی روش انتخاب چند سطر غیرمجاور نیست. میان‌بر انتخاب کل سطر، Shift + Space است.

نکته آزمونی: برای انتخاب‌های جدا از هم Ctrl و برای بازه‌های پیوسته Shift را به خاطر بسپارید.

۷۸) برای ثابت نگه داشتن تیتر جداول از کدام دستور استفاده می‌شود؟

الف) arrange
ب) split
ج) freeze
د) unfreeze

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — freeze

فرمان Freeze Panes بخشی از کاربرگ را هنگام پیمایش ثابت نگه می‌دارد تا تیترها از دید خارج نشوند. برای ثابت‌کردن سطر اول می‌توان از Freeze Top Row در سربرگ View استفاده کرد. برای ثابت‌کردن محدوده دلخواه، محل سلول فعال تعیین می‌کند چه سطرها و ستون‌هایی ثابت شوند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Arrange یا Arrange All برای چیدن پنجره‌های باز است؛ تیترهای یک کاربرگ را ثابت نمی‌کند.
  • گزینه ب: Split پنجره کاربرگ را به بخش‌های قابل پیمایش تقسیم می‌کند؛ رفتار آن با ثابت‌کردن تیتر تفاوت دارد.
  • گزینه د: Unfreeze Panes حالت ثابت‌بودن قبلی را لغو می‌کند.

نکته آزمونی: برای تکرار تیتر روی صفحات چاپی از Print Titles استفاده می‌شود؛ Freeze Panes مربوط به نمایش هنگام پیمایش است.

۷۹) کدام گزینه برای قالب‌بندی شرطی استفاده می‌شود؟

الف) Conditional Formatting
ب) Format Cells
ج) Format
د) Format as Table

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Conditional Formatting

قالب‌بندی شرطی با فرمان Conditional Formatting ظاهر سلول را بر اساس یک شرط تغییر می‌دهد؛ مثلاً رنگ‌کردن نمره‌های کمتر از ۱۰ یا نمایش نوار داده برای مقایسه مقدارها. با تغییر داده، ظاهرِ وابسته به شرط نیز به‌روز می‌شود.

مسیر ابزار:

Home > Conditional Formatting

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Format Cells برای تنظیم مستقیم قالب سلول مانند عدد، قلم و کادر است؛ به‌خودی‌خود قانون وابسته به مقدار ایجاد نمی‌کند.
  • گزینه ج: Format یک منوی عمومی تنظیمات سلول، سطر و ستون است؛ نام ابزار تخصصی قانون‌گذاری شرطی نیست.
  • گزینه د: Format as Table برای تبدیل محدوده به جدول و اعمال سبک جدول است؛ با قوانین قالب‌بندی شرطی تفاوت دارد.

نکته آزمونی: قالب‌بندی شرطی ظاهر را بر اساس مقدار یا فرمول تنظیم می‌کند؛ مقدار اصلی سلول را تغییر نمی‌دهد.

۸۰) برای درج خودکار سری داده ها از کدام گزینه استفاده می‌شود؟

الف) Auto Complete
ب) Pick From Drop Down List
ج) Auto Fill
د) Auto List

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — Auto Fill

Auto Fill یا پرکردن خودکار می‌تواند یک الگوی داده را ادامه دهد؛ مانند ۱، ۲، ۳ یا تاریخ‌های پشت‌سرهم. معمولاً با انتخاب نمونه‌های آغازین و کشیدن دستگیره کوچک گوشه انتخاب، این کار انجام می‌شود. برای تشخیص افزایش عددی، بهتر است دو مقدار آغازین مانند ۱ و ۲ را انتخاب کنیم.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: AutoComplete متن ورودی را بر اساس ورودی‌های قبلی همان ستون کامل می‌کند؛ ابزار اصلی ساخت سری نیست.
  • گزینه ب: Pick From Drop-down List انتخاب یک مقدار از ورودی‌های قبلی ستون را ممکن می‌کند؛ سری را ادامه نمی‌دهد.
  • گزینه د: Auto List نام ابزار استاندارد ادامه خودکار سری داده در این کاربرد نیست.

نکته آزمونی: کشیدن یک عدد منفرد ممکن است آن را کپی کند؛ نتیجه به انتخاب اولیه و گزینه‌های Auto Fill بستگی دارد.

۸۱) برای اینکه در خانه A5 اعداد به صورت درصد نمایش داده شود، آن را از چه نوعی تعریف می‌کنیم؟

الف) Percentage
ب) Fraction
ج) Currency
د) Scientific

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Percentage

برای نمایش مقدار سلول به‌صورت درصد، قالب Percentage را انتخاب می‌کنیم. مثلاً اگر مقدار سلول ۰٫۴ باشد، با این قالب ۴۰٪ نمایش داده می‌شود. این قالب، روش نمایش عدد را تغییر می‌دهد و جایگزین محاسبه یک نسبت نیست.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Fraction عدد را به‌صورت کسر، مانند یک‌دوم، نشان می‌دهد؛ قالب درصد نیست.
  • گزینه ج: Currency برای نمایش پول همراه نماد واحد پول است.
  • گزینه د: Scientific برای نمایش عدد به‌صورت نماد علمی، یعنی ضریبی از توان ۱۰، کاربرد دارد.

نکته آزمونی: ورودی 40% معمولاً مقدار عددی ۰٫۴ دارد؛ واردکردن ۴۰ و سپس انتخاب قالب درصد، ۴۰۰۰٪ را نمایش می‌دهد.

۸۲) برای انتخاب چند سطر همجوار در Excel از کدام کلید استفاده می‌شود؟

الف) shift
ب) alt
ج) ctrl
د) space

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — shift

برای انتخاب چند سطر مجاور، روی شماره اولین سطر کلیک می‌کنیم، Shift را نگه می‌داریم و شماره آخرین سطر را می‌زنیم. همه سطرهای بین این دو نیز انتخاب می‌شوند. کشیدن ماوس روی شماره سطرها هم روش دیگری برای انتخاب بازه پیوسته است.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Alt برای دسترسی به فرمان‌هاست و روش اصلی انتخاب بازه پیوسته سطرها نیست.
  • گزینه ج: Ctrl برای افزودن انتخاب‌های جدا از هم کاربرد دارد؛ روش معمول انتخاب بازه پیوسته بین ابتدا و انتها Shift است.
  • گزینه د: Space به‌تنهایی این انتخاب را انجام نمی‌دهد؛ ترکیب Shift + Space یک سطر کامل را انتخاب می‌کند.

نکته آزمونی: همجوار یعنی یک بازه پیوسته؛ غیرهمجوار یعنی چند بخش جدا از هم.

۸۳) چگونه می‌توان میانگین مقادیر یک ستون در اکسل را محاسبه کرد؟

الف) =AVERAGE(A1:A10)
ب) =SUM(A1:A10)/10
ج) =MEDIAN(A1:A10)
د) =(MAX(A1:A10)+MIN(A1:A10))/2

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه الف؛ گزینه ب نیز در صورت وجود ۱۰ مقدار عددی در محدوده درست است

گزینه الف، روش عمومی و مناسب برای میانگین‌گیری است. گزینه ب نیز وقتی هر ده سلول محدوده دارای مقدار عددی باشند، همان نتیجه را می‌دهد. پس با این شرط، سؤال بیش از یک پاسخ صحیح دارد.

AVERAGE تعداد مقدارهای عددی را مبنا قرار می‌دهد و سلول خالی یا متنی را در شمارنده وارد نمی‌کند؛ اما تقسیم ثابت بر ۱۰ همواره مخرج ۱۰ دارد. مثلاً اگر فقط دو سلول عددهای ۱۰ و ۲۰ داشته باشند و بقیه خالی باشند، میانگین ۱۵ است، ولی جمع تقسیم بر ۱۰ عدد ۳ می‌شود.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ج: MEDIAN میانه را محاسبه می‌کند؛ میانه با میانگین حسابی یک مفهوم نیست، حتی اگر در بعضی داده‌ها نتیجه یکسان شود.
  • گزینه د: میانگین بزرگ‌ترین و کوچک‌ترین مقدار، فقط مرکز دو حد است؛ توزیع و تعداد سایر داده‌ها را در نظر نمی‌گیرد.

نکته آزمونی: صفر، مقدار عددی است و در میانگین شمرده می‌شود؛ سلول خالی صفر محسوب نمی‌شود.

۸۴) چگونه می‌توان تعداد سلول‌هایی که عدد هستند را در یک محدوده در اکسل شمرد؟

الف) COUNT()
ب) COUNTA()
ج) COUNTIF()
د) COUNTBLANK()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — COUNT()

تابع COUNT تعداد سلول‌های دارای مقدار عددی را در یک محدوده می‌شمارد. برای نمونه، اگر محدوده شامل ۱۲، متن «علی»، یک سلول خالی و صفر باشد، نتیجه COUNT برابر ۲ است. تاریخ‌های معتبر اکسل نیز چون به‌صورت عدد ذخیره می‌شوند، در این شمارش قرار می‌گیرند.

نمونه شمارش سلول‌های عددی:

=COUNT(A1:A10)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: COUNTA سلول‌های غیرخالی را می‌شمارد؛ متن و مقدار منطقی هم می‌توانند در آن شمرده شوند، نه فقط عدد.
  • گزینه ج: COUNTIF برای شمارش بر اساس شرط مشخص است؛ در این سؤال تابع مستقیم تشخیص و شمارش سلول‌های عددی، COUNT است.
  • گزینه د: COUNTBLANK تعداد سلول‌های خالی را می‌شمارد، نه تعداد سلول‌های عددی.

نکته آزمونی: عددی که به شکل متن ذخیره شده باشد، در ارجاع به یک محدوده لزوماً توسط COUNT عدد شمرده نمی‌شود.

۸۵) در اکسل، چگونه می‌توان مجموع تمام سلول‌هایی که بیشتر از عدد ۱۰۰ هستند را در یک ستون محاسبه کرد؟

الف) SUMIF(ستون, “>۱۰۰”)
ب) SUM(ستون, “>۱۰۰”)
ج) COUNTIF(ستون, “>۱۰۰”)
د) AVERAGEIF(ستون, “>۱۰۰”)

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — SUMIF(ستون, “>۱۰۰”)

تابع SUMIF جمع شرطی را محاسبه می‌کند. وقتی بخواهیم فقط اعداد بزرگ‌تر از ۱۰۰ را در یک ستون جمع کنیم، محدوده و شرط بزرگ‌تر از ۱۰۰ را به آن می‌دهیم. اگر مقدارها ۵۰، ۱۰۰، ۱۲۰ و ۲۰۰ باشند، نتیجه ۳۲۰ است؛ خود عدد ۱۰۰ وارد جمع نمی‌شود.

فرمول برای ده سلول اول ستون اول:

=SUMIF(A1:A10,”>100″)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: SUM شرط را به‌عنوان آرگومان فیلتر دریافت نمی‌کند؛ شکل نوشته‌شده، روش جمع شرطی نیست و متن شرط می‌تواند خطا ایجاد کند.
  • گزینه ج: COUNTIF تعداد موارد مطابق شرط را می‌شمارد؛ در مثال بالا نتیجه آن ۲ است، نه ۳۲۰.
  • گزینه د: AVERAGEIF میانگین مقدارهای مطابق شرط را می‌دهد؛ جمع آن‌ها را برنمی‌گرداند.

نکته آزمونی: شرط متنیِ شامل عملگر مقایسه باید داخل گیومه دوتایی باشد. جداکننده آرگومان‌ها بسته به تنظیمات می‌تواند ویرگول یا نقطه‌ویرگول باشد.

۸۶) چگونه می‌توان در اکسل ستونی که بیشترین مجموع را دارد را بیابید؟

الف) استفاده از تابع MAX با انتخاب همه ستون‌ها
ب) ایجاد یک جدول Pivot و مرتب‌سازی ستون‌ها
ج) محاسبه دستی مجموع هر ستون و مقایسه آن‌ها
د) استفاده از تابع SUM و تابع INDEX

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ج؛ گزینه ب نیز با ساختار و تنظیم مناسب جدول محوری قابل‌قبول است

برای یافتن ستون دارای بیشترین مجموع، ابتدا باید مجموع هر ستون را محاسبه کنیم و سپس مجموع‌ها را مقایسه کنیم. بنابراین روش گزینه ج، از نظر نتیجه قابل‌اجراست. منظور از محاسبه مجموع می‌تواند استفاده از SUM برای هر ستون باشد؛ لازم نیست جمع‌زدن اعداد با دست انجام شود.

گزینه ب نیز با ساختار و تنظیم مناسب جدول محوری قابل‌استفاده است؛ مثلاً داده‌ها به فیلدهای «نام ستون» و «مقدار» تبدیل شوند، مجموع هر گروه محاسبه و گزارش بر اساس مجموع مرتب شود. پس این سؤال یک راهکار انحصاری ندارد.

مثلاً ابتدا مجموع ستون دوم را در سطر یازدهم محاسبه کرده و برای سایر ستون‌ها کپی می‌کنیم:

=SUM(B2:B10)

اگر عنوان‌ها در سطر اول و مجموع‌ها در سطر یازدهم باشند، این فرمول نام اولین ستون با بیشترین مجموع را می‌دهد:

=INDEX(B1:D1,1,MATCH(MAX(B11:D11),B11:D11,0))

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: MAX روی داده‌های خام، بزرگ‌ترین مقدار منفرد را می‌یابد؛ ممکن است ستون دارای آن مقدار، بیشترین مجموع را نداشته باشد.
  • گزینه ب: جدول محوری تنها پس از تنظیم فیلدها و محاسبه مجموعِ گروه‌ها راهکار درست است؛ ایجاد یک جدول بدون این تنظیمات کافی نیست.
  • گزینه د: SUM و INDEX به‌تنهایی در توضیح این گزینه، مرحله شناسایی بزرگ‌ترین مجموع را مشخص نکرده‌اند. برای یک فرمول عمومی معمولاً به مقایسه مجموع‌ها، مثلاً با MAX و MATCH، هم نیاز داریم.

نکته آزمونی: بیشترین مقدار یک سلول با بیشترین مجموع یک ستون فرق دارد. اگر چند مجموع برابرِ بیشینه باشند، بیش از یک ستون برنده داریم.

۸۷) برای یافتن ارزش تاریخی در آینده بر اساس نرخ بهره ثابت در اکسل، کدام تابع را باید استفاده کنید؟

الف) FV()
ب) PV()
ج) RATE()
د) NPER()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — FV()

با توجه به عبارت «در آینده» و «نرخ بهره ثابت»، منظور سؤال محاسبه ارزش آینده سرمایه است. تابع FV برای همین هدف به کار می‌رود و می‌تواند سرمایه اولیه، پرداخت‌های دوره‌ای ثابت و نرخ هر دوره را در محاسبه وارد کند.

در یک مثال آموزشی، سرمایه اولیه ۱۰۰۰ با نرخ سالانه ۱۰٪، پس از دو دوره سالانه و بدون پرداخت اضافی، ارزش آینده ۱۲۱۰ دارد:

=FV(10%,2,0,-1000)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: PV ارزش فعلی یک جریان پرداخت یا مبلغ آینده را محاسبه می‌کند؛ خروجی آن ارزش آینده نیست.
  • گزینه ج: RATE نرخ بهره هر دوره را با توجه به سایر اطلاعات به دست می‌آورد.
  • گزینه د: NPER تعداد دوره‌های لازم را محاسبه می‌کند.

نکته آزمونی: واحد نرخ و تعداد دوره‌ها باید یکسان باشد؛ برای دوره ماهانه، نرخ سالانه را متناسب با مدل محاسبه به نرخ ماهانه تبدیل می‌کنیم. پرداخت و دریافت نیز در قرارداد علامت تابع، علامت مخالف دارند.

۸۸) برای تبدیل تاریخ‌های میلادی به شمسی در اکسل، کدام تابع استفاده می‌شود؟

الف) DATE
ب) TODAY
ج) NETWORKDAYS
د) FORMULATEXT

مشاهده پاسخ

پاسخ: هیچ‌یک از گزینه‌ها

هیچ‌یک از توابع این گزینه‌ها، تابع مستقیم تبدیل تاریخ میلادی به هجری شمسی نیست. برای نمایش شمسی، بسته به نسخه و امکانات محیط می‌توان از قالب و تنظیمات تقویم پشتیبانی‌شده استفاده کرد؛ برای تبدیل متنی یا محاسباتی نیز ممکن است فرمول، تابع سفارشی یا افزونه لازم باشد.

تغییر قالب نمایش تاریخ با تبدیل تاریخ به یک رشته متنی شمسی تفاوت دارد. انتخاب روش مناسب به این بستگی دارد که فقط نمایش شمسی می‌خواهیم یا قرار است با اجزای تاریخ شمسی محاسبه کنیم.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: DATE از سال، ماه و روز، یک مقدار تاریخ اکسل می‌سازد؛ نام یک تابع تبدیل مستقیم میلادی به شمسی نیست.
  • گزینه ب: TODAY تاریخ جاری را برمی‌گرداند؛ تبدیل‌کننده تقویم نیست.
  • گزینه ج: NETWORKDAYS تعداد روزهای کاری بین دو تاریخ را با توجه به تعطیلات مشخص‌شده محاسبه می‌کند.
  • گزینه د: FORMULATEXT فرمولِ یک سلول را به شکل متن برمی‌گرداند؛ به تبدیل تقویم مربوط نیست.

نکته آزمونی: DATE را با تابع تبدیل تقویم اشتباه نگیرید؛ یک تاریخ ذخیره‌شده می‌تواند با قالب‌های متفاوت نمایش داده شود.

۸۹) از چه تابعی در اکسل برای محاسبه تعداد دفعات تکرار یک مقدار خاص در یک محدوده استفاده می‌شود؟

الف) COUNT()
ب) SUM()
ج) AVERAGE()
د) COUNTIF()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — COUNTIF()

برای شمارش دفعات تکرار یک مقدار مشخص، از COUNTIF استفاده می‌کنیم. آرگومان اول محدوده جستجو و آرگومان دوم مقدار یا شرط موردنظر است. مثلاً می‌توان تعداد تکرار نام یک کالا در فهرست فروش را به دست آورد.

شمارش تعداد دفعات تکرار مقدار سلول سوم ستون سوم در یک محدوده:

=COUNTIF(A1:A20,C3)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: COUNT فقط تعداد مقدارهای عددی را در محدوده می‌شمارد؛ مستقیماً شرط تکرار یک نام یا مقدار دلخواه را دریافت نمی‌کند.
  • گزینه ب: SUM مقدارها را جمع می‌کند؛ تعداد تکرار یک مقدار مشخص را نمی‌شمارد.
  • گزینه ج: AVERAGE میانگین اعداد را محاسبه می‌کند.

نکته آزمونی: اگر شرط در یک سلول نوشته شده باشد، می‌توان همان سلول را آرگومان دوم COUNTIF قرار داد.

۹۰) برای فیلتر کردن داده‌های تکراری در یک ستون با استفاده از اکسل، کدام دستور را باید استفاده کنیم؟

الف) Conditional Formatting
ب) Remove Duplicates
ج) Advanced Filter
د) Data Sorting

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ج برای فیلتر مقادیر یکتا؛ گزینه ب در صورت منظوربودن حذف تکرارها

واژه «فیلتر کردن داده‌های تکراری» در این سؤال دقیق نیست. اگر منظور نمایش یک نمونه از هر مقدار و پنهان‌کردن تکرارها بدون حذف داده باشد، گزینه ج یعنی Advanced Filter با فعال‌کردن Unique records only درست است. اگر منظور حذف نسخه‌های تکراری از داده اصلی باشد، گزینه ب یعنی Remove Duplicates درست است.

اگر هدف، نمایش فقط رکوردهایی است که تکرار دارند، می‌توان شرط شمارش یا روش مناسب دیگری برای فیلتر تعریف کرد؛ گزینه Unique records only به‌تنهایی چنین فهرستی از تکراری‌ها تولید نمی‌کند. بنابراین پاسخ به معنی موردنظر از «فیلتر» وابسته است.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: Conditional Formatting می‌تواند موارد تکراری را رنگی کند؛ به‌تنهایی آن‌ها را حذف یا فیلتر نمی‌کند.
  • گزینه ب: Remove Duplicates برای حذف تکرارها و نگه‌داشتن یک نمونه از هر رکوردِ مطابق معیار است.
  • گزینه ج: Advanced Filter برای فیلتر یا استخراج رکوردهای یکتا، با تنظیم مناسب، قابل‌استفاده است.
  • گزینه د: مرتب‌سازی، داده‌های مشابه را کنار هم می‌گذارد؛ آن‌ها را به‌خودی‌خود حذف یا از نتیجه کنار نمی‌گذارد.

نکته آزمونی: فیلتر مقادیر یکتا، شناسایی موارد تکراری و حذف تکرارها سه کار متفاوت‌اند.

۹۱) برای مشاهده سطر و ستون‌های پنهان‌شده در یک ورکشیت اکسل، کدام دستورالعمل را باید دنبال کنیم؟

الف) Home > Format > Hide & Unhide
ب) View > Show > Format
ج) Data > Analysis > Show
د) Review > Changes > Unhide

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Home > Format > Hide & Unhide

برای نمایش دوباره سطر یا ستون پنهان، از بخش Hide & Unhide در منوی Format سربرگ Home استفاده می‌کنیم. برای مثال، اگر ستون سوم پنهان شده باشد، ستون‌های دوم و چهارم را با هم انتخاب و فرمان Unhide Columns را اجرا می‌کنیم.

مسیر کامل معمول:

Home > Cells > Format > Hide & Unhide > Unhide Rows / Unhide Columns

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: مسیر View > Show > Format، مسیر استاندارد آشکارکردن سطر و ستون پنهان نیست.
  • گزینه ج: مسیر Data > Analysis > Show برای این کار در رابط معمول اکسل وجود ندارد.
  • گزینه د: سربرگ Review برای ابزارهایی مانند بازبینی و حفاظت است؛ Unhide سطر و ستون از مسیر ذکرشده اجرا نمی‌شود.

نکته آزمونی: اگر ردیف‌ها به دلیل فیلتر دیده نمی‌شوند، باید شرط فیلتر را پاک کنید؛ Unhide جایگزین پاک‌کردن فیلتر نیست.

۹۲) چگونه می‌توانید در اکسل یک مرجع سلولی را طوری قفل کنید که هنگام کپی تغییر نکند؟

الف) اضافه‌کردن علامت $ قبل از حرف ستون و شماره سطر
ب) استفاده از تابع ABS برای قفل کردن سلول
ج) تغییر قالب سلول به متن (Text)
د) فشردن کلید F2 قبل از کپی

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — اضافه‌کردن علامت $ قبل از حرف ستون و شماره سطر

برای ثابت‌ماندن مرجع هنگام کپی فرمول، قبل از حرف ستون و شماره سطر علامت دلار می‌گذاریم؛ مانند $A$1. این مرجع مطلق است و با کپی فرمول به سلول‌های دیگر، بخش سطر و ستون آن بر اثر جابه‌جایی محل فرمول تغییر نمی‌کند.

قفل‌کردن مرجع با محافظت از سلول در برابر ویرایش فرق دارد. این علامت از تغییر دستی مقدار سلول جلوگیری نمی‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: ABS قدرمطلق عدد را محاسبه می‌کند؛ مرجع سلولی را ثابت یا محافظت نمی‌کند.
  • گزینه ج: قالب Text روش تفسیر و نمایش ورودی را تغییر می‌دهد؛ مرجع مطلق ایجاد نمی‌کند.
  • گزینه د: F2 معمولاً حالت ویرایش سلول را فعال می‌کند. هنگام ویرایش مرجع در فرمول، F4 در ویندوز بین حالت‌های مرجع جابه‌جا می‌شود.

نکته آزمونی: در $A1 فقط ستون ثابت است؛ در A$1 فقط سطر و در $A$1 هر دو ثابت‌اند.

۹۳) برای ایجاد خلاصه‌ای سریع از داده‌ها و نمایش مجموع، میانگین یا شمارش بر اساس گروه‌ها در اکسل از چه ابزاری باید استفاده کرد؟

الف) فیلتر خودکار (AutoFilter)
ب) تابع SUBTOTAL
ج) جدول محوری (PivotTable)
د) قالب‌بندی شرطی

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — جدول محوری (PivotTable)

جدول محوری یا PivotTable داده‌ها را بر اساس فیلدهای دلخواه گروه‌بندی و خلاصه می‌کند؛ مثلاً مجموع فروش هر کالا یا میانگین فروش هر شعبه. فیلد گروه را در بخش سطرها و مقدار عددی را در بخش مقادیر قرار می‌دهیم و نوع محاسبه را انتخاب می‌کنیم.

مسیر ایجاد جدول محوری:

Insert > PivotTable

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: AutoFilter ردیف‌های مطابق شرط را نمایش می‌دهد؛ به‌تنهایی جدول خلاصه گروهی نمی‌سازد.
  • گزینه ب: تابع SUBTOTAL می‌تواند جمع، میانگین یا شمارش یک محدوده را محاسبه و ردیف‌های فیلترشده را نادیده بگیرد؛ اما به‌تنهایی فیلدها را مانند جدول محوری گروه‌بندی و گزارش‌سازی نمی‌کند.
  • گزینه د: قالب‌بندی شرطی ظاهر سلول‌ها را تغییر می‌دهد و ابزار ساخت جدول محوری نیست.

نکته آزمونی: تابع SUBTOTAL را با فرمان Subtotal در سربرگ Data و با ابزار PivotTable یکی ندانید؛ کاربردهای مرتبط، ساختار متفاوت دارند.

۹۴) چگونه می‌توانید ردیف بالای یک شیت را هنگام اسکرول در اکسل ثابت نگه دارید؟

الف) استفاده از Freeze Top Row در تب View
ب) استفاده از Protect Sheet
ج) ستون را با قفل سلول‌ها فریز کنید
د) استفاده از Split در تب View

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — استفاده از Freeze Top Row در تب View

برای ثابت‌ماندن سطر اول هنگام پیمایش، از Freeze Top Row در سربرگ View استفاده می‌کنیم. با این کار، هنگام پایین‌رفتن در کاربرگ، سطر اول که معمولاً شامل عنوان ستون‌هاست، در بالای بخش نمایشی باقی می‌ماند.

مسیر فرمان:

View > Freeze Panes > Freeze Top Row

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Protect Sheet ویرایش بخش‌های کاربرگ را محدود می‌کند؛ سطر را هنگام پیمایش ثابت نمی‌کند.
  • گزینه ج: قفل سلول و حفاظت کاربرگ به مجوز ویرایش مربوط‌اند؛ ثابت‌کردن نمایشی یک سطر یا ستون کار دیگری است.
  • گزینه د: Split پنجره را به بخش‌های جداگانه پیمایش تقسیم می‌کند؛ فرمان مستقیم ثابت‌کردن سطر اول نیست.

نکته آزمونی: برای لغو این وضعیت از Unfreeze Panes استفاده کنید؛ برای تکرار سطر روی صفحات چاپی، ابزار Print Titles لازم است.

۹۵) کدام تابع در اکسل مقدار تاریخ و ساعت جاری را برمی‌گرداند و با هر بار محاسبه به‌روزرسانی می‌شود؟

الف) تابع NOW()
ب) تابع TODAY()
ج) تابع DATE()
د) تابع GETDATE()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — تابع NOW()

تابع NOW تاریخ و ساعت جاری را بر اساس ساعت سیستم برمی‌گرداند. نتیجه آن با محاسبه مجدد کتاب کار به‌روز می‌شود؛ یک ساعت زنده که هر ثانیه خودبه‌خود روی صفحه تغییر کند نیست. برای مشاهده ساعت باید قالب نمایشی سلول نیز ساعت را نشان دهد.

فرمول تاریخ و ساعت جاری:

=NOW()

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: TODAY تاریخ جاری را بدون بخش ساعتِ جاری برمی‌گرداند.
  • گزینه ج: DATE تاریخ را از سال، ماه و روزِ داده‌شده می‌سازد؛ تاریخ و ساعت فعلی را خودکار دریافت نمی‌کند.
  • گزینه د: GETDATE نام تابع استاندارد کاربرگ اکسل برای این کار نیست؛ در بعضی سامانه‌های پایگاه داده کاربرد دارد.

نکته آزمونی: برای نتیجه پویا از NOW استفاده می‌کنیم؛ برای ثبت زمان ثابت باید مقدار ثابت ثبت شود. تنظیم حالت محاسبه روی زمان به‌روزشدن نتیجه اثر دارد.

۹۶) برای پیدا کردن شماره ردیف یک مقدار مشخص در یک ستون اکسل از کدام تابع استفاده می‌شود؟

الف) تابع MATCH
ب) تابع VLOOKUP
ج) تابع INDEX
د) تابع ROW

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه الف — MATCH برای جایگاه نسبی؛ شماره واقعی سطر به مبدأ محدوده بستگی دارد

تابع MATCH جایگاه نسبی یک مقدار را در محدوده برمی‌گرداند. برای جستجوی دقیق، آرگومان سوم را صفر قرار می‌دهیم. اگر محدوده از سطر اول شروع شود، این جایگاه با شماره سطر کاربرگ برابر می‌شود؛ در غیر این صورت باید مبدأ محدوده را هم لحاظ کنیم.

برای نمونه، در محدوده A2:A100 اگر مقدار هدف در اولین سلول باشد، MATCH عدد ۱ می‌دهد، درحالی‌که شماره واقعی سطر، ۲ است. بنابراین عبارت «شماره ردیف» در سؤال باید از «جایگاه داخل محدوده» تفکیک شود.

یافتن جایگاه مقدار سلول سوم ستون سوم در محدوده:

=MATCH(C3,A2:A100,0)

یافتن شماره واقعی سطر همان مقدار در کاربرگ:

=MATCH(C3,A2:A100,0)+ROW(A2)-1

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ب: VLOOKUP مقدار یک ستون دیگر از ردیف منطبق را برمی‌گرداند؛ به‌صورت معمول شماره جایگاه را خروجی نمی‌دهد.
  • گزینه ج: INDEX مقدار یا مرجعِ یک جایگاه مشخص را برمی‌گرداند؛ به‌تنهایی جایگاه یک مقدار هدف را جستجو نمی‌کند.
  • گزینه د: ROW شماره سطر یک مرجع را می‌دهد؛ اما به‌تنهایی محل مقدار هدف را در ستون جستجو نمی‌کند.

نکته آزمونی: در MATCH با تطبیق دقیق، صفرِ آرگومان سوم مهم است؛ نتیجه در صورت نبودن مقدار معمولاً #N/A خواهد بود.

۹۷) چگونه می‌توان سطرهایی را هایلایت کرد که ستون A برابر ‘خرید’ باشد؟

الف) فرمت شرطی با فرمول =$A1=’خرید’
ب) استفاده از فیلتر خودکار
ج) ایجاد جدول محوری (PivotTable)
د) استفاده از اعتبارسنجی داده

مشاهده پاسخ

پاسخ: هیچ‌یک به شکل نوشته‌شده؛ روش گزینه الف با فرمول =$A1=”خرید” صحیح است

روش مناسب، قالب‌بندی شرطیِ فرمول‌محور است؛ اما فرمول گزینه الف با تک‌گیومه دور متن، به شکل نوشته‌شده فرمول صحیح اکسل نیست. متن «خرید» باید در گیومه دوتایی قرار گیرد. بنابراین هیچ گزینه‌ای به شکل فعلی یک راهکار کامل و درست ارائه نمی‌کند؛ روش موردنظر همان گزینه الف با فرمول صحیح زیر است.

اگر محدوده A1:D100 را انتخاب کنیم، با ثابت‌کردن ستون و نسبی‌گذاشتن شماره سطر، هر ردیف بر اساس مقدار ستون اول همان ردیف رنگی می‌شود. شماره سطر فرمول باید با اولین ردیف محدوده اعمال قانون هماهنگ باشد.

فرمول صحیح برای محدوده‌ای که از سطر اول شروع می‌شود:

=$A1=”خرید”

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: نوع ابزار درست است؛ نوشتار متن در فرمول باید به صورت $A1=”خرید” و با علامت مساوی در ابتدای کل فرمول باشد.
  • گزینه ب: فیلتر خودکار نمایش ردیف‌ها را محدود می‌کند؛ به‌تنهایی رنگ‌آمیزی شرطی کل ردیف انجام نمی‌دهد.
  • گزینه ج: جدول محوری گزارش خلاصه می‌سازد؛ ابزار رنگی‌کردن ردیف‌های جدول اصلی بر اساس این شرط نیست.
  • گزینه د: اعتبارسنجی داده، ورود داده را کنترل می‌کند؛ برای رنگی‌کردن ردیف از قالب‌بندی شرطی استفاده می‌شود.

نکته آزمونی: دلارِ پیش از حرف ستون، ستون شرط را ثابت نگه می‌دارد؛ نسبی‌بودن شماره سطر باعث بررسی ردیف‌های بعدی می‌شود.

۹۸) چگونه می‌توان مقدار اولین سلول غیرخالی در یک محدوده در اکسل یافت؟

الف) =INDEX(A1:A10,MATCH(TRUE,A1:A10<>””,0))
ب) =LOOKUP(2,1/(A1:A10<>””),A1:A10)
ج) =VLOOKUP(FALSE,A1:A10,1,0)
د) =INDEX(FILTER(A1:A10,A1:A10<>””),1)

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه‌های الف و د، با توجه به نسخه اکسل و شرایط محدوده

گزینه‌های الف و د، در محدوده‌ای که دست‌کم یک مقدار غیرخالی دارد و خطای مزاحم ندارد، می‌توانند اولین مقدار غیرخالی را برگردانند. در گزینه الف، مقایسه با رشته خالی یک آرایه منطقی می‌سازد؛ MATCH اولین TRUE را می‌یابد و INDEX مقدار همان جایگاه را می‌دهد.

در گزینه د، FILTER مقدارهای غیرخالی را به ترتیب اصلی جدا می‌کند و INDEX اولین مورد را می‌گیرد. این روش به نسخه دارای تابع FILTER، مانند اکسل ۲۰۲۱ یا مایکروسافت ۳۶۵، نیاز دارد. روش گزینه الف در نسخه‌های قدیمی ممکن است به تأیید آرایه‌ای با Ctrl + Shift + Enter نیاز داشته باشد.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ب: این الگوی LOOKUP معمولاً آخرین مقدار غیرخالی را برمی‌گرداند، نه اولین را؛ بنابراین پاسخ سؤالِ «اولین سلول» نیست.
  • گزینه ج: VLOOKUP با جستجوی FALSE، به‌طور عمومی روش یافتن اولین مقدار غیرخالیِ هر نوع داده نیست.

نکته آزمونی: اگر همه سلول‌ها خالی باشند، فرمول‌های نوشته‌شده نیاز به مدیریت نتیجه خالی یا خطا دارند. شرط <>”” مقدار صفر را حذف نمی‌کند، اما خروجیِ رشته خالی را خالی در نظر می‌گیرد.

۹۹) برای ترکیب متن چند سلول با یک جداکننده (مثلاً ویرگول) در اکسل کدام تابع مناسب است؟

الف) CONCATENATE
ب) TEXTJOIN
ج) CONCAT
د) استفاده از & (عملگر اتصال رشته)

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — TEXTJOIN

تابع TEXTJOIN برای اتصال متن‌ها با جداکننده دلخواه طراحی شده است. می‌توان یک محدوده را به آن داد، جداکننده را تعیین کرد و مشخص کرد سلول‌های خالی نادیده گرفته شوند یا نه. این تابع در نسخه‌های دارای آن، مانند اکسل ۲۰۱۹ به بعد و مایکروسافت ۳۶۵، در دسترس است.

نمونه ترکیب متن‌ها:

=TEXTJOIN(“, “,TRUE,A1:A5)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: CONCATENATE متن‌ها را متصل می‌کند، اما آرگومان مستقلی برای افزودن خودکار جداکننده بین همه اعضای محدوده ندارد؛ باید جداکننده را صریحاً بین متن‌ها وارد کرد.
  • گزینه ج: CONCAT برای اتصال متن و محدوده مناسب است، ولی جداکننده خودکار و آرگومان نادیده‌گرفتن خانه خالیِ TEXTJOIN را ندارد.
  • گزینه د: عملگر اتصال متن نیز با نوشتن جداکننده بین ارجاع‌ها می‌تواند نتیجه بسازد؛ اما برای یک محدوده و جداکننده یکسان، TEXTJOIN گزینه مناسب‌تر و مستقیم‌تر است.

نکته آزمونی: در مثال زیر TRUE یعنی خانه‌های خالی نادیده گرفته شوند؛ جداکننده، ویرگول همراه یک فاصله است.

۱۰۰) چگونه می‌توان در اکسل خطای #N/A تولیدشده توسط VLOOKUP را با مقدار جایگزین نشان داد؟

الف) تابع IFNA
ب) تابع IFERROR
ج) تابع ISNA
د) تابع NA

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه‌های الف و ب — IFNA و IFERROR

هر دو تابع IFNA و IFERROR می‌توانند خطای #N/A حاصل از VLOOKUP را با مقدار دلخواه جایگزین کنند؛ پس سؤال دو پاسخ معتبر دارد. IFNA فقط خطای #N/A را هدف می‌گیرد و برای «پیدا نشدن مورد جستجو» معمولاً انتخاب دقیق‌تری است.

IFERROR خطاهای دیگر، مانند مرجع نامعتبر یا تقسیم بر صفر، را نیز می‌پوشاند. اگر بخواهیم خطاهای دیگر برای عیب‌یابی آشکار بمانند، IFNA مناسب‌تر است؛ اگر قرار است همه خطاهای فرمول یک جایگزین مشترک داشته باشند، IFERROR قابل‌استفاده است.

جایگزینی فقط خطای پیدا نشدن:

=IFNA(VLOOKUP(E2,A2:B10,۲,FALSE),”یافت نشد”)

جایگزینی هر خطای حاصل از فرمول:

=IFERROR(VLOOKUP(E2,A2:B10,۲,FALSE),”یافت نشد”)

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ج: ISNA فقط بررسی می‌کند نتیجه خطای #N/A هست یا نه و TRUE یا FALSE می‌دهد؛ برای جایگزینی مقدار به‌تنهایی کافی نیست و باید مثلاً با IF ترکیب شود.
  • گزینه د: NA عمداً خطای #N/A تولید می‌کند؛ آن را با متن یا مقدار دیگری جایگزین نمی‌کند.

نکته آزمونی: در VLOOKUP، آرگومان FALSE برای تطبیق دقیق است. پنهان‌کردن خطا، صحت جدول جستجو و شماره ستون خروجی را تضمین نمی‌کند.

۱۰۱) برای اینکه در خانه A5 اعداد به صورت درصد نمایش داده شود، آن را از چه نوعی تعریف می‌کنیم؟

الف) Percentage
ب) Fraction
ج) Currency
د) Scientific

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Percentage

برای نمایش مقدار سلول به‌صورت درصد، قالب Percentage را انتخاب می‌کنیم. مثلاً اگر مقدار سلول ۰٫۴ باشد، با این قالب ۴۰٪ نمایش داده می‌شود. این قالب، روش نمایش عدد را تغییر می‌دهد و جایگزین محاسبه یک نسبت نیست.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Fraction عدد را به‌صورت کسر، مانند یک‌دوم، نشان می‌دهد؛ قالب درصد نیست.
  • گزینه ج: Currency برای نمایش پول همراه نماد واحد پول است.
  • گزینه د: Scientific برای نمایش عدد به‌صورت نماد علمی، یعنی ضریبی از توان ۱۰، کاربرد دارد.

نکته آزمونی: ورودی 40% معمولاً مقدار عددی ۰٫۴ دارد؛ واردکردن ۴۰ و سپس انتخاب قالب درصد، ۴۰۰۰٪ را نمایش می‌دهد.

۱۰۲) برای انتخاب چند سطر همجوار در Excel از کدام کلید استفاده می‌شود؟

الف) shift
ب) alt
ج) ctrl
د) space

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — shift

برای انتخاب چند سطر مجاور، روی شماره اولین سطر کلیک می‌کنیم، Shift را نگه می‌داریم و شماره آخرین سطر را می‌زنیم. همه سطرهای بین این دو نیز انتخاب می‌شوند. کشیدن ماوس روی شماره سطرها هم روش دیگری برای انتخاب بازه پیوسته است.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Alt برای دسترسی به فرمان‌هاست و روش اصلی انتخاب بازه پیوسته سطرها نیست.
  • گزینه ج: Ctrl برای افزودن انتخاب‌های جدا از هم کاربرد دارد؛ روش معمول انتخاب بازه پیوسته بین ابتدا و انتها Shift است.
  • گزینه د: Space به‌تنهایی این انتخاب را انجام نمی‌دهد؛ ترکیب Shift + Space یک سطر کامل را انتخاب می‌کند.

نکته آزمونی: همجوار یعنی یک بازه پیوسته؛ غیرهمجوار یعنی چند بخش جدا از هم.

۱۰۳) چگونه می‌توان میانگین مقادیر یک ستون در اکسل را محاسبه کرد؟

الف) =AVERAGE(A1:A10)
ب) =SUM(A1:A10)/10
ج) =MEDIAN(A1:A10)
د) =(MAX(A1:A10)+MIN(A1:A10))/2

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه الف؛ گزینه ب نیز در صورت وجود ۱۰ مقدار عددی در محدوده درست است

گزینه الف، روش عمومی و مناسب برای میانگین‌گیری است. گزینه ب نیز وقتی هر ده سلول محدوده دارای مقدار عددی باشند، همان نتیجه را می‌دهد. پس با این شرط، سؤال بیش از یک پاسخ صحیح دارد.

AVERAGE تعداد مقدارهای عددی را مبنا قرار می‌دهد و سلول خالی یا متنی را در شمارنده وارد نمی‌کند؛ اما تقسیم ثابت بر ۱۰ همواره مخرج ۱۰ دارد. مثلاً اگر فقط دو سلول عددهای ۱۰ و ۲۰ داشته باشند و بقیه خالی باشند، میانگین ۱۵ است، ولی جمع تقسیم بر ۱۰ عدد ۳ می‌شود.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ج: MEDIAN میانه را محاسبه می‌کند؛ میانه با میانگین حسابی یک مفهوم نیست، حتی اگر در بعضی داده‌ها نتیجه یکسان شود.
  • گزینه د: میانگین بزرگ‌ترین و کوچک‌ترین مقدار، فقط مرکز دو حد است؛ توزیع و تعداد سایر داده‌ها را در نظر نمی‌گیرد.

نکته آزمونی: صفر، مقدار عددی است و در میانگین شمرده می‌شود؛ سلول خالی صفر محسوب نمی‌شود.

۱۰۴) چگونه می‌توان تعداد سلول‌هایی که عدد هستند را در یک محدوده در اکسل شمرد؟

الف) COUNT()
ب) COUNTA()
ج) COUNTIF()
د) COUNTBLANK()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — COUNT()

تابع COUNT تعداد سلول‌های دارای مقدار عددی را در یک محدوده می‌شمارد. برای نمونه، اگر محدوده شامل ۱۲، متن «علی»، یک سلول خالی و صفر باشد، نتیجه COUNT برابر ۲ است. تاریخ‌های معتبر اکسل نیز چون به‌صورت عدد ذخیره می‌شوند، در این شمارش قرار می‌گیرند.

نمونه شمارش سلول‌های عددی:

=COUNT(A1:A10)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: COUNTA سلول‌های غیرخالی را می‌شمارد؛ متن و مقدار منطقی هم می‌توانند در آن شمرده شوند، نه فقط عدد.
  • گزینه ج: COUNTIF برای شمارش بر اساس شرط مشخص است؛ در این سؤال تابع مستقیم تشخیص و شمارش سلول‌های عددی، COUNT است.
  • گزینه د: COUNTBLANK تعداد سلول‌های خالی را می‌شمارد، نه تعداد سلول‌های عددی.

نکته آزمونی: عددی که به شکل متن ذخیره شده باشد، در ارجاع به یک محدوده لزوماً توسط COUNT عدد شمرده نمی‌شود.

۱۰۵) در اکسل، چگونه می‌توان مجموع تمام سلول‌هایی که بیشتر از عدد ۱۰۰ هستند را در یک ستون محاسبه کنید؟

الف) SUMIF(ستون, “>۱۰۰”)
ب) SUM(ستون, “>۱۰۰”)
ج) COUNTIF(ستون, “>۱۰۰”)
د) AVERAGEIF(ستون, “>۱۰۰”)

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — SUMIF(ستون, “>۱۰۰”)

تابع SUMIF جمع شرطی را محاسبه می‌کند. وقتی بخواهیم فقط اعداد بزرگ‌تر از ۱۰۰ را در یک ستون جمع کنیم، محدوده و شرط بزرگ‌تر از ۱۰۰ را به آن می‌دهیم. اگر مقدارها ۵۰، ۱۰۰، ۱۲۰ و ۲۰۰ باشند، نتیجه ۳۲۰ است؛ خود عدد ۱۰۰ وارد جمع نمی‌شود.

فرمول برای ده سلول اول ستون اول:

=SUMIF(A1:A10,”>100″)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: SUM شرط را به‌عنوان آرگومان فیلتر دریافت نمی‌کند؛ شکل نوشته‌شده، روش جمع شرطی نیست و متن شرط می‌تواند خطا ایجاد کند.
  • گزینه ج: COUNTIF تعداد موارد مطابق شرط را می‌شمارد؛ در مثال بالا نتیجه آن ۲ است، نه ۳۲۰.
  • گزینه د: AVERAGEIF میانگین مقدارهای مطابق شرط را می‌دهد؛ جمع آن‌ها را برنمی‌گرداند.

نکته آزمونی: شرط متنیِ شامل عملگر مقایسه باید داخل گیومه دوتایی باشد. جداکننده آرگومان‌ها بسته به تنظیمات می‌تواند ویرگول یا نقطه‌ویرگول باشد.

۱۰۶) چگونه می‌توانید در اکسل ستونی که بیشترین مجموع را دارد را بیابید؟

الف) استفاده از تابع MAX با انتخاب همه ستون‌ها
ب) ایجاد یک جدول Pivot و مرتب‌سازی ستون‌ها
ج) محاسبه دستی مجموع هر ستون و مقایسه آن‌ها
د) استفاده از تابع SUM و تابع INDEX

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ج؛ گزینه ب نیز با ساختار و تنظیم مناسب جدول محوری قابل‌قبول است

برای یافتن ستون دارای بیشترین مجموع، ابتدا باید مجموع هر ستون را محاسبه کنیم و سپس مجموع‌ها را مقایسه کنیم. بنابراین روش گزینه ج، از نظر نتیجه قابل‌اجراست. منظور از محاسبه مجموع می‌تواند استفاده از SUM برای هر ستون باشد؛ لازم نیست جمع‌زدن اعداد با دست انجام شود.

گزینه ب نیز با ساختار و تنظیم مناسب جدول محوری قابل‌استفاده است؛ مثلاً داده‌ها به فیلدهای «نام ستون» و «مقدار» تبدیل شوند، مجموع هر گروه محاسبه و گزارش بر اساس مجموع مرتب شود. پس این سؤال یک راهکار انحصاری ندارد.

مثلاً ابتدا مجموع ستون دوم را در سطر یازدهم محاسبه کرده و برای سایر ستون‌ها کپی می‌کنیم:

=SUM(B2:B10)

اگر عنوان‌ها در سطر اول و مجموع‌ها در سطر یازدهم باشند، این فرمول نام اولین ستون با بیشترین مجموع را می‌دهد:

=INDEX(B1:D1,1,MATCH(MAX(B11:D11),B11:D11,0))

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: MAX روی داده‌های خام، بزرگ‌ترین مقدار منفرد را می‌یابد؛ ممکن است ستون دارای آن مقدار، بیشترین مجموع را نداشته باشد.
  • گزینه ب: جدول محوری تنها پس از تنظیم فیلدها و محاسبه مجموعِ گروه‌ها راهکار درست است؛ ایجاد یک جدول بدون این تنظیمات کافی نیست.
  • گزینه د: SUM و INDEX به‌تنهایی در توضیح این گزینه، مرحله شناسایی بزرگ‌ترین مجموع را مشخص نکرده‌اند. برای یک فرمول عمومی معمولاً به مقایسه مجموع‌ها، مثلاً با MAX و MATCH، هم نیاز داریم.

نکته آزمونی: بیشترین مقدار یک سلول با بیشترین مجموع یک ستون فرق دارد. اگر چند مجموع برابرِ بیشینه باشند، بیش از یک ستون برنده داریم.

۱۰۷) برای یافتن ارزش تاریخی در آینده بر اساس نرخ بهره ثابت در اکسل، کدام تابع را باید استفاده کنید؟

الف) FV()
ب) PV()
ج) RATE()
د) NPER()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — FV()

با توجه به عبارت «در آینده» و «نرخ بهره ثابت»، منظور سؤال محاسبه ارزش آینده سرمایه است. تابع FV برای همین هدف به کار می‌رود و می‌تواند سرمایه اولیه، پرداخت‌های دوره‌ای ثابت و نرخ هر دوره را در محاسبه وارد کند.

در یک مثال آموزشی، سرمایه اولیه ۱۰۰۰ با نرخ سالانه ۱۰٪، پس از دو دوره سالانه و بدون پرداخت اضافی، ارزش آینده ۱۲۱۰ دارد:

=FV(10%,2,0,-1000)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: PV ارزش فعلی یک جریان پرداخت یا مبلغ آینده را محاسبه می‌کند؛ خروجی آن ارزش آینده نیست.
  • گزینه ج: RATE نرخ بهره هر دوره را با توجه به سایر اطلاعات به دست می‌آورد.
  • گزینه د: NPER تعداد دوره‌های لازم را محاسبه می‌کند.

نکته آزمونی: واحد نرخ و تعداد دوره‌ها باید یکسان باشد؛ برای دوره ماهانه، نرخ سالانه را متناسب با مدل محاسبه به نرخ ماهانه تبدیل می‌کنیم. پرداخت و دریافت نیز در قرارداد علامت تابع، علامت مخالف دارند.

۱۰۸) برای تبدیل تاریخ‌های میلادی به شمسی در اکسل، کدام تابع استفاده می‌شود؟

الف) DATE
ب) TODAY
ج) NETWORKDAYS
د) FORMULATEXT

مشاهده پاسخ

پاسخ: هیچ‌یک از گزینه‌ها

هیچ‌یک از توابع این گزینه‌ها، تابع مستقیم تبدیل تاریخ میلادی به هجری شمسی نیست. برای نمایش شمسی، بسته به نسخه و امکانات محیط می‌توان از قالب و تنظیمات تقویم پشتیبانی‌شده استفاده کرد؛ برای تبدیل متنی یا محاسباتی نیز ممکن است فرمول، تابع سفارشی یا افزونه لازم باشد.

تغییر قالب نمایش تاریخ با تبدیل تاریخ به یک رشته متنی شمسی تفاوت دارد. انتخاب روش مناسب به این بستگی دارد که فقط نمایش شمسی می‌خواهیم یا قرار است با اجزای تاریخ شمسی محاسبه کنیم.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: DATE از سال، ماه و روز، یک مقدار تاریخ اکسل می‌سازد؛ نام یک تابع تبدیل مستقیم میلادی به شمسی نیست.
  • گزینه ب: TODAY تاریخ جاری را برمی‌گرداند؛ تبدیل‌کننده تقویم نیست.
  • گزینه ج: NETWORKDAYS تعداد روزهای کاری بین دو تاریخ را با توجه به تعطیلات مشخص‌شده محاسبه می‌کند.
  • گزینه د: FORMULATEXT فرمولِ یک سلول را به شکل متن برمی‌گرداند؛ به تبدیل تقویم مربوط نیست.

نکته آزمونی: DATE را با تابع تبدیل تقویم اشتباه نگیرید؛ یک تاریخ ذخیره‌شده می‌تواند با قالب‌های متفاوت نمایش داده شود.

۱۰۹) از چه تابعی در اکسل برای محاسبه تعداد دفعات تکرار یک مقدار خاص در یک محدوده استفاده می‌شود؟

الف) COUNT()
ب) SUM()
ج) AVERAGE()
د) COUNTIF()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — COUNTIF()

برای شمارش دفعات تکرار یک مقدار مشخص، از COUNTIF استفاده می‌کنیم. آرگومان اول محدوده جستجو و آرگومان دوم مقدار یا شرط موردنظر است. مثلاً می‌توان تعداد تکرار نام یک کالا در فهرست فروش را به دست آورد.

شمارش تعداد دفعات تکرار مقدار سلول سوم ستون سوم در یک محدوده:

=COUNTIF(A1:A20,C3)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: COUNT فقط تعداد مقدارهای عددی را در محدوده می‌شمارد؛ مستقیماً شرط تکرار یک نام یا مقدار دلخواه را دریافت نمی‌کند.
  • گزینه ب: SUM مقدارها را جمع می‌کند؛ تعداد تکرار یک مقدار مشخص را نمی‌شمارد.
  • گزینه ج: AVERAGE میانگین اعداد را محاسبه می‌کند.

نکته آزمونی: اگر شرط در یک سلول نوشته شده باشد، می‌توان همان سلول را آرگومان دوم COUNTIF قرار داد.

۱۱۰) برای فیلتر کردن داده‌های تکراری در یک ستون با استفاده از اکسل، کدام دستور را باید استفاده کنیم؟

الف) Conditional Formatting
ب) Remove Duplicates
ج) Advanced Filter
د) Data Sorting

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ج برای فیلتر مقادیر یکتا؛ گزینه ب در صورت منظوربودن حذف تکرارها

واژه «فیلتر کردن داده‌های تکراری» در این سؤال دقیق نیست. اگر منظور نمایش یک نمونه از هر مقدار و پنهان‌کردن تکرارها بدون حذف داده باشد، گزینه ج یعنی Advanced Filter با فعال‌کردن Unique records only درست است. اگر منظور حذف نسخه‌های تکراری از داده اصلی باشد، گزینه ب یعنی Remove Duplicates درست است.

اگر هدف، نمایش فقط رکوردهایی است که تکرار دارند، می‌توان شرط شمارش یا روش مناسب دیگری برای فیلتر تعریف کرد؛ گزینه Unique records only به‌تنهایی چنین فهرستی از تکراری‌ها تولید نمی‌کند. بنابراین پاسخ به معنی موردنظر از «فیلتر» وابسته است.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: Conditional Formatting می‌تواند موارد تکراری را رنگی کند؛ به‌تنهایی آن‌ها را حذف یا فیلتر نمی‌کند.
  • گزینه ب: Remove Duplicates برای حذف تکرارها و نگه‌داشتن یک نمونه از هر رکوردِ مطابق معیار است.
  • گزینه ج: Advanced Filter برای فیلتر یا استخراج رکوردهای یکتا، با تنظیم مناسب، قابل‌استفاده است.
  • گزینه د: مرتب‌سازی، داده‌های مشابه را کنار هم می‌گذارد؛ آن‌ها را به‌خودی‌خود حذف یا از نتیجه کنار نمی‌گذارد.

نکته آزمونی: فیلتر مقادیر یکتا، شناسایی موارد تکراری و حذف تکرارها سه کار متفاوت‌اند.

۱۱۱) برای مشاهده سطر و ستون‌های پنهان‌شده در یک ورکشیت اکسل، کدام دستورالعمل را باید دنبال کنیم؟

الف) Home > Format > Hide & Unhide
ب) View > Show > Format
ج) Data > Analysis > Show
د) Review > Changes > Unhide

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Home > Format > Hide & Unhide

برای نمایش دوباره سطر یا ستون پنهان، از بخش Hide & Unhide در منوی Format سربرگ Home استفاده می‌کنیم. برای مثال، اگر ستون سوم پنهان شده باشد، ستون‌های دوم و چهارم را با هم انتخاب و فرمان Unhide Columns را اجرا می‌کنیم.

مسیر کامل معمول:

Home > Cells > Format > Hide & Unhide > Unhide Rows / Unhide Columns

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: مسیر View > Show > Format، مسیر استاندارد آشکارکردن سطر و ستون پنهان نیست.
  • گزینه ج: مسیر Data > Analysis > Show برای این کار در رابط معمول اکسل وجود ندارد.
  • گزینه د: سربرگ Review برای ابزارهایی مانند بازبینی و حفاظت است؛ Unhide سطر و ستون از مسیر ذکرشده اجرا نمی‌شود.

نکته آزمونی: اگر ردیف‌ها به دلیل فیلتر دیده نمی‌شوند، باید شرط فیلتر را پاک کنید؛ Unhide جایگزین پاک‌کردن فیلتر نیست.

۱۱۲) چگونه می‌توانید در اکسل یک مرجع سلولی را طوری قفل کنید که هنگام کپی تغییر نکند؟

الف) اضافه‌کردن علامت $ قبل از حرف ستون و شماره سطر
ب) استفاده از تابع ABS برای قفل کردن سلول
ج) تغییر قالب سلول به متن (Text)
د) فشردن کلید F2 قبل از کپی

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — اضافه‌کردن علامت $ قبل از حرف ستون و شماره سطر

برای ثابت‌ماندن مرجع هنگام کپی فرمول، قبل از حرف ستون و شماره سطر علامت دلار می‌گذاریم؛ مانند $A$1. این مرجع مطلق است و با کپی فرمول به سلول‌های دیگر، بخش سطر و ستون آن بر اثر جابه‌جایی محل فرمول تغییر نمی‌کند.

قفل‌کردن مرجع با محافظت از سلول در برابر ویرایش فرق دارد. این علامت از تغییر دستی مقدار سلول جلوگیری نمی‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: ABS قدرمطلق عدد را محاسبه می‌کند؛ مرجع سلولی را ثابت یا محافظت نمی‌کند.
  • گزینه ج: قالب Text روش تفسیر و نمایش ورودی را تغییر می‌دهد؛ مرجع مطلق ایجاد نمی‌کند.
  • گزینه د: F2 معمولاً حالت ویرایش سلول را فعال می‌کند. هنگام ویرایش مرجع در فرمول، F4 در ویندوز بین حالت‌های مرجع جابه‌جا می‌شود.

نکته آزمونی: در $A1 فقط ستون ثابت است؛ در A$1 فقط سطر و در $A$1 هر دو ثابت‌اند.

۱۱۳) برای ایجاد خلاصه‌ای سریع از داده‌ها و نمایش مجموع، میانگین یا شمارش بر اساس گروه‌ها در اکسل از چه ابزاری باید استفاده کرد؟

الف) فیلتر خودکار (AutoFilter)
ب) تابع SUBTOTAL
ج) جدول محوری (PivotTable)
د) قالب‌بندی شرطی

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — جدول محوری (PivotTable)

جدول محوری یا PivotTable داده‌ها را بر اساس فیلدهای دلخواه گروه‌بندی و خلاصه می‌کند؛ مثلاً مجموع فروش هر کالا یا میانگین فروش هر شعبه. فیلد گروه را در بخش سطرها و مقدار عددی را در بخش مقادیر قرار می‌دهیم و نوع محاسبه را انتخاب می‌کنیم.

مسیر ایجاد جدول محوری:

Insert > PivotTable

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: AutoFilter ردیف‌های مطابق شرط را نمایش می‌دهد؛ به‌تنهایی جدول خلاصه گروهی نمی‌سازد.
  • گزینه ب: تابع SUBTOTAL می‌تواند جمع، میانگین یا شمارش یک محدوده را محاسبه و ردیف‌های فیلترشده را نادیده بگیرد؛ اما به‌تنهایی فیلدها را مانند جدول محوری گروه‌بندی و گزارش‌سازی نمی‌کند.
  • گزینه د: قالب‌بندی شرطی ظاهر سلول‌ها را تغییر می‌دهد و ابزار ساخت جدول محوری نیست.

نکته آزمونی: تابع SUBTOTAL را با فرمان Subtotal در سربرگ Data و با ابزار PivotTable یکی ندانید؛ کاربردهای مرتبط، ساختار متفاوت دارند.

۱۱۴) چگونه می‌توانید ردیف بالای یک شیت را هنگام اسکرول در اکسل ثابت نگه دارید؟

الف) استفاده از Freeze Top Row در تب View
ب) استفاده از Protect Sheet
ج) ستون را با قفل سلول‌ها فریز کنید
د) استفاده از Split در تب View

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — استفاده از Freeze Top Row در تب View

برای ثابت‌ماندن سطر اول هنگام پیمایش، از Freeze Top Row در سربرگ View استفاده می‌کنیم. با این کار، هنگام پایین‌رفتن در کاربرگ، سطر اول که معمولاً شامل عنوان ستون‌هاست، در بالای بخش نمایشی باقی می‌ماند.

مسیر فرمان:

View > Freeze Panes > Freeze Top Row

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Protect Sheet ویرایش بخش‌های کاربرگ را محدود می‌کند؛ سطر را هنگام پیمایش ثابت نمی‌کند.
  • گزینه ج: قفل سلول و حفاظت کاربرگ به مجوز ویرایش مربوط‌اند؛ ثابت‌کردن نمایشی یک سطر یا ستون کار دیگری است.
  • گزینه د: Split پنجره را به بخش‌های جداگانه پیمایش تقسیم می‌کند؛ فرمان مستقیم ثابت‌کردن سطر اول نیست.

نکته آزمونی: برای لغو این وضعیت از Unfreeze Panes استفاده کنید؛ برای تکرار سطر روی صفحات چاپی، ابزار Print Titles لازم است.

۱۱۵) کدام تابع در اکسل مقدار تاریخ و ساعت جاری را برمی‌گرداند و با هر بار محاسبه به‌روزرسانی می‌شود؟

الف) تابع NOW()
ب) تابع TODAY()
ج) تابع DATE()
د) تابع GETDATE()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — تابع NOW()

تابع NOW تاریخ و ساعت جاری را بر اساس ساعت سیستم برمی‌گرداند. نتیجه آن با محاسبه مجدد کتاب کار به‌روز می‌شود؛ یک ساعت زنده که هر ثانیه خودبه‌خود روی صفحه تغییر کند نیست. برای مشاهده ساعت باید قالب نمایشی سلول نیز ساعت را نشان دهد.

فرمول تاریخ و ساعت جاری:

=NOW()

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: TODAY تاریخ جاری را بدون بخش ساعتِ جاری برمی‌گرداند.
  • گزینه ج: DATE تاریخ را از سال، ماه و روزِ داده‌شده می‌سازد؛ تاریخ و ساعت فعلی را خودکار دریافت نمی‌کند.
  • گزینه د: GETDATE نام تابع استاندارد کاربرگ اکسل برای این کار نیست؛ در بعضی سامانه‌های پایگاه داده کاربرد دارد.

نکته آزمونی: برای نتیجه پویا از NOW استفاده می‌کنیم؛ برای ثبت زمان ثابت باید مقدار ثابت ثبت شود. تنظیم حالت محاسبه روی زمان به‌روزشدن نتیجه اثر دارد.

۱۱۶) برای پیدا کردن شماره ردیف یک مقدار مشخص در یک ستون اکسل از کدام تابع استفاده می‌شود؟

الف) تابع MATCH
ب) تابع VLOOKUP
ج) تابع INDEX
د) تابع ROW

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه الف — MATCH برای جایگاه نسبی؛ شماره واقعی سطر به مبدأ محدوده بستگی دارد

تابع MATCH جایگاه نسبی یک مقدار را در محدوده برمی‌گرداند. برای جستجوی دقیق، آرگومان سوم را صفر قرار می‌دهیم. اگر محدوده از سطر اول شروع شود، این جایگاه با شماره سطر کاربرگ برابر می‌شود؛ در غیر این صورت باید مبدأ محدوده را هم لحاظ کنیم.

برای نمونه، در محدوده A2:A100 اگر مقدار هدف در اولین سلول باشد، MATCH عدد ۱ می‌دهد، درحالی‌که شماره واقعی سطر، ۲ است. بنابراین عبارت «شماره ردیف» در سؤال باید از «جایگاه داخل محدوده» تفکیک شود.

یافتن جایگاه مقدار سلول سوم ستون سوم در محدوده:

=MATCH(C3,A2:A100,0)

یافتن شماره واقعی سطر همان مقدار در کاربرگ:

=MATCH(C3,A2:A100,0)+ROW(A2)-1

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ب: VLOOKUP مقدار یک ستون دیگر از ردیف منطبق را برمی‌گرداند؛ به‌صورت معمول شماره جایگاه را خروجی نمی‌دهد.
  • گزینه ج: INDEX مقدار یا مرجعِ یک جایگاه مشخص را برمی‌گرداند؛ به‌تنهایی جایگاه یک مقدار هدف را جستجو نمی‌کند.
  • گزینه د: ROW شماره سطر یک مرجع را می‌دهد؛ اما به‌تنهایی محل مقدار هدف را در ستون جستجو نمی‌کند.

نکته آزمونی: در MATCH با تطبیق دقیق، صفرِ آرگومان سوم مهم است؛ نتیجه در صورت نبودن مقدار معمولاً #N/A خواهد بود.

۱۱۷) چگونه می‌توان مقدار اولین سلول غیرخالی در یک محدوده در اکسل یافت؟

الف) =INDEX(A1:A10,MATCH(TRUE,A1:A10<>””,0))
ب) =LOOKUP(2,1/(A1:A10<>””),A1:A10)
ج) =VLOOKUP(FALSE,A1:A10,1,0)
د) =INDEX(FILTER(A1:A10,A1:A10<>””),1)

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه‌های الف و د، با توجه به نسخه اکسل و شرایط محدوده

گزینه‌های الف و د، در محدوده‌ای که دست‌کم یک مقدار غیرخالی دارد و خطای مزاحم ندارد، می‌توانند اولین مقدار غیرخالی را برگردانند. در گزینه الف، مقایسه با رشته خالی یک آرایه منطقی می‌سازد؛ MATCH اولین TRUE را می‌یابد و INDEX مقدار همان جایگاه را می‌دهد.

در گزینه د، FILTER مقدارهای غیرخالی را به ترتیب اصلی جدا می‌کند و INDEX اولین مورد را می‌گیرد. این روش به نسخه دارای تابع FILTER، مانند اکسل ۲۰۲۱ یا مایکروسافت ۳۶۵، نیاز دارد. روش گزینه الف در نسخه‌های قدیمی ممکن است به تأیید آرایه‌ای با Ctrl + Shift + Enter نیاز داشته باشد.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ب: این الگوی LOOKUP معمولاً آخرین مقدار غیرخالی را برمی‌گرداند، نه اولین را؛ بنابراین پاسخ سؤالِ «اولین سلول» نیست.
  • گزینه ج: VLOOKUP با جستجوی FALSE، به‌طور عمومی روش یافتن اولین مقدار غیرخالیِ هر نوع داده نیست.

نکته آزمونی: اگر همه سلول‌ها خالی باشند، فرمول‌های نوشته‌شده نیاز به مدیریت نتیجه خالی یا خطا دارند. شرط <>”” مقدار صفر را حذف نمی‌کند، اما خروجیِ رشته خالی را خالی در نظر می‌گیرد.

۱۱۸) برای ترکیب متن چند سلول با یک جداکننده (مثلاً ویرگول) در اکسل کدام تابع مناسب است؟

الف) CONCATENATE
ب) TEXTJOIN
ج) CONCAT
د) استفاده از & (عملگر اتصال رشته)

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — TEXTJOIN

تابع TEXTJOIN برای اتصال متن‌ها با جداکننده دلخواه طراحی شده است. می‌توان یک محدوده را به آن داد، جداکننده را تعیین کرد و مشخص کرد سلول‌های خالی نادیده گرفته شوند یا نه. این تابع در نسخه‌های دارای آن، مانند اکسل ۲۰۱۹ به بعد و مایکروسافت ۳۶۵، در دسترس است.

نمونه ترکیب متن‌ها:

=TEXTJOIN(“, “,TRUE,A1:A5)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: CONCATENATE متن‌ها را متصل می‌کند، اما آرگومان مستقلی برای افزودن خودکار جداکننده بین همه اعضای محدوده ندارد؛ باید جداکننده را صریحاً بین متن‌ها وارد کرد.
  • گزینه ج: CONCAT برای اتصال متن و محدوده مناسب است، ولی جداکننده خودکار و آرگومان نادیده‌گرفتن خانه خالیِ TEXTJOIN را ندارد.
  • گزینه د: عملگر اتصال متن نیز با نوشتن جداکننده بین ارجاع‌ها می‌تواند نتیجه بسازد؛ اما برای یک محدوده و جداکننده یکسان، TEXTJOIN گزینه مناسب‌تر و مستقیم‌تر است.

نکته آزمونی: در مثال زیر TRUE یعنی خانه‌های خالی نادیده گرفته شوند؛ جداکننده، ویرگول همراه یک فاصله است.

۱۱۹) چگونه می‌توان در اکسل خطای #N/A تولیدشده توسط VLOOKUP را با مقدار جایگزین نشان داد؟

الف) تابع IFNA
ب) تابع IFERROR
ج) تابع ISNA
د) تابع NA

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه‌های الف و ب — IFNA و IFERROR

هر دو تابع IFNA و IFERROR می‌توانند خطای #N/A حاصل از VLOOKUP را با مقدار دلخواه جایگزین کنند؛ پس سؤال دو پاسخ معتبر دارد. IFNA فقط خطای #N/A را هدف می‌گیرد و برای «پیدا نشدن مورد جستجو» معمولاً انتخاب دقیق‌تری است.

IFERROR خطاهای دیگر، مانند مرجع نامعتبر یا تقسیم بر صفر، را نیز می‌پوشاند. اگر بخواهیم خطاهای دیگر برای عیب‌یابی آشکار بمانند، IFNA مناسب‌تر است؛ اگر قرار است همه خطاهای فرمول یک جایگزین مشترک داشته باشند، IFERROR قابل‌استفاده است.

جایگزینی فقط خطای پیدا نشدن:

=IFNA(VLOOKUP(E2,A2:B10,۲,FALSE),”یافت نشد”)

جایگزینی هر خطای حاصل از فرمول:

=IFERROR(VLOOKUP(E2,A2:B10,۲,FALSE),”یافت نشد”)

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ج: ISNA فقط بررسی می‌کند نتیجه خطای #N/A هست یا نه و TRUE یا FALSE می‌دهد؛ برای جایگزینی مقدار به‌تنهایی کافی نیست و باید مثلاً با IF ترکیب شود.
  • گزینه د: NA عمداً خطای #N/A تولید می‌کند؛ آن را با متن یا مقدار دیگری جایگزین نمی‌کند.

نکته آزمونی: در VLOOKUP، آرگومان FALSE برای تطبیق دقیق است. پنهان‌کردن خطا، صحت جدول جستجو و شماره ستون خروجی را تضمین نمی‌کند.

۱۲۰) برای اینکه در خانه A5 اعداد به صورت درصد نمایش داده شود، آن را از چه نوعی تعریف می‌کنیم؟

الف) Percentage
ب) Fraction
ج) Currency
د) Scientific

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Percentage

برای نمایش مقدار سلول به‌صورت درصد، قالب Percentage را انتخاب می‌کنیم. مثلاً اگر مقدار سلول ۰٫۴ باشد، با این قالب ۴۰٪ نمایش داده می‌شود. این قالب، روش نمایش عدد را تغییر می‌دهد و جایگزین محاسبه یک نسبت نیست.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Fraction عدد را به‌صورت کسر، مانند یک‌دوم، نشان می‌دهد؛ قالب درصد نیست.
  • گزینه ج: Currency برای نمایش پول همراه نماد واحد پول است.
  • گزینه د: Scientific برای نمایش عدد به‌صورت نماد علمی، یعنی ضریبی از توان ۱۰، کاربرد دارد.

نکته آزمونی: ورودی 40% معمولاً مقدار عددی ۰٫۴ دارد؛ واردکردن ۴۰ و سپس انتخاب قالب درصد، ۴۰۰۰٪ را نمایش می‌دهد.

۱۲۱) برای انتخاب چند سطر همجوار در Excel از کدام کلید استفاده می‌شود؟

الف) shift
ب) alt
ج) ctrl
د) space

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — shift

برای انتخاب چند سطر مجاور، روی شماره اولین سطر کلیک می‌کنیم، Shift را نگه می‌داریم و شماره آخرین سطر را می‌زنیم. همه سطرهای بین این دو نیز انتخاب می‌شوند. کشیدن ماوس روی شماره سطرها هم روش دیگری برای انتخاب بازه پیوسته است.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Alt برای دسترسی به فرمان‌هاست و روش اصلی انتخاب بازه پیوسته سطرها نیست.
  • گزینه ج: Ctrl برای افزودن انتخاب‌های جدا از هم کاربرد دارد؛ روش معمول انتخاب بازه پیوسته بین ابتدا و انتها Shift است.
  • گزینه د: Space به‌تنهایی این انتخاب را انجام نمی‌دهد؛ ترکیب Shift + Space یک سطر کامل را انتخاب می‌کند.

نکته آزمونی: همجوار یعنی یک بازه پیوسته؛ غیرهمجوار یعنی چند بخش جدا از هم.

۱۲۲) چگونه می‌توان میانگین مقادیر یک ستون در اکسل را محاسبه کرد؟

الف) =AVERAGE(A1:A10)
ب) =SUM(A1:A10)/10
ج) =MEDIAN(A1:A10)
د) =(MAX(A1:A10)+MIN(A1:A10))/2

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه الف؛ گزینه ب نیز در صورت وجود ۱۰ مقدار عددی در محدوده درست است

گزینه الف، روش عمومی و مناسب برای میانگین‌گیری است. گزینه ب نیز وقتی هر ده سلول محدوده دارای مقدار عددی باشند، همان نتیجه را می‌دهد. پس با این شرط، سؤال بیش از یک پاسخ صحیح دارد.

AVERAGE تعداد مقدارهای عددی را مبنا قرار می‌دهد و سلول خالی یا متنی را در شمارنده وارد نمی‌کند؛ اما تقسیم ثابت بر ۱۰ همواره مخرج ۱۰ دارد. مثلاً اگر فقط دو سلول عددهای ۱۰ و ۲۰ داشته باشند و بقیه خالی باشند، میانگین ۱۵ است، ولی جمع تقسیم بر ۱۰ عدد ۳ می‌شود.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ج: MEDIAN میانه را محاسبه می‌کند؛ میانه با میانگین حسابی یک مفهوم نیست، حتی اگر در بعضی داده‌ها نتیجه یکسان شود.
  • گزینه د: میانگین بزرگ‌ترین و کوچک‌ترین مقدار، فقط مرکز دو حد است؛ توزیع و تعداد سایر داده‌ها را در نظر نمی‌گیرد.

نکته آزمونی: صفر، مقدار عددی است و در میانگین شمرده می‌شود؛ سلول خالی صفر محسوب نمی‌شود.

۱۲۳) چگونه می‌توان تعداد سلول‌هایی که عدد هستند را در یک محدوده در اکسل شمرد؟

الف) COUNT()
ب) COUNTA()
ج) COUNTIF()
د) COUNTBLANK()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — COUNT()

تابع COUNT تعداد سلول‌های دارای مقدار عددی را در یک محدوده می‌شمارد. برای نمونه، اگر محدوده شامل ۱۲، متن «علی»، یک سلول خالی و صفر باشد، نتیجه COUNT برابر ۲ است. تاریخ‌های معتبر اکسل نیز چون به‌صورت عدد ذخیره می‌شوند، در این شمارش قرار می‌گیرند.

نمونه شمارش سلول‌های عددی:

=COUNT(A1:A10)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: COUNTA سلول‌های غیرخالی را می‌شمارد؛ متن و مقدار منطقی هم می‌توانند در آن شمرده شوند، نه فقط عدد.
  • گزینه ج: COUNTIF برای شمارش بر اساس شرط مشخص است؛ در این سؤال تابع مستقیم تشخیص و شمارش سلول‌های عددی، COUNT است.
  • گزینه د: COUNTBLANK تعداد سلول‌های خالی را می‌شمارد، نه تعداد سلول‌های عددی.

نکته آزمونی: عددی که به شکل متن ذخیره شده باشد، در ارجاع به یک محدوده لزوماً توسط COUNT عدد شمرده نمی‌شود.

۱۲۴) در اکسل، چگونه می‌توان مجموع تمام سلول‌هایی که بیشتر از عدد ۱۰۰ هستند را در یک ستون محاسبه کنید؟

الف) SUMIF(ستون, “>۱۰۰”)
ب) SUM(ستون, “>۱۰۰”)
ج) COUNTIF(ستون, “>۱۰۰”)
د) AVERAGEIF(ستون, “>۱۰۰”)

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — SUMIF(ستون, “>۱۰۰”)

تابع SUMIF جمع شرطی را محاسبه می‌کند. وقتی بخواهیم فقط اعداد بزرگ‌تر از ۱۰۰ را در یک ستون جمع کنیم، محدوده و شرط بزرگ‌تر از ۱۰۰ را به آن می‌دهیم. اگر مقدارها ۵۰، ۱۰۰، ۱۲۰ و ۲۰۰ باشند، نتیجه ۳۲۰ است؛ خود عدد ۱۰۰ وارد جمع نمی‌شود.

فرمول برای ده سلول اول ستون اول:

=SUMIF(A1:A10,”>100″)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: SUM شرط را به‌عنوان آرگومان فیلتر دریافت نمی‌کند؛ شکل نوشته‌شده، روش جمع شرطی نیست و متن شرط می‌تواند خطا ایجاد کند.
  • گزینه ج: COUNTIF تعداد موارد مطابق شرط را می‌شمارد؛ در مثال بالا نتیجه آن ۲ است، نه ۳۲۰.
  • گزینه د: AVERAGEIF میانگین مقدارهای مطابق شرط را می‌دهد؛ جمع آن‌ها را برنمی‌گرداند.

نکته آزمونی: شرط متنیِ شامل عملگر مقایسه باید داخل گیومه دوتایی باشد. جداکننده آرگومان‌ها بسته به تنظیمات می‌تواند ویرگول یا نقطه‌ویرگول باشد.

۱۲۵) چگونه می‌توانید در اکسل ستونی که بیشترین مجموع را دارد را بیابید؟

الف) استفاده از تابع MAX با انتخاب همه ستون‌ها
ب) ایجاد یک جدول Pivot و مرتب‌سازی ستون‌ها
ج) محاسبه دستی مجموع هر ستون و مقایسه آن‌ها
د) استفاده از تابع SUM و تابع INDEX

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ج؛ گزینه ب نیز با ساختار و تنظیم مناسب جدول محوری قابل‌قبول است

برای یافتن ستون دارای بیشترین مجموع، ابتدا باید مجموع هر ستون را محاسبه کنیم و سپس مجموع‌ها را مقایسه کنیم. بنابراین روش گزینه ج، از نظر نتیجه قابل‌اجراست. منظور از محاسبه مجموع می‌تواند استفاده از SUM برای هر ستون باشد؛ لازم نیست جمع‌زدن اعداد با دست انجام شود.

گزینه ب نیز با ساختار و تنظیم مناسب جدول محوری قابل‌استفاده است؛ مثلاً داده‌ها به فیلدهای «نام ستون» و «مقدار» تبدیل شوند، مجموع هر گروه محاسبه و گزارش بر اساس مجموع مرتب شود. پس این سؤال یک راهکار انحصاری ندارد.

مثلاً ابتدا مجموع ستون دوم را در سطر یازدهم محاسبه کرده و برای سایر ستون‌ها کپی می‌کنیم:

=SUM(B2:B10)

اگر عنوان‌ها در سطر اول و مجموع‌ها در سطر یازدهم باشند، این فرمول نام اولین ستون با بیشترین مجموع را می‌دهد:

=INDEX(B1:D1,1,MATCH(MAX(B11:D11),B11:D11,0))

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: MAX روی داده‌های خام، بزرگ‌ترین مقدار منفرد را می‌یابد؛ ممکن است ستون دارای آن مقدار، بیشترین مجموع را نداشته باشد.
  • گزینه ب: جدول محوری تنها پس از تنظیم فیلدها و محاسبه مجموعِ گروه‌ها راهکار درست است؛ ایجاد یک جدول بدون این تنظیمات کافی نیست.
  • گزینه د: SUM و INDEX به‌تنهایی در توضیح این گزینه، مرحله شناسایی بزرگ‌ترین مجموع را مشخص نکرده‌اند. برای یک فرمول عمومی معمولاً به مقایسه مجموع‌ها، مثلاً با MAX و MATCH، هم نیاز داریم.

نکته آزمونی: بیشترین مقدار یک سلول با بیشترین مجموع یک ستون فرق دارد. اگر چند مجموع برابرِ بیشینه باشند، بیش از یک ستون برنده داریم.

۱۲۶) برای یافتن ارزش تاریخی در آینده بر اساس نرخ بهره ثابت در اکسل، کدام تابع را باید استفاده کنید؟

الف) FV()
ب) PV()
ج) RATE()
د) NPER()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — FV()

با توجه به عبارت «در آینده» و «نرخ بهره ثابت»، منظور سؤال محاسبه ارزش آینده سرمایه است. تابع FV برای همین هدف به کار می‌رود و می‌تواند سرمایه اولیه، پرداخت‌های دوره‌ای ثابت و نرخ هر دوره را در محاسبه وارد کند.

در یک مثال آموزشی، سرمایه اولیه ۱۰۰۰ با نرخ سالانه ۱۰٪، پس از دو دوره سالانه و بدون پرداخت اضافی، ارزش آینده ۱۲۱۰ دارد:

=FV(10%,2,0,-1000)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: PV ارزش فعلی یک جریان پرداخت یا مبلغ آینده را محاسبه می‌کند؛ خروجی آن ارزش آینده نیست.
  • گزینه ج: RATE نرخ بهره هر دوره را با توجه به سایر اطلاعات به دست می‌آورد.
  • گزینه د: NPER تعداد دوره‌های لازم را محاسبه می‌کند.

نکته آزمونی: واحد نرخ و تعداد دوره‌ها باید یکسان باشد؛ برای دوره ماهانه، نرخ سالانه را متناسب با مدل محاسبه به نرخ ماهانه تبدیل می‌کنیم. پرداخت و دریافت نیز در قرارداد علامت تابع، علامت مخالف دارند.

۱۲۷) برای تبدیل تاریخ‌های میلادی به شمسی در اکسل، کدام تابع استفاده می‌شود؟

الف) DATE
ب) TODAY
ج) NETWORKDAYS
د) FORMULATEXT

مشاهده پاسخ

پاسخ: هیچ‌یک از گزینه‌ها

هیچ‌یک از توابع این گزینه‌ها، تابع مستقیم تبدیل تاریخ میلادی به هجری شمسی نیست. برای نمایش شمسی، بسته به نسخه و امکانات محیط می‌توان از قالب و تنظیمات تقویم پشتیبانی‌شده استفاده کرد؛ برای تبدیل متنی یا محاسباتی نیز ممکن است فرمول، تابع سفارشی یا افزونه لازم باشد.

تغییر قالب نمایش تاریخ با تبدیل تاریخ به یک رشته متنی شمسی تفاوت دارد. انتخاب روش مناسب به این بستگی دارد که فقط نمایش شمسی می‌خواهیم یا قرار است با اجزای تاریخ شمسی محاسبه کنیم.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: DATE از سال، ماه و روز، یک مقدار تاریخ اکسل می‌سازد؛ نام یک تابع تبدیل مستقیم میلادی به شمسی نیست.
  • گزینه ب: TODAY تاریخ جاری را برمی‌گرداند؛ تبدیل‌کننده تقویم نیست.
  • گزینه ج: NETWORKDAYS تعداد روزهای کاری بین دو تاریخ را با توجه به تعطیلات مشخص‌شده محاسبه می‌کند.
  • گزینه د: FORMULATEXT فرمولِ یک سلول را به شکل متن برمی‌گرداند؛ به تبدیل تقویم مربوط نیست.

نکته آزمونی: DATE را با تابع تبدیل تقویم اشتباه نگیرید؛ یک تاریخ ذخیره‌شده می‌تواند با قالب‌های متفاوت نمایش داده شود.

۱۲۸) از چه تابعی در اکسل برای محاسبه تعداد دفعات تکرار یک مقدار خاص در یک محدوده استفاده می‌شود؟

الف) COUNT()
ب) SUM()
ج) AVERAGE()
د) COUNTIF()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — COUNTIF()

برای شمارش دفعات تکرار یک مقدار مشخص، از COUNTIF استفاده می‌کنیم. آرگومان اول محدوده جستجو و آرگومان دوم مقدار یا شرط موردنظر است. مثلاً می‌توان تعداد تکرار نام یک کالا در فهرست فروش را به دست آورد.

شمارش تعداد دفعات تکرار مقدار سلول سوم ستون سوم در یک محدوده:

=COUNTIF(A1:A20,C3)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: COUNT فقط تعداد مقدارهای عددی را در محدوده می‌شمارد؛ مستقیماً شرط تکرار یک نام یا مقدار دلخواه را دریافت نمی‌کند.
  • گزینه ب: SUM مقدارها را جمع می‌کند؛ تعداد تکرار یک مقدار مشخص را نمی‌شمارد.
  • گزینه ج: AVERAGE میانگین اعداد را محاسبه می‌کند.

نکته آزمونی: اگر شرط در یک سلول نوشته شده باشد، می‌توان همان سلول را آرگومان دوم COUNTIF قرار داد.

۱۲۹) برای فیلتر کردن داده‌های تکراری در یک ستون با استفاده از اکسل، کدام دستور را باید استفاده کنیم؟

الف) Conditional Formatting
ب) Remove Duplicates
ج) Advanced Filter
د) Data Sorting

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ج برای فیلتر مقادیر یکتا؛ گزینه ب در صورت منظوربودن حذف تکرارها

واژه «فیلتر کردن داده‌های تکراری» در این سؤال دقیق نیست. اگر منظور نمایش یک نمونه از هر مقدار و پنهان‌کردن تکرارها بدون حذف داده باشد، گزینه ج یعنی Advanced Filter با فعال‌کردن Unique records only درست است. اگر منظور حذف نسخه‌های تکراری از داده اصلی باشد، گزینه ب یعنی Remove Duplicates درست است.

اگر هدف، نمایش فقط رکوردهایی است که تکرار دارند، می‌توان شرط شمارش یا روش مناسب دیگری برای فیلتر تعریف کرد؛ گزینه Unique records only به‌تنهایی چنین فهرستی از تکراری‌ها تولید نمی‌کند. بنابراین پاسخ به معنی موردنظر از «فیلتر» وابسته است.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: Conditional Formatting می‌تواند موارد تکراری را رنگی کند؛ به‌تنهایی آن‌ها را حذف یا فیلتر نمی‌کند.
  • گزینه ب: Remove Duplicates برای حذف تکرارها و نگه‌داشتن یک نمونه از هر رکوردِ مطابق معیار است.
  • گزینه ج: Advanced Filter برای فیلتر یا استخراج رکوردهای یکتا، با تنظیم مناسب، قابل‌استفاده است.
  • گزینه د: مرتب‌سازی، داده‌های مشابه را کنار هم می‌گذارد؛ آن‌ها را به‌خودی‌خود حذف یا از نتیجه کنار نمی‌گذارد.

نکته آزمونی: فیلتر مقادیر یکتا، شناسایی موارد تکراری و حذف تکرارها سه کار متفاوت‌اند.

۱۳۰) برای مشاهده سطر و ستون‌های پنهان‌شده در یک ورکشیت اکسل، کدام دستورالعمل را باید دنبال کنیم؟

الف) Home > Format > Hide & Unhide
ب) View > Show > Format
ج) Data > Analysis > Show
د) Review > Changes > Unhide

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Home > Format > Hide & Unhide

برای نمایش دوباره سطر یا ستون پنهان، از بخش Hide & Unhide در منوی Format سربرگ Home استفاده می‌کنیم. برای مثال، اگر ستون سوم پنهان شده باشد، ستون‌های دوم و چهارم را با هم انتخاب و فرمان Unhide Columns را اجرا می‌کنیم.

مسیر کامل معمول:

Home > Cells > Format > Hide & Unhide > Unhide Rows / Unhide Columns

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: مسیر View > Show > Format، مسیر استاندارد آشکارکردن سطر و ستون پنهان نیست.
  • گزینه ج: مسیر Data > Analysis > Show برای این کار در رابط معمول اکسل وجود ندارد.
  • گزینه د: سربرگ Review برای ابزارهایی مانند بازبینی و حفاظت است؛ Unhide سطر و ستون از مسیر ذکرشده اجرا نمی‌شود.

نکته آزمونی: اگر ردیف‌ها به دلیل فیلتر دیده نمی‌شوند، باید شرط فیلتر را پاک کنید؛ Unhide جایگزین پاک‌کردن فیلتر نیست.

۱۳۱) چگونه می‌توانید در اکسل یک مرجع سلولی را طوری قفل کنید که هنگام کپی تغییر نکند؟

الف) اضافه‌کردن علامت $ قبل از حرف ستون و شماره سطر
ب) استفاده از تابع ABS برای قفل کردن سلول
ج) تغییر قالب سلول به متن (Text)
د) فشردن کلید F2 قبل از کپی

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — اضافه‌کردن علامت $ قبل از حرف ستون و شماره سطر

برای ثابت‌ماندن مرجع هنگام کپی فرمول، قبل از حرف ستون و شماره سطر علامت دلار می‌گذاریم؛ مانند $A$1. این مرجع مطلق است و با کپی فرمول به سلول‌های دیگر، بخش سطر و ستون آن بر اثر جابه‌جایی محل فرمول تغییر نمی‌کند.

قفل‌کردن مرجع با محافظت از سلول در برابر ویرایش فرق دارد. این علامت از تغییر دستی مقدار سلول جلوگیری نمی‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: ABS قدرمطلق عدد را محاسبه می‌کند؛ مرجع سلولی را ثابت یا محافظت نمی‌کند.
  • گزینه ج: قالب Text روش تفسیر و نمایش ورودی را تغییر می‌دهد؛ مرجع مطلق ایجاد نمی‌کند.
  • گزینه د: F2 معمولاً حالت ویرایش سلول را فعال می‌کند. هنگام ویرایش مرجع در فرمول، F4 در ویندوز بین حالت‌های مرجع جابه‌جا می‌شود.

نکته آزمونی: در $A1 فقط ستون ثابت است؛ در A$1 فقط سطر و در $A$1 هر دو ثابت‌اند.

۱۳۲) برای ایجاد جدول محوری و نمایش خلاصه‌ای از داده‌ها در اکسل از چه ابزاری استفاده می‌کنیم؟

الف) فیلتر خودکار (AutoFilter)
ب) تابع SUBTOTAL
ج) جدول محوری (PivotTable)
د) قالب‌بندی شرطی

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — جدول محوری (PivotTable)

جدول محوری یا PivotTable داده‌ها را بر اساس فیلدهای دلخواه گروه‌بندی و خلاصه می‌کند؛ مثلاً مجموع فروش هر کالا یا میانگین فروش هر شعبه. فیلد گروه را در بخش سطرها و مقدار عددی را در بخش مقادیر قرار می‌دهیم و نوع محاسبه را انتخاب می‌کنیم.

مسیر ایجاد جدول محوری:

Insert > PivotTable

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: AutoFilter ردیف‌های مطابق شرط را نمایش می‌دهد؛ به‌تنهایی جدول خلاصه گروهی نمی‌سازد.
  • گزینه ب: تابع SUBTOTAL می‌تواند جمع، میانگین یا شمارش یک محدوده را محاسبه و ردیف‌های فیلترشده را نادیده بگیرد؛ اما به‌تنهایی فیلدها را مانند جدول محوری گروه‌بندی و گزارش‌سازی نمی‌کند.
  • گزینه د: قالب‌بندی شرطی ظاهر سلول‌ها را تغییر می‌دهد و ابزار ساخت جدول محوری نیست.

نکته آزمونی: تابع SUBTOTAL را با فرمان Subtotal در سربرگ Data و با ابزار PivotTable یکی ندانید؛ کاربردهای مرتبط، ساختار متفاوت دارند.

۱۳۳) چگونه می‌توان در اکسل ستون‌هایی که بیشترین مجموع را دارند را شناسایی کرد؟

الف) استفاده از تابع MAX با انتخاب همه ستون‌ها
ب) ایجاد جدول Pivot و مرتب‌سازی ستون‌ها
ج) محاسبه دستی مجموع هر ستون و مقایسه آن‌ها
د) استفاده از تابع SUM و INDEX

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ج؛ گزینه ب نیز با ساختار و تنظیم مناسب جدول محوری قابل‌قبول است

برای یافتن ستون دارای بیشترین مجموع، ابتدا باید مجموع هر ستون را محاسبه کنیم و سپس مجموع‌ها را مقایسه کنیم. بنابراین روش گزینه ج، از نظر نتیجه قابل‌اجراست. منظور از محاسبه مجموع می‌تواند استفاده از SUM برای هر ستون باشد؛ لازم نیست جمع‌زدن اعداد با دست انجام شود.

گزینه ب نیز با ساختار و تنظیم مناسب جدول محوری قابل‌استفاده است؛ مثلاً داده‌ها به فیلدهای «نام ستون» و «مقدار» تبدیل شوند، مجموع هر گروه محاسبه و گزارش بر اساس مجموع مرتب شود. پس این سؤال یک راهکار انحصاری ندارد.

مثلاً ابتدا مجموع ستون دوم را در سطر یازدهم محاسبه کرده و برای سایر ستون‌ها کپی می‌کنیم:

=SUM(B2:B10)

اگر عنوان‌ها در سطر اول و مجموع‌ها در سطر یازدهم باشند، این فرمول نام اولین ستون با بیشترین مجموع را می‌دهد:

=INDEX(B1:D1,1,MATCH(MAX(B11:D11),B11:D11,0))

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: MAX روی داده‌های خام، بزرگ‌ترین مقدار منفرد را می‌یابد؛ ممکن است ستون دارای آن مقدار، بیشترین مجموع را نداشته باشد.
  • گزینه ب: جدول محوری تنها پس از تنظیم فیلدها و محاسبه مجموعِ گروه‌ها راهکار درست است؛ ایجاد یک جدول بدون این تنظیمات کافی نیست.
  • گزینه د: SUM و INDEX به‌تنهایی در توضیح این گزینه، مرحله شناسایی بزرگ‌ترین مجموع را مشخص نکرده‌اند. برای یک فرمول عمومی معمولاً به مقایسه مجموع‌ها، مثلاً با MAX و MATCH، هم نیاز داریم.

نکته آزمونی: بیشترین مقدار یک سلول با بیشترین مجموع یک ستون فرق دارد. اگر چند مجموع برابرِ بیشینه باشند، بیش از یک ستون برنده داریم.

۱۳۴) برای ترکیب متن چند سلول با یک جداکننده (مثلاً ویرگول) در اکسل کدام تابع مناسب است؟

الف) CONCATENATE
ب) TEXTJOIN
ج) CONCAT
د) استفاده از & (عملگر اتصال رشته)

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — TEXTJOIN

تابع TEXTJOIN برای اتصال متن‌ها با جداکننده دلخواه طراحی شده است. می‌توان یک محدوده را به آن داد، جداکننده را تعیین کرد و مشخص کرد سلول‌های خالی نادیده گرفته شوند یا نه. این تابع در نسخه‌های دارای آن، مانند اکسل ۲۰۱۹ به بعد و مایکروسافت ۳۶۵، در دسترس است.

نمونه ترکیب متن‌ها:

=TEXTJOIN(“, “,TRUE,A1:A5)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: CONCATENATE متن‌ها را متصل می‌کند، اما آرگومان مستقلی برای افزودن خودکار جداکننده بین همه اعضای محدوده ندارد؛ باید جداکننده را صریحاً بین متن‌ها وارد کرد.
  • گزینه ج: CONCAT برای اتصال متن و محدوده مناسب است، ولی جداکننده خودکار و آرگومان نادیده‌گرفتن خانه خالیِ TEXTJOIN را ندارد.
  • گزینه د: عملگر اتصال متن نیز با نوشتن جداکننده بین ارجاع‌ها می‌تواند نتیجه بسازد؛ اما برای یک محدوده و جداکننده یکسان، TEXTJOIN گزینه مناسب‌تر و مستقیم‌تر است.

نکته آزمونی: در مثال زیر TRUE یعنی خانه‌های خالی نادیده گرفته شوند؛ جداکننده، ویرگول همراه یک فاصله است.

۱۳۵) چگونه می‌توان خطای #N/A تولیدشده توسط VLOOKUP را با مقدار جایگزین نشان داد؟

الف) تابع IFNA
ب) تابع IFERROR
ج) تابع ISNA
د) تابع NA

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه‌های الف و ب — IFNA و IFERROR

هر دو تابع IFNA و IFERROR می‌توانند خطای #N/A حاصل از VLOOKUP را با مقدار دلخواه جایگزین کنند؛ پس سؤال دو پاسخ معتبر دارد. IFNA فقط خطای #N/A را هدف می‌گیرد و برای «پیدا نشدن مورد جستجو» معمولاً انتخاب دقیق‌تری است.

IFERROR خطاهای دیگر، مانند مرجع نامعتبر یا تقسیم بر صفر، را نیز می‌پوشاند. اگر بخواهیم خطاهای دیگر برای عیب‌یابی آشکار بمانند، IFNA مناسب‌تر است؛ اگر قرار است همه خطاهای فرمول یک جایگزین مشترک داشته باشند، IFERROR قابل‌استفاده است.

جایگزینی فقط خطای پیدا نشدن:

=IFNA(VLOOKUP(E2,A2:B10,۲,FALSE),”یافت نشد”)

جایگزینی هر خطای حاصل از فرمول:

=IFERROR(VLOOKUP(E2,A2:B10,۲,FALSE),”یافت نشد”)

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ج: ISNA فقط بررسی می‌کند نتیجه خطای #N/A هست یا نه و TRUE یا FALSE می‌دهد؛ برای جایگزینی مقدار به‌تنهایی کافی نیست و باید مثلاً با IF ترکیب شود.
  • گزینه د: NA عمداً خطای #N/A تولید می‌کند؛ آن را با متن یا مقدار دیگری جایگزین نمی‌کند.

نکته آزمونی: در VLOOKUP، آرگومان FALSE برای تطبیق دقیق است. پنهان‌کردن خطا، صحت جدول جستجو و شماره ستون خروجی را تضمین نمی‌کند.

۱۳۶) تابع FV() در اکسل برای چه منظوری استفاده می‌شود؟

الف) یافتن ارزش آینده سرمایه با نرخ بهره ثابت
ب) یافتن ارزش فعلی پول
ج) محاسبه نرخ بهره
د) محاسبه تعداد دوره‌ها

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — یافتن ارزش آینده سرمایه با نرخ بهره ثابت

با توجه به عبارت «در آینده» و «نرخ بهره ثابت»، منظور سؤال محاسبه ارزش آینده سرمایه است. تابع FV برای همین هدف به کار می‌رود و می‌تواند سرمایه اولیه، پرداخت‌های دوره‌ای ثابت و نرخ هر دوره را در محاسبه وارد کند.

در یک مثال آموزشی، سرمایه اولیه ۱۰۰۰ با نرخ سالانه ۱۰٪، پس از دو دوره سالانه و بدون پرداخت اضافی، ارزش آینده ۱۲۱۰ دارد:

=FV(10%,2,0,-1000)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: PV ارزش فعلی یک جریان پرداخت یا مبلغ آینده را محاسبه می‌کند؛ خروجی آن ارزش آینده نیست.
  • گزینه ج: RATE نرخ بهره هر دوره را با توجه به سایر اطلاعات به دست می‌آورد.
  • گزینه د: NPER تعداد دوره‌های لازم را محاسبه می‌کند.

نکته آزمونی: واحد نرخ و تعداد دوره‌ها باید یکسان باشد؛ برای دوره ماهانه، نرخ سالانه را متناسب با مدل محاسبه به نرخ ماهانه تبدیل می‌کنیم. پرداخت و دریافت نیز در قرارداد علامت تابع، علامت مخالف دارند.

۱۳۷) برای تبدیل تاریخ میلادی به شمسی در اکسل از کدام تابع استفاده می‌شود؟

الف) DATE
ب) TODAY
ج) NETWORKDAYS
د) FORMULATEXT

مشاهده پاسخ

پاسخ: هیچ‌یک از گزینه‌ها

هیچ‌یک از توابع این گزینه‌ها، تابع مستقیم تبدیل تاریخ میلادی به هجری شمسی نیست. برای نمایش شمسی، بسته به نسخه و امکانات محیط می‌توان از قالب و تنظیمات تقویم پشتیبانی‌شده استفاده کرد؛ برای تبدیل متنی یا محاسباتی نیز ممکن است فرمول، تابع سفارشی یا افزونه لازم باشد.

تغییر قالب نمایش تاریخ با تبدیل تاریخ به یک رشته متنی شمسی تفاوت دارد. انتخاب روش مناسب به این بستگی دارد که فقط نمایش شمسی می‌خواهیم یا قرار است با اجزای تاریخ شمسی محاسبه کنیم.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: DATE از سال، ماه و روز، یک مقدار تاریخ اکسل می‌سازد؛ نام یک تابع تبدیل مستقیم میلادی به شمسی نیست.
  • گزینه ب: TODAY تاریخ جاری را برمی‌گرداند؛ تبدیل‌کننده تقویم نیست.
  • گزینه ج: NETWORKDAYS تعداد روزهای کاری بین دو تاریخ را با توجه به تعطیلات مشخص‌شده محاسبه می‌کند.
  • گزینه د: FORMULATEXT فرمولِ یک سلول را به شکل متن برمی‌گرداند؛ به تبدیل تقویم مربوط نیست.

نکته آزمونی: DATE را با تابع تبدیل تقویم اشتباه نگیرید؛ یک تاریخ ذخیره‌شده می‌تواند با قالب‌های متفاوت نمایش داده شود.

۱۳۸) برای شمارش تعداد دفعات تکرار یک مقدار خاص در یک محدوده از چه تابعی استفاده می‌شود؟

الف) COUNT()
ب) SUM()
ج) AVERAGE()
د) COUNTIF()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — COUNTIF()

برای شمارش دفعات تکرار یک مقدار مشخص، از COUNTIF استفاده می‌کنیم. آرگومان اول محدوده جستجو و آرگومان دوم مقدار یا شرط موردنظر است. مثلاً می‌توان تعداد تکرار نام یک کالا در فهرست فروش را به دست آورد.

شمارش تعداد دفعات تکرار مقدار سلول سوم ستون سوم در یک محدوده:

=COUNTIF(A1:A20,C3)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: COUNT فقط تعداد مقدارهای عددی را در محدوده می‌شمارد؛ مستقیماً شرط تکرار یک نام یا مقدار دلخواه را دریافت نمی‌کند.
  • گزینه ب: SUM مقدارها را جمع می‌کند؛ تعداد تکرار یک مقدار مشخص را نمی‌شمارد.
  • گزینه ج: AVERAGE میانگین اعداد را محاسبه می‌کند.

نکته آزمونی: اگر شرط در یک سلول نوشته شده باشد، می‌توان همان سلول را آرگومان دوم COUNTIF قرار داد.

۱۳۹) برای حذف داده‌های تکراری در یک ستون در اکسل از کدام دستور استفاده می‌کنیم؟

الف) Conditional Formatting
ب) Remove Duplicates
ج) Advanced Filter
د) Data Sorting

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — Remove Duplicates

برای حذف نسخه‌های تکراری یک مقدار یا رکورد، از Remove Duplicates استفاده می‌کنیم. پس از انتخاب محدوده، مشخص می‌کنیم کدام ستون‌ها معیار تشخیص تکرار باشند. یک نمونه از هر رکورد باقی می‌ماند و نمونه‌های تکراری از محدوده حذف می‌شوند.

مسیر حذف تکرارها:

Data > Data Tools > Remove Duplicates

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Conditional Formatting تکراری‌ها را مشخص یا رنگی می‌کند؛ به‌تنهایی آن‌ها را حذف نمی‌کند.
  • گزینه ج: Advanced Filter با تنظیم رکوردهای یکتا می‌تواند تکرارها را در خروجی کنار بگذارد یا آن‌ها را موقتاً پنهان کند؛ داده اصلی را مانند Remove Duplicates حذف نمی‌کند.
  • گزینه د: مرتب‌سازی فقط ترتیب داده‌ها را تغییر می‌دهد؛ نمونه‌های تکراری را حذف نمی‌کند.

نکته آزمونی: در جدول چندستونی، انتخاب ستون‌های معیار اهمیت دارد؛ برای مثال، تکراری‌بودن نام الزاماً به معنی تکراری‌بودن کل رکورد نیست.

۱۴۰) برای مشاهده سطر و ستون‌های پنهان در یک ورکشیت اکسل از کدام مسیر استفاده می‌کنیم؟

الف) Home > Format > Hide & Unhide
ب) View > Show > Format
ج) Data > Analysis > Show
د) Review > Changes > Unhide

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Home > Format > Hide & Unhide

برای نمایش دوباره سطر یا ستون پنهان، از بخش Hide & Unhide در منوی Format سربرگ Home استفاده می‌کنیم. برای مثال، اگر ستون سوم پنهان شده باشد، ستون‌های دوم و چهارم را با هم انتخاب و فرمان Unhide Columns را اجرا می‌کنیم.

مسیر کامل معمول:

Home > Cells > Format > Hide & Unhide > Unhide Rows / Unhide Columns

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: مسیر View > Show > Format، مسیر استاندارد آشکارکردن سطر و ستون پنهان نیست.
  • گزینه ج: مسیر Data > Analysis > Show برای این کار در رابط معمول اکسل وجود ندارد.
  • گزینه د: سربرگ Review برای ابزارهایی مانند بازبینی و حفاظت است؛ Unhide سطر و ستون از مسیر ذکرشده اجرا نمی‌شود.

نکته آزمونی: اگر ردیف‌ها به دلیل فیلتر دیده نمی‌شوند، باید شرط فیلتر را پاک کنید؛ Unhide جایگزین پاک‌کردن فیلتر نیست.

۱۴۱) چگونه می‌توان یک مرجع سلولی را طوری قفل کرد که هنگام کپی تغییر نکند؟

الف) اضافه کردن علامت $ قبل از حرف ستون و شماره سطر
ب) استفاده از تابع ABS
ج) تغییر قالب سلول به متن (Text)
د) فشردن F2 قبل از کپی

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — اضافه کردن علامت $ قبل از حرف ستون و شماره سطر

برای ثابت‌ماندن مرجع هنگام کپی فرمول، قبل از حرف ستون و شماره سطر علامت دلار می‌گذاریم؛ مانند $A$1. این مرجع مطلق است و با کپی فرمول به سلول‌های دیگر، بخش سطر و ستون آن بر اثر جابه‌جایی محل فرمول تغییر نمی‌کند.

قفل‌کردن مرجع با محافظت از سلول در برابر ویرایش فرق دارد. این علامت از تغییر دستی مقدار سلول جلوگیری نمی‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: ABS قدرمطلق عدد را محاسبه می‌کند؛ مرجع سلولی را ثابت یا محافظت نمی‌کند.
  • گزینه ج: قالب Text روش تفسیر و نمایش ورودی را تغییر می‌دهد؛ مرجع مطلق ایجاد نمی‌کند.
  • گزینه د: F2 معمولاً حالت ویرایش سلول را فعال می‌کند. هنگام ویرایش مرجع در فرمول، F4 در ویندوز بین حالت‌های مرجع جابه‌جا می‌شود.

نکته آزمونی: در $A1 فقط ستون ثابت است؛ در A$1 فقط سطر و در $A$1 هر دو ثابت‌اند.

۱۴۲) برای ایجاد جدول محوری در اکسل از چه ابزاری استفاده می‌کنیم؟

الف) AutoFilter
ب) SUBTOTAL
ج) PivotTable
د) Conditional Formatting

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — PivotTable

جدول محوری یا PivotTable داده‌ها را بر اساس فیلدهای دلخواه گروه‌بندی و خلاصه می‌کند؛ مثلاً مجموع فروش هر کالا یا میانگین فروش هر شعبه. فیلد گروه را در بخش سطرها و مقدار عددی را در بخش مقادیر قرار می‌دهیم و نوع محاسبه را انتخاب می‌کنیم.

مسیر ایجاد جدول محوری:

Insert > PivotTable

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: AutoFilter ردیف‌های مطابق شرط را نمایش می‌دهد؛ به‌تنهایی جدول خلاصه گروهی نمی‌سازد.
  • گزینه ب: تابع SUBTOTAL می‌تواند جمع، میانگین یا شمارش یک محدوده را محاسبه و ردیف‌های فیلترشده را نادیده بگیرد؛ اما به‌تنهایی فیلدها را مانند جدول محوری گروه‌بندی و گزارش‌سازی نمی‌کند.
  • گزینه د: قالب‌بندی شرطی ظاهر سلول‌ها را تغییر می‌دهد و ابزار ساخت جدول محوری نیست.

نکته آزمونی: تابع SUBTOTAL را با فرمان Subtotal در سربرگ Data و با ابزار PivotTable یکی ندانید؛ کاربردهای مرتبط، ساختار متفاوت دارند.

۱۴۳) برای یافتن ستونی که بیشترین مجموع را دارد در اکسل از چه تابعی استفاده می‌کنیم؟

الف) MAX
ب) ایجاد جدول Pivot و مرتب‌سازی
ج) محاسبه دستی
د) SUM و INDEX

مشاهده پاسخ

پاسخ: پاسخ تابعیِ کامل در گزینه‌ها وجود ندارد؛ ابتدا مجموع ستون‌ها باید محاسبه شود

برای شناسایی ستون دارای بیشترین مجموع، ابتدا باید جمع هر ستون را داشته باشیم. MAX روی سلول‌های خام، بزرگ‌ترین عدد منفرد را می‌دهد؛ نه الزاماً ستون دارای بیشترین مجموع را. اگر جمع‌ها از قبل محاسبه شده باشند، MAX بزرگ‌ترین جمع را مشخص می‌کند، اما به‌تنهایی نام ستون را برنمی‌گرداند.

بنابراین در صورت فعلی، هیچ گزینه‌ای به‌تنهایی یک فرمول کامل و عمومی برای یافتن نام ستون نیست. یک راه عملی، محاسبه جمع‌ها با SUM و سپس ترکیب INDEX، MATCH و MAX برای برگرداندن عنوان ستون است. روش‌های جدول محوری یا مقایسه دستی نیز قابل‌اجرا هستند، اما نام تابعِ خواسته‌شده در سؤال محسوب نمی‌شوند.

ابتدا جمع هر ستون را در سطر یازدهم می‌گذاریم؛ نمونه برای ستون دوم:

=SUM(B2:B10)

سپس نام اولین ستونِ دارای بیشترین مجموع را به دست می‌آوریم:

=INDEX(B1:D1,1,MATCH(MAX(B11:D11),B11:D11,0))

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: MAX فقط در صورتی بیشترین مجموع را می‌دهد که ورودی آن، جمع‌های محاسبه‌شده ستون‌ها باشد؛ روی داده خام کافی نیست.
  • گزینه ب: جدول محوری با تنظیم مناسب می‌تواند گزارش مقایسه‌ای بسازد؛ این گزینه یک ابزار گزارش‌سازی است، نه یک تابع منفرد.
  • گزینه ج: محاسبه و مقایسه دستی یک روش ممکن است، اما پاسخِ «چه تابعی» نیست.
  • گزینه د: SUM مجموع را می‌سازد و INDEX مقدار یک جایگاه را برمی‌گرداند؛ در این توضیح، مرحله پیدا‌کردن جایگاه بیشترین مجموع کامل نشده است.

نکته آزمونی: اگر چند ستون بیشترین مجموع برابر داشته باشند، فرمول MATCH با تطبیق دقیق معمولاً اولین مورد را پیدا می‌کند؛ برای همه موارد برابر باید راهکار جداگانه در نظر گرفت.

۱۴۴) برای ترکیب متن چند سلول با یک جداکننده (مثل ویرگول) در اکسل، کدام تابع مناسب است؟

الف) CONCATENATE
ب) TEXTJOIN
ج) CONCAT
د) &

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — TEXTJOIN

تابع TEXTJOIN برای اتصال متن‌ها با جداکننده دلخواه طراحی شده است. می‌توان یک محدوده را به آن داد، جداکننده را تعیین کرد و مشخص کرد سلول‌های خالی نادیده گرفته شوند یا نه. این تابع در نسخه‌های دارای آن، مانند اکسل ۲۰۱۹ به بعد و مایکروسافت ۳۶۵، در دسترس است.

نمونه ترکیب متن‌ها:

=TEXTJOIN(“, “,TRUE,A1:A5)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: CONCATENATE متن‌ها را متصل می‌کند، اما آرگومان مستقلی برای افزودن خودکار جداکننده بین همه اعضای محدوده ندارد؛ باید جداکننده را صریحاً بین متن‌ها وارد کرد.
  • گزینه ج: CONCAT برای اتصال متن و محدوده مناسب است، ولی جداکننده خودکار و آرگومان نادیده‌گرفتن خانه خالیِ TEXTJOIN را ندارد.
  • گزینه د: عملگر اتصال متن نیز با نوشتن جداکننده بین ارجاع‌ها می‌تواند نتیجه بسازد؛ اما برای یک محدوده و جداکننده یکسان، TEXTJOIN گزینه مناسب‌تر و مستقیم‌تر است.

نکته آزمونی: در مثال زیر TRUE یعنی خانه‌های خالی نادیده گرفته شوند؛ جداکننده، ویرگول همراه یک فاصله است.

۱۴۵) چگونه می‌توان خطای #N/A تولید شده توسط VLOOKUP را با مقدار جایگزین نشان داد؟

الف) IFNA
ب) IFERROR
ج) ISNA
د) NA

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه‌های الف و ب — IFNA و IFERROR

هر دو تابع IFNA و IFERROR می‌توانند خطای #N/A حاصل از VLOOKUP را با مقدار دلخواه جایگزین کنند؛ پس سؤال دو پاسخ معتبر دارد. IFNA فقط خطای #N/A را هدف می‌گیرد و برای «پیدا نشدن مورد جستجو» معمولاً انتخاب دقیق‌تری است.

IFERROR خطاهای دیگر، مانند مرجع نامعتبر یا تقسیم بر صفر، را نیز می‌پوشاند. اگر بخواهیم خطاهای دیگر برای عیب‌یابی آشکار بمانند، IFNA مناسب‌تر است؛ اگر قرار است همه خطاهای فرمول یک جایگزین مشترک داشته باشند، IFERROR قابل‌استفاده است.

جایگزینی فقط خطای پیدا نشدن:

=IFNA(VLOOKUP(E2,A2:B10,۲,FALSE),”یافت نشد”)

جایگزینی هر خطای حاصل از فرمول:

=IFERROR(VLOOKUP(E2,A2:B10,۲,FALSE),”یافت نشد”)

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ج: ISNA فقط بررسی می‌کند نتیجه خطای #N/A هست یا نه و TRUE یا FALSE می‌دهد؛ برای جایگزینی مقدار به‌تنهایی کافی نیست و باید مثلاً با IF ترکیب شود.
  • گزینه د: NA عمداً خطای #N/A تولید می‌کند؛ آن را با متن یا مقدار دیگری جایگزین نمی‌کند.

نکته آزمونی: در VLOOKUP، آرگومان FALSE برای تطبیق دقیق است. پنهان‌کردن خطا، صحت جدول جستجو و شماره ستون خروجی را تضمین نمی‌کند.

۱۴۶) تابع FV() در اکسل برای چه منظوری استفاده می‌شود؟

الف) یافتن ارزش آینده سرمایه با نرخ بهره ثابت
ب) یافتن ارزش فعلی پول
ج) محاسبه نرخ بهره
د) محاسبه تعداد دوره‌ها

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — یافتن ارزش آینده سرمایه با نرخ بهره ثابت

با توجه به عبارت «در آینده» و «نرخ بهره ثابت»، منظور سؤال محاسبه ارزش آینده سرمایه است. تابع FV برای همین هدف به کار می‌رود و می‌تواند سرمایه اولیه، پرداخت‌های دوره‌ای ثابت و نرخ هر دوره را در محاسبه وارد کند.

در یک مثال آموزشی، سرمایه اولیه ۱۰۰۰ با نرخ سالانه ۱۰٪، پس از دو دوره سالانه و بدون پرداخت اضافی، ارزش آینده ۱۲۱۰ دارد:

=FV(10%,2,0,-1000)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: PV ارزش فعلی یک جریان پرداخت یا مبلغ آینده را محاسبه می‌کند؛ خروجی آن ارزش آینده نیست.
  • گزینه ج: RATE نرخ بهره هر دوره را با توجه به سایر اطلاعات به دست می‌آورد.
  • گزینه د: NPER تعداد دوره‌های لازم را محاسبه می‌کند.

نکته آزمونی: واحد نرخ و تعداد دوره‌ها باید یکسان باشد؛ برای دوره ماهانه، نرخ سالانه را متناسب با مدل محاسبه به نرخ ماهانه تبدیل می‌کنیم. پرداخت و دریافت نیز در قرارداد علامت تابع، علامت مخالف دارند.

۱۴۷) برای تبدیل تاریخ میلادی به شمسی در اکسل از کدام تابع استفاده می‌شود؟

الف) DATE
ب) TODAY
ج) NETWORKDAYS
د) FORMULATEXT

مشاهده پاسخ

پاسخ: هیچ‌یک از گزینه‌ها

هیچ‌یک از توابع این گزینه‌ها، تابع مستقیم تبدیل تاریخ میلادی به هجری شمسی نیست. برای نمایش شمسی، بسته به نسخه و امکانات محیط می‌توان از قالب و تنظیمات تقویم پشتیبانی‌شده استفاده کرد؛ برای تبدیل متنی یا محاسباتی نیز ممکن است فرمول، تابع سفارشی یا افزونه لازم باشد.

تغییر قالب نمایش تاریخ با تبدیل تاریخ به یک رشته متنی شمسی تفاوت دارد. انتخاب روش مناسب به این بستگی دارد که فقط نمایش شمسی می‌خواهیم یا قرار است با اجزای تاریخ شمسی محاسبه کنیم.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: DATE از سال، ماه و روز، یک مقدار تاریخ اکسل می‌سازد؛ نام یک تابع تبدیل مستقیم میلادی به شمسی نیست.
  • گزینه ب: TODAY تاریخ جاری را برمی‌گرداند؛ تبدیل‌کننده تقویم نیست.
  • گزینه ج: NETWORKDAYS تعداد روزهای کاری بین دو تاریخ را با توجه به تعطیلات مشخص‌شده محاسبه می‌کند.
  • گزینه د: FORMULATEXT فرمولِ یک سلول را به شکل متن برمی‌گرداند؛ به تبدیل تقویم مربوط نیست.

نکته آزمونی: DATE را با تابع تبدیل تقویم اشتباه نگیرید؛ یک تاریخ ذخیره‌شده می‌تواند با قالب‌های متفاوت نمایش داده شود.

۱۴۸) برای شمارش تعداد دفعات تکرار یک مقدار خاص در یک محدوده از چه تابعی استفاده می‌شود؟

الف) COUNT()
ب) SUM()
ج) AVERAGE()
د) COUNTIF()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — COUNTIF()

برای شمارش دفعات تکرار یک مقدار مشخص، از COUNTIF استفاده می‌کنیم. آرگومان اول محدوده جستجو و آرگومان دوم مقدار یا شرط موردنظر است. مثلاً می‌توان تعداد تکرار نام یک کالا در فهرست فروش را به دست آورد.

شمارش تعداد دفعات تکرار مقدار سلول سوم ستون سوم در یک محدوده:

=COUNTIF(A1:A20,C3)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: COUNT فقط تعداد مقدارهای عددی را در محدوده می‌شمارد؛ مستقیماً شرط تکرار یک نام یا مقدار دلخواه را دریافت نمی‌کند.
  • گزینه ب: SUM مقدارها را جمع می‌کند؛ تعداد تکرار یک مقدار مشخص را نمی‌شمارد.
  • گزینه ج: AVERAGE میانگین اعداد را محاسبه می‌کند.

نکته آزمونی: اگر شرط در یک سلول نوشته شده باشد، می‌توان همان سلول را آرگومان دوم COUNTIF قرار داد.

۱۴۹) برای حذف داده‌های تکراری در یک ستون در اکسل از کدام دستور استفاده می‌کنیم؟

الف) Conditional Formatting
ب) Remove Duplicates
ج) Advanced Filter
د) Data Sorting

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — Remove Duplicates

برای حذف نسخه‌های تکراری یک مقدار یا رکورد، از Remove Duplicates استفاده می‌کنیم. پس از انتخاب محدوده، مشخص می‌کنیم کدام ستون‌ها معیار تشخیص تکرار باشند. یک نمونه از هر رکورد باقی می‌ماند و نمونه‌های تکراری از محدوده حذف می‌شوند.

مسیر حذف تکرارها:

Data > Data Tools > Remove Duplicates

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: Conditional Formatting تکراری‌ها را مشخص یا رنگی می‌کند؛ به‌تنهایی آن‌ها را حذف نمی‌کند.
  • گزینه ج: Advanced Filter با تنظیم رکوردهای یکتا می‌تواند تکرارها را در خروجی کنار بگذارد یا آن‌ها را موقتاً پنهان کند؛ داده اصلی را مانند Remove Duplicates حذف نمی‌کند.
  • گزینه د: مرتب‌سازی فقط ترتیب داده‌ها را تغییر می‌دهد؛ نمونه‌های تکراری را حذف نمی‌کند.

نکته آزمونی: در جدول چندستونی، انتخاب ستون‌های معیار اهمیت دارد؛ برای مثال، تکراری‌بودن نام الزاماً به معنی تکراری‌بودن کل رکورد نیست.

۱۵۰) برای مشاهده سطر و ستون‌های پنهان در یک ورکشیت اکسل از کدام مسیر استفاده می‌کنیم؟

الف) Home > Format > Hide & Unhide
ب) View > Show > Format
ج) Data > Analysis > Show
د) Review > Changes > Unhide

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Home > Format > Hide & Unhide

برای نمایش دوباره سطر یا ستون پنهان، از بخش Hide & Unhide در منوی Format سربرگ Home استفاده می‌کنیم. برای مثال، اگر ستون سوم پنهان شده باشد، ستون‌های دوم و چهارم را با هم انتخاب و فرمان Unhide Columns را اجرا می‌کنیم.

مسیر کامل معمول:

Home > Cells > Format > Hide & Unhide > Unhide Rows / Unhide Columns

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: مسیر View > Show > Format، مسیر استاندارد آشکارکردن سطر و ستون پنهان نیست.
  • گزینه ج: مسیر Data > Analysis > Show برای این کار در رابط معمول اکسل وجود ندارد.
  • گزینه د: سربرگ Review برای ابزارهایی مانند بازبینی و حفاظت است؛ Unhide سطر و ستون از مسیر ذکرشده اجرا نمی‌شود.

نکته آزمونی: اگر ردیف‌ها به دلیل فیلتر دیده نمی‌شوند، باید شرط فیلتر را پاک کنید؛ Unhide جایگزین پاک‌کردن فیلتر نیست.

۱۵۱) چگونه می‌توان یک مرجع سلولی را طوری قفل کرد که هنگام کپی تغییر نکند؟

الف) اضافه کردن علامت $ قبل از حرف ستون و شماره سطر
ب) استفاده از تابع ABS
ج) تغییر قالب سلول به متن (Text)
د) فشردن F2 قبل از کپی

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — اضافه کردن علامت $ قبل از حرف ستون و شماره سطر

برای ثابت‌ماندن مرجع هنگام کپی فرمول، قبل از حرف ستون و شماره سطر علامت دلار می‌گذاریم؛ مانند $A$1. این مرجع مطلق است و با کپی فرمول به سلول‌های دیگر، بخش سطر و ستون آن بر اثر جابه‌جایی محل فرمول تغییر نمی‌کند.

قفل‌کردن مرجع با محافظت از سلول در برابر ویرایش فرق دارد. این علامت از تغییر دستی مقدار سلول جلوگیری نمی‌کند.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: ABS قدرمطلق عدد را محاسبه می‌کند؛ مرجع سلولی را ثابت یا محافظت نمی‌کند.
  • گزینه ج: قالب Text روش تفسیر و نمایش ورودی را تغییر می‌دهد؛ مرجع مطلق ایجاد نمی‌کند.
  • گزینه د: F2 معمولاً حالت ویرایش سلول را فعال می‌کند. هنگام ویرایش مرجع در فرمول، F4 در ویندوز بین حالت‌های مرجع جابه‌جا می‌شود.

نکته آزمونی: در $A1 فقط ستون ثابت است؛ در A$1 فقط سطر و در $A$1 هر دو ثابت‌اند.

۱۵۲) برای ایجاد جدول محوری در اکسل از چه ابزاری استفاده می‌کنیم؟

الف) AutoFilter
ب) SUBTOTAL
ج) PivotTable
د) Conditional Formatting

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — PivotTable

جدول محوری یا PivotTable داده‌ها را بر اساس فیلدهای دلخواه گروه‌بندی و خلاصه می‌کند؛ مثلاً مجموع فروش هر کالا یا میانگین فروش هر شعبه. فیلد گروه را در بخش سطرها و مقدار عددی را در بخش مقادیر قرار می‌دهیم و نوع محاسبه را انتخاب می‌کنیم.

مسیر ایجاد جدول محوری:

Insert > PivotTable

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: AutoFilter ردیف‌های مطابق شرط را نمایش می‌دهد؛ به‌تنهایی جدول خلاصه گروهی نمی‌سازد.
  • گزینه ب: تابع SUBTOTAL می‌تواند جمع، میانگین یا شمارش یک محدوده را محاسبه و ردیف‌های فیلترشده را نادیده بگیرد؛ اما به‌تنهایی فیلدها را مانند جدول محوری گروه‌بندی و گزارش‌سازی نمی‌کند.
  • گزینه د: قالب‌بندی شرطی ظاهر سلول‌ها را تغییر می‌دهد و ابزار ساخت جدول محوری نیست.

نکته آزمونی: تابع SUBTOTAL را با فرمان Subtotal در سربرگ Data و با ابزار PivotTable یکی ندانید؛ کاربردهای مرتبط، ساختار متفاوت دارند.

۱۵۳) برای یافتن ستونی که بیشترین مجموع را دارد در اکسل از چه تابعی استفاده می‌کنیم؟

الف) MAX
ب) ایجاد جدول Pivot و مرتب‌سازی
ج) محاسبه دستی
د) SUM و INDEX

مشاهده پاسخ

پاسخ: پاسخ تابعیِ کامل در گزینه‌ها وجود ندارد؛ ابتدا مجموع ستون‌ها باید محاسبه شود

برای شناسایی ستون دارای بیشترین مجموع، ابتدا باید جمع هر ستون را داشته باشیم. MAX روی سلول‌های خام، بزرگ‌ترین عدد منفرد را می‌دهد؛ نه الزاماً ستون دارای بیشترین مجموع را. اگر جمع‌ها از قبل محاسبه شده باشند، MAX بزرگ‌ترین جمع را مشخص می‌کند، اما به‌تنهایی نام ستون را برنمی‌گرداند.

بنابراین در صورت فعلی، هیچ گزینه‌ای به‌تنهایی یک فرمول کامل و عمومی برای یافتن نام ستون نیست. یک راه عملی، محاسبه جمع‌ها با SUM و سپس ترکیب INDEX، MATCH و MAX برای برگرداندن عنوان ستون است. روش‌های جدول محوری یا مقایسه دستی نیز قابل‌اجرا هستند، اما نام تابعِ خواسته‌شده در سؤال محسوب نمی‌شوند.

ابتدا جمع هر ستون را در سطر یازدهم می‌گذاریم؛ نمونه برای ستون دوم:

=SUM(B2:B10)

سپس نام اولین ستونِ دارای بیشترین مجموع را به دست می‌آوریم:

=INDEX(B1:D1,1,MATCH(MAX(B11:D11),B11:D11,0))

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: MAX فقط در صورتی بیشترین مجموع را می‌دهد که ورودی آن، جمع‌های محاسبه‌شده ستون‌ها باشد؛ روی داده خام کافی نیست.
  • گزینه ب: جدول محوری با تنظیم مناسب می‌تواند گزارش مقایسه‌ای بسازد؛ این گزینه یک ابزار گزارش‌سازی است، نه یک تابع منفرد.
  • گزینه ج: محاسبه و مقایسه دستی یک روش ممکن است، اما پاسخِ «چه تابعی» نیست.
  • گزینه د: SUM مجموع را می‌سازد و INDEX مقدار یک جایگاه را برمی‌گرداند؛ در این توضیح، مرحله پیدا‌کردن جایگاه بیشترین مجموع کامل نشده است.

نکته آزمونی: اگر چند ستون بیشترین مجموع برابر داشته باشند، فرمول MATCH با تطبیق دقیق معمولاً اولین مورد را پیدا می‌کند؛ برای همه موارد برابر باید راهکار جداگانه در نظر گرفت.

۱۵۴) چگونه می‌توان مقدار اولین سلول غیرخالی در یک محدوده در اکسل یافت؟

الف) =INDEX(A1:A10,MATCH(TRUE,A1:A10<>””,0))
ب) =LOOKUP(2,1/(A1:A10<>””),A1:A10)
ج) =VLOOKUP(FALSE,A1:A10,1,0)
د) =INDEX(FILTER(A1:A10,A1:A10<>””),1)

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه‌های الف و د، با توجه به نسخه اکسل و شرایط محدوده

گزینه‌های الف و د، در محدوده‌ای که دست‌کم یک مقدار غیرخالی دارد و خطای مزاحم ندارد، می‌توانند اولین مقدار غیرخالی را برگردانند. در گزینه الف، مقایسه با رشته خالی یک آرایه منطقی می‌سازد؛ MATCH اولین TRUE را می‌یابد و INDEX مقدار همان جایگاه را می‌دهد.

در گزینه د، FILTER مقدارهای غیرخالی را به ترتیب اصلی جدا می‌کند و INDEX اولین مورد را می‌گیرد. این روش به نسخه دارای تابع FILTER، مانند اکسل ۲۰۲۱ یا مایکروسافت ۳۶۵، نیاز دارد. روش گزینه الف در نسخه‌های قدیمی ممکن است به تأیید آرایه‌ای با Ctrl + Shift + Enter نیاز داشته باشد.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ب: این الگوی LOOKUP معمولاً آخرین مقدار غیرخالی را برمی‌گرداند، نه اولین را؛ بنابراین پاسخ سؤالِ «اولین سلول» نیست.
  • گزینه ج: VLOOKUP با جستجوی FALSE، به‌طور عمومی روش یافتن اولین مقدار غیرخالیِ هر نوع داده نیست.

نکته آزمونی: اگر همه سلول‌ها خالی باشند، فرمول‌های نوشته‌شده نیاز به مدیریت نتیجه خالی یا خطا دارند. شرط <>”” مقدار صفر را حذف نمی‌کند، اما خروجیِ رشته خالی را خالی در نظر می‌گیرد.

۱۵۵) برای ترکیب متن چند سلول با یک جداکننده (مثلاً ویرگول) در اکسل کدام تابع مناسب است؟

الف) CONCATENATE
ب) TEXTJOIN
ج) CONCAT
د) استفاده از &

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — TEXTJOIN

تابع TEXTJOIN برای اتصال متن‌ها با جداکننده دلخواه طراحی شده است. می‌توان یک محدوده را به آن داد، جداکننده را تعیین کرد و مشخص کرد سلول‌های خالی نادیده گرفته شوند یا نه. این تابع در نسخه‌های دارای آن، مانند اکسل ۲۰۱۹ به بعد و مایکروسافت ۳۶۵، در دسترس است.

نمونه ترکیب متن‌ها:

=TEXTJOIN(“, “,TRUE,A1:A5)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: CONCATENATE متن‌ها را متصل می‌کند، اما آرگومان مستقلی برای افزودن خودکار جداکننده بین همه اعضای محدوده ندارد؛ باید جداکننده را صریحاً بین متن‌ها وارد کرد.
  • گزینه ج: CONCAT برای اتصال متن و محدوده مناسب است، ولی جداکننده خودکار و آرگومان نادیده‌گرفتن خانه خالیِ TEXTJOIN را ندارد.
  • گزینه د: عملگر اتصال متن نیز با نوشتن جداکننده بین ارجاع‌ها می‌تواند نتیجه بسازد؛ اما برای یک محدوده و جداکننده یکسان، TEXTJOIN گزینه مناسب‌تر و مستقیم‌تر است.

نکته آزمونی: در مثال زیر TRUE یعنی خانه‌های خالی نادیده گرفته شوند؛ جداکننده، ویرگول همراه یک فاصله است.

۱۵۶) چگونه می‌توان در اکسل خطای #N/A تولیدشده توسط VLOOKUP را با مقدار جایگزین نشان داد؟

الف) IFNA
ب) IFERROR
ج) ISNA
د) NA

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه‌های الف و ب — IFNA و IFERROR

هر دو تابع IFNA و IFERROR می‌توانند خطای #N/A حاصل از VLOOKUP را با مقدار دلخواه جایگزین کنند؛ پس سؤال دو پاسخ معتبر دارد. IFNA فقط خطای #N/A را هدف می‌گیرد و برای «پیدا نشدن مورد جستجو» معمولاً انتخاب دقیق‌تری است.

IFERROR خطاهای دیگر، مانند مرجع نامعتبر یا تقسیم بر صفر، را نیز می‌پوشاند. اگر بخواهیم خطاهای دیگر برای عیب‌یابی آشکار بمانند، IFNA مناسب‌تر است؛ اگر قرار است همه خطاهای فرمول یک جایگزین مشترک داشته باشند، IFERROR قابل‌استفاده است.

جایگزینی فقط خطای پیدا نشدن:

=IFNA(VLOOKUP(E2,A2:B10,۲,FALSE),”یافت نشد”)

جایگزینی هر خطای حاصل از فرمول:

=IFERROR(VLOOKUP(E2,A2:B10,۲,FALSE),”یافت نشد”)

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ج: ISNA فقط بررسی می‌کند نتیجه خطای #N/A هست یا نه و TRUE یا FALSE می‌دهد؛ برای جایگزینی مقدار به‌تنهایی کافی نیست و باید مثلاً با IF ترکیب شود.
  • گزینه د: NA عمداً خطای #N/A تولید می‌کند؛ آن را با متن یا مقدار دیگری جایگزین نمی‌کند.

نکته آزمونی: در VLOOKUP، آرگومان FALSE برای تطبیق دقیق است. پنهان‌کردن خطا، صحت جدول جستجو و شماره ستون خروجی را تضمین نمی‌کند.

۱۵۷) تابع NOW() در اکسل چه کاری انجام می‌دهد؟

الف) مقدار تاریخ و ساعت جاری را برمی‌گرداند و با هر بار محاسبه به‌روزرسانی می‌شود
ب) فقط تاریخ جاری را نمایش می‌دهد
ج) مقدار ثابت ساعت را برمی‌گرداند
د) مقدار تاریخ را به فرمت متنی تبدیل می‌کند

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — مقدار تاریخ و ساعت جاری را برمی‌گرداند و با هر بار محاسبه به‌روزرسانی می‌شود

NOW مقدار تاریخ و ساعت فعلی سیستم را به‌صورت یک مقدار قابل‌محاسبه برمی‌گرداند. اکسل بخش تاریخ را به شکل عدد روز و بخش ساعت را به شکل کسری از یک روز نگه می‌دارد. با محاسبه مجدد کتاب کار، نتیجه این تابع به‌روز می‌شود.

فرمول تابع:

=NOW()

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: نمایش فقط تاریخ جاری، کاربرد TODAY است؛ NOW علاوه بر تاریخ، بخش ساعت نیز دارد.
  • گزینه ج: خروجی NOW یک زمان ثبت‌شده ثابت نیست؛ با محاسبه مجدد تغییر می‌کند و فقط به ساعت بدون تاریخ هم محدود نیست.
  • گزینه د: تبدیل تاریخ به متن معمولاً با تابعی مانند TEXT انجام می‌شود؛ NOW در اصل مقدار تاریخ و ساعت می‌دهد، نه رشته متنی.

نکته آزمونی: قالب سلول تعیین می‌کند کدام بخش نتیجه را ببینید؛ پنهان‌بودن ساعت در نمایش، به معنی نبودن ساعت در مقدار NOW نیست.

۱۵۸) برای پیدا کردن شماره ردیف یک مقدار مشخص در یک ستون اکسل از کدام تابع استفاده می‌شود؟

الف) MATCH
ب) VLOOKUP
ج) INDEX
د) ROW

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه الف — MATCH برای جایگاه نسبی؛ شماره واقعی سطر به مبدأ محدوده بستگی دارد

تابع MATCH جایگاه نسبی یک مقدار را در محدوده برمی‌گرداند. برای جستجوی دقیق، آرگومان سوم را صفر قرار می‌دهیم. اگر محدوده از سطر اول شروع شود، این جایگاه با شماره سطر کاربرگ برابر می‌شود؛ در غیر این صورت باید مبدأ محدوده را هم لحاظ کنیم.

برای نمونه، در محدوده A2:A100 اگر مقدار هدف در اولین سلول باشد، MATCH عدد ۱ می‌دهد، درحالی‌که شماره واقعی سطر، ۲ است. بنابراین عبارت «شماره ردیف» در سؤال باید از «جایگاه داخل محدوده» تفکیک شود.

یافتن جایگاه مقدار سلول سوم ستون سوم در محدوده:

=MATCH(C3,A2:A100,0)

یافتن شماره واقعی سطر همان مقدار در کاربرگ:

=MATCH(C3,A2:A100,0)+ROW(A2)-1

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ب: VLOOKUP مقدار یک ستون دیگر از ردیف منطبق را برمی‌گرداند؛ به‌صورت معمول شماره جایگاه را خروجی نمی‌دهد.
  • گزینه ج: INDEX مقدار یا مرجعِ یک جایگاه مشخص را برمی‌گرداند؛ به‌تنهایی جایگاه یک مقدار هدف را جستجو نمی‌کند.
  • گزینه د: ROW شماره سطر یک مرجع را می‌دهد؛ اما به‌تنهایی محل مقدار هدف را در ستون جستجو نمی‌کند.

نکته آزمونی: در MATCH با تطبیق دقیق، صفرِ آرگومان سوم مهم است؛ نتیجه در صورت نبودن مقدار معمولاً #N/A خواهد بود.

۱۵۹) چگونه می‌توان سطرهایی را هایلایت کرد که ستون A برابر “خرید” باشد؟

الف) فرمت شرطی با فرمول =$A1=”خرید”
ب) استفاده از فیلتر خودکار
ج) ایجاد جدول محوری (PivotTable)
د) استفاده از اعتبارسنجی داده

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — فرمت شرطی با فرمول =$A1=”خرید”

برای رنگی‌کردن یک ردیف بر اساس مقدار ستون اول همان ردیف، از قالب‌بندی شرطی با فرمول استفاده می‌کنیم. مثلاً برای محدوده A1:D100، فرمول =$A1=”خرید” بررسی می‌کند آیا مقدار ستون اول در هر ردیف برابر «خرید» است یا نه.

دلار قبل از حرف ستون باعث می‌شود همه سلول‌های یک ردیف بر اساس همان ستون بررسی شوند؛ شماره سطر نسبی می‌ماند تا شرط برای ردیف‌های بعدی تغییر کند. سپس قالبی مانند رنگ پس‌زمینه را برای حالت درست‌بودن شرط انتخاب می‌کنیم.

فرمول برای محدوده‌ای که از سطر اول شروع می‌شود:

=$A1=”خرید”

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: فیلتر خودکار، نمایش ردیف‌ها را محدود می‌کند؛ به‌تنهایی آن‌ها را رنگی نمی‌کند.
  • گزینه ج: جدول محوری خلاصه یا گزارش می‌سازد؛ ابزار مستقیم رنگ‌کردن ردیف‌های منبع با این شرط نیست.
  • گزینه د: اعتبارسنجی داده برای کنترل ورودی و تعیین مقادیر مجاز است؛ جایگزین قالب‌بندی شرطی نیست.

نکته آزمونی: فرمول باید با اولین ردیف محدوده اعمال قانون هماهنگ باشد؛ اگر محدوده از سطر دوم شروع شود، شرط را با $A2 می‌نویسیم.

۱۶۰) چگونه می‌توان مقدار اولین سلول غیرخالی در یک محدوده در اکسل یافت؟

الف) =INDEX(A1:A10,MATCH(TRUE,A1:A10<>””,0))
ب) =LOOKUP(2,1/(A1:A10<>””),A1:A10)
ج) =VLOOKUP(FALSE,A1:A10,1,0)
د) =INDEX(FILTER(A1:A10,A1:A10<>””),1)

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه‌های الف و د، با توجه به نسخه اکسل و شرایط محدوده

گزینه‌های الف و د، در محدوده‌ای که دست‌کم یک مقدار غیرخالی دارد و خطای مزاحم ندارد، می‌توانند اولین مقدار غیرخالی را برگردانند. در گزینه الف، مقایسه با رشته خالی یک آرایه منطقی می‌سازد؛ MATCH اولین TRUE را می‌یابد و INDEX مقدار همان جایگاه را می‌دهد.

در گزینه د، FILTER مقدارهای غیرخالی را به ترتیب اصلی جدا می‌کند و INDEX اولین مورد را می‌گیرد. این روش به نسخه دارای تابع FILTER، مانند اکسل ۲۰۲۱ یا مایکروسافت ۳۶۵، نیاز دارد. روش گزینه الف در نسخه‌های قدیمی ممکن است به تأیید آرایه‌ای با Ctrl + Shift + Enter نیاز داشته باشد.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ب: این الگوی LOOKUP معمولاً آخرین مقدار غیرخالی را برمی‌گرداند، نه اولین را؛ بنابراین پاسخ سؤالِ «اولین سلول» نیست.
  • گزینه ج: VLOOKUP با جستجوی FALSE، به‌طور عمومی روش یافتن اولین مقدار غیرخالیِ هر نوع داده نیست.

نکته آزمونی: اگر همه سلول‌ها خالی باشند، فرمول‌های نوشته‌شده نیاز به مدیریت نتیجه خالی یا خطا دارند. شرط <>”” مقدار صفر را حذف نمی‌کند، اما خروجیِ رشته خالی را خالی در نظر می‌گیرد.

۱۶۱) برای ترکیب متن چند سلول با یک جداکننده (مثلاً ویرگول) در اکسل کدام تابع مناسب است؟

الف) CONCATENATE
ب) TEXTJOIN
ج) CONCAT
د) استفاده از &

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ب — TEXTJOIN

تابع TEXTJOIN برای اتصال متن‌ها با جداکننده دلخواه طراحی شده است. می‌توان یک محدوده را به آن داد، جداکننده را تعیین کرد و مشخص کرد سلول‌های خالی نادیده گرفته شوند یا نه. این تابع در نسخه‌های دارای آن، مانند اکسل ۲۰۱۹ به بعد و مایکروسافت ۳۶۵، در دسترس است.

نمونه ترکیب متن‌ها:

=TEXTJOIN(“, “,TRUE,A1:A5)

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: CONCATENATE متن‌ها را متصل می‌کند، اما آرگومان مستقلی برای افزودن خودکار جداکننده بین همه اعضای محدوده ندارد؛ باید جداکننده را صریحاً بین متن‌ها وارد کرد.
  • گزینه ج: CONCAT برای اتصال متن و محدوده مناسب است، ولی جداکننده خودکار و آرگومان نادیده‌گرفتن خانه خالیِ TEXTJOIN را ندارد.
  • گزینه د: عملگر اتصال متن نیز با نوشتن جداکننده بین ارجاع‌ها می‌تواند نتیجه بسازد؛ اما برای یک محدوده و جداکننده یکسان، TEXTJOIN گزینه مناسب‌تر و مستقیم‌تر است.

نکته آزمونی: در مثال زیر TRUE یعنی خانه‌های خالی نادیده گرفته شوند؛ جداکننده، ویرگول همراه یک فاصله است.

۱۶۲) برای ایجاد خلاصه‌ای سریع از داده‌ها و نمایش مجموع، میانگین یا شمارش بر اساس گروه‌ها در اکسل از چه ابزاری باید استفاده کرد؟

الف) فیلتر خودکار (AutoFilter)
ب) تابع SUBTOTAL
ج) جدول محوری (PivotTable)
د) قالب‌بندی شرطی

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — جدول محوری (PivotTable)

جدول محوری یا PivotTable داده‌ها را بر اساس فیلدهای دلخواه گروه‌بندی و خلاصه می‌کند؛ مثلاً مجموع فروش هر کالا یا میانگین فروش هر شعبه. فیلد گروه را در بخش سطرها و مقدار عددی را در بخش مقادیر قرار می‌دهیم و نوع محاسبه را انتخاب می‌کنیم.

مسیر ایجاد جدول محوری:

Insert > PivotTable

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: AutoFilter ردیف‌های مطابق شرط را نمایش می‌دهد؛ به‌تنهایی جدول خلاصه گروهی نمی‌سازد.
  • گزینه ب: تابع SUBTOTAL می‌تواند جمع، میانگین یا شمارش یک محدوده را محاسبه و ردیف‌های فیلترشده را نادیده بگیرد؛ اما به‌تنهایی فیلدها را مانند جدول محوری گروه‌بندی و گزارش‌سازی نمی‌کند.
  • گزینه د: قالب‌بندی شرطی ظاهر سلول‌ها را تغییر می‌دهد و ابزار ساخت جدول محوری نیست.

نکته آزمونی: تابع SUBTOTAL را با فرمان Subtotal در سربرگ Data و با ابزار PivotTable یکی ندانید؛ کاربردهای مرتبط، ساختار متفاوت دارند.

۱۶۳) چگونه می‌توان ردیف بالای یک شیت را هنگام اسکرول در اکسل ثابت نگه داشت؟

الف) استفاده از Freeze Top Row در تب View
ب) استفاده از Protect Sheet
ج) ستون را با قفل سلول‌ها فریز کنید
د) استفاده از Split در تب View

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — استفاده از Freeze Top Row در تب View

برای ثابت‌ماندن سطر اول هنگام پیمایش، از Freeze Top Row در سربرگ View استفاده می‌کنیم. با این کار، هنگام پایین‌رفتن در کاربرگ، سطر اول که معمولاً شامل عنوان ستون‌هاست، در بالای بخش نمایشی باقی می‌ماند.

مسیر فرمان:

View > Freeze Panes > Freeze Top Row

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Protect Sheet ویرایش بخش‌های کاربرگ را محدود می‌کند؛ سطر را هنگام پیمایش ثابت نمی‌کند.
  • گزینه ج: قفل سلول و حفاظت کاربرگ به مجوز ویرایش مربوط‌اند؛ ثابت‌کردن نمایشی یک سطر یا ستون کار دیگری است.
  • گزینه د: Split پنجره را به بخش‌های جداگانه پیمایش تقسیم می‌کند؛ فرمان مستقیم ثابت‌کردن سطر اول نیست.

نکته آزمونی: برای لغو این وضعیت از Unfreeze Panes استفاده کنید؛ برای تکرار سطر روی صفحات چاپی، ابزار Print Titles لازم است.

۱۶۴) کدام تابع در اکسل مقدار تاریخ و ساعت جاری را برمی‌گرداند و با هر بار محاسبه به‌روزرسانی می‌شود؟

الف) NOW()
ب) TODAY()
ج) DATE()
د) GETDATE()

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — NOW()

تابع NOW تاریخ و ساعت جاری را بر اساس ساعت سیستم برمی‌گرداند. نتیجه آن با محاسبه مجدد کتاب کار به‌روز می‌شود؛ یک ساعت زنده که هر ثانیه خودبه‌خود روی صفحه تغییر کند نیست. برای مشاهده ساعت باید قالب نمایشی سلول نیز ساعت را نشان دهد.

فرمول تاریخ و ساعت جاری:

=NOW()

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: TODAY تاریخ جاری را بدون بخش ساعتِ جاری برمی‌گرداند.
  • گزینه ج: DATE تاریخ را از سال، ماه و روزِ داده‌شده می‌سازد؛ تاریخ و ساعت فعلی را خودکار دریافت نمی‌کند.
  • گزینه د: GETDATE نام تابع استاندارد کاربرگ اکسل برای این کار نیست؛ در بعضی سامانه‌های پایگاه داده کاربرد دارد.

نکته آزمونی: برای نتیجه پویا از NOW استفاده می‌کنیم؛ برای ثبت زمان ثابت باید مقدار ثابت ثبت شود. تنظیم حالت محاسبه روی زمان به‌روزشدن نتیجه اثر دارد.

۱۶۵) برای پیدا کردن شماره ردیف یک مقدار مشخص در یک ستون اکسل از کدام تابع استفاده می‌شود؟

الف) MATCH
ب) VLOOKUP
ج) INDEX
د) ROW

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه الف — MATCH برای جایگاه نسبی؛ شماره واقعی سطر به مبدأ محدوده بستگی دارد

تابع MATCH جایگاه نسبی یک مقدار را در محدوده برمی‌گرداند. برای جستجوی دقیق، آرگومان سوم را صفر قرار می‌دهیم. اگر محدوده از سطر اول شروع شود، این جایگاه با شماره سطر کاربرگ برابر می‌شود؛ در غیر این صورت باید مبدأ محدوده را هم لحاظ کنیم.

برای نمونه، در محدوده A2:A100 اگر مقدار هدف در اولین سلول باشد، MATCH عدد ۱ می‌دهد، درحالی‌که شماره واقعی سطر، ۲ است. بنابراین عبارت «شماره ردیف» در سؤال باید از «جایگاه داخل محدوده» تفکیک شود.

یافتن جایگاه مقدار سلول سوم ستون سوم در محدوده:

=MATCH(C3,A2:A100,0)

یافتن شماره واقعی سطر همان مقدار در کاربرگ:

=MATCH(C3,A2:A100,0)+ROW(A2)-1

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ب: VLOOKUP مقدار یک ستون دیگر از ردیف منطبق را برمی‌گرداند؛ به‌صورت معمول شماره جایگاه را خروجی نمی‌دهد.
  • گزینه ج: INDEX مقدار یا مرجعِ یک جایگاه مشخص را برمی‌گرداند؛ به‌تنهایی جایگاه یک مقدار هدف را جستجو نمی‌کند.
  • گزینه د: ROW شماره سطر یک مرجع را می‌دهد؛ اما به‌تنهایی محل مقدار هدف را در ستون جستجو نمی‌کند.

نکته آزمونی: در MATCH با تطبیق دقیق، صفرِ آرگومان سوم مهم است؛ نتیجه در صورت نبودن مقدار معمولاً #N/A خواهد بود.

۱۶۶) چگونه می‌توان سطرهایی را هایلایت کرد که ستون A برابر “خرید” باشد؟

الف) فرمت شرطی با فرمول =$A1=”خرید”
ب) استفاده از فیلتر خودکار
ج) ایجاد جدول محوری (PivotTable)
د) استفاده از اعتبارسنجی داده

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — فرمت شرطی با فرمول =$A1=”خرید”

برای رنگی‌کردن یک ردیف بر اساس مقدار ستون اول همان ردیف، از قالب‌بندی شرطی با فرمول استفاده می‌کنیم. مثلاً برای محدوده A1:D100، فرمول =$A1=”خرید” بررسی می‌کند آیا مقدار ستون اول در هر ردیف برابر «خرید» است یا نه.

دلار قبل از حرف ستون باعث می‌شود همه سلول‌های یک ردیف بر اساس همان ستون بررسی شوند؛ شماره سطر نسبی می‌ماند تا شرط برای ردیف‌های بعدی تغییر کند. سپس قالبی مانند رنگ پس‌زمینه را برای حالت درست‌بودن شرط انتخاب می‌کنیم.

فرمول برای محدوده‌ای که از سطر اول شروع می‌شود:

=$A1=”خرید”

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: فیلتر خودکار، نمایش ردیف‌ها را محدود می‌کند؛ به‌تنهایی آن‌ها را رنگی نمی‌کند.
  • گزینه ج: جدول محوری خلاصه یا گزارش می‌سازد؛ ابزار مستقیم رنگ‌کردن ردیف‌های منبع با این شرط نیست.
  • گزینه د: اعتبارسنجی داده برای کنترل ورودی و تعیین مقادیر مجاز است؛ جایگزین قالب‌بندی شرطی نیست.

نکته آزمونی: فرمول باید با اولین ردیف محدوده اعمال قانون هماهنگ باشد؛ اگر محدوده از سطر دوم شروع شود، شرط را با $A2 می‌نویسیم.

۱۶۷) چگونه می‌توان مقدار اولین سلول غیرخالی در یک محدوده در اکسل یافت؟

الف) =INDEX(A1:A10,MATCH(TRUE,A1:A10<>””,0))
ب) =LOOKUP(2,1/(A1:A10<>””),A1:A10)
ج) =VLOOKUP(FALSE,A1:A10,1,0)
د) =INDEX(FILTER(A1:A10,A1:A10<>””),1)

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه‌های الف و د، با توجه به نسخه اکسل و شرایط محدوده

گزینه‌های الف و د، در محدوده‌ای که دست‌کم یک مقدار غیرخالی دارد و خطای مزاحم ندارد، می‌توانند اولین مقدار غیرخالی را برگردانند. در گزینه الف، مقایسه با رشته خالی یک آرایه منطقی می‌سازد؛ MATCH اولین TRUE را می‌یابد و INDEX مقدار همان جایگاه را می‌دهد.

در گزینه د، FILTER مقدارهای غیرخالی را به ترتیب اصلی جدا می‌کند و INDEX اولین مورد را می‌گیرد. این روش به نسخه دارای تابع FILTER، مانند اکسل ۲۰۲۱ یا مایکروسافت ۳۶۵، نیاز دارد. روش گزینه الف در نسخه‌های قدیمی ممکن است به تأیید آرایه‌ای با Ctrl + Shift + Enter نیاز داشته باشد.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه ب: این الگوی LOOKUP معمولاً آخرین مقدار غیرخالی را برمی‌گرداند، نه اولین را؛ بنابراین پاسخ سؤالِ «اولین سلول» نیست.
  • گزینه ج: VLOOKUP با جستجوی FALSE، به‌طور عمومی روش یافتن اولین مقدار غیرخالیِ هر نوع داده نیست.

نکته آزمونی: اگر همه سلول‌ها خالی باشند، فرمول‌های نوشته‌شده نیاز به مدیریت نتیجه خالی یا خطا دارند. شرط <>”” مقدار صفر را حذف نمی‌کند، اما خروجیِ رشته خالی را خالی در نظر می‌گیرد.

۱۶۸) برای ایجاد نمودار و تغییر نوع آن در اکسل از کدام گزینه استفاده می‌کنیم؟

الف) Chart Type
ب) Chart Title
ج) Gridline
د) Legend

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Chart Type

در میان گزینه‌ها، Chart Type به انتخاب یا تغییر نوع نمودار مربوط است؛ مثلاً تبدیل نمودار ستونی به خطی. برای ساخت یک نمودار جدید، معمولاً محدوده داده را انتخاب و از سربرگ Insert نوع نمودار را انتخاب می‌کنیم. برای تغییر نوع نمودار موجود، فرمان Change Chart Type به کار می‌رود.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Chart Title عنوان نمودار را تعیین می‌کند؛ نوع نمودار را تغییر نمی‌دهد.
  • گزینه ج: Gridline یا Gridlines خطوط راهنمای زمینه نمودار را نشان می‌دهد.
  • گزینه د: Legend راهنمای تشخیص مجموعه‌داده‌ها و رنگ‌هاست؛ انتخاب‌کننده نوع نمودار نیست.

نکته آزمونی: فرمان تغییر نوع روی نمودار موجود اعمال می‌شود؛ ساخت نمودار جدید از داده‌ها، معمولاً از سربرگ Insert آغاز می‌شود.

۱۶۹) فایل‌های اکسل با چه فرمتی ذخیره می‌شوند؟

الف) DOCX
ب) BMP
ج) XLSX
د) PPTX

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — XLSX

پسوند معمول کتاب کار اکسل در نسخه‌های جدید، .xlsx است. این قالب، داده‌ها، فرمول‌ها، قالب‌بندی و کاربرگ‌ها را نگه می‌دارد. اکسل قالب‌های دیگری هم دارد؛ بنابراین پاسخ سؤال درباره قالب معمول است، نه تنها قالب قابل‌ذخیره.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: .docx قالب رایج سندهای Word است.
  • گزینه ب: .bmp قالب تصویر پیکسلی است، نه کتاب کار معمول اکسل.
  • گزینه د: .pptx قالب رایج ارائه‌های PowerPoint است.

نکته آزمونی: فایل ماکرو‌دار معمولاً با .xlsm و قالب قدیمی اکسل با .xls ذخیره می‌شود؛ .xlsx ماکروی VBA را نگه نمی‌دارد.

۱۷۰) برای حذف یک سطر جدول از چه گزینه‌ای استفاده می‌کنیم؟

الف) Delete
ب) Delete Rows
ج) Clean Rows
د) Clean Rows و Delete Rows

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه ب — Delete Rows؛ گزینه الف نیز در منوی حذف سطر می‌تواند درست باشد

پاسخ مستقیم، فرمان Delete Rows برای حذف سطر است. در کاربرگ معمولی، فرمان Delete Sheet Rows سطر کامل کاربرگ را حذف می‌کند؛ در جدول ساختاریافته نیز فرمان حذف سطرهای جدول وجود دارد. پس از حذف، سطرهای بعدی جابه‌جا می‌شوند.

اگر گزینه الف به فرمان Delete در منوی راست‌کلیک شماره سطر اشاره کند، آن هم سطر را حذف می‌کند. اما اگر منظور کلید Delete صفحه‌کلید باشد، فقط محتویات انتخاب را پاک می‌کند. بدون مشخص‌کردن محل فرمان، گزینه الف وابسته به تفسیر است.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: Delete در منوی حذف سطر می‌تواند درست باشد؛ کلید Delete صفحه‌کلید معادل حذف ساختاری سطر نیست.
  • گزینه ج: Clean Rows نام فرمان استاندارد حذف سطر در اکسل نیست.
  • گزینه د: وجود Clean Rows در کنار فرمان حذف سطر، این ترکیب را به نام یک فرمان استاندارد تبدیل نمی‌کند.

نکته آزمونی: حذف سطر با خالی‌کردن سلول‌های آن فرق دارد؛ به محل اجرای فرمان و نوع انتخاب توجه کنید.

۱۷۱) برنامه اکسل جزو کدام دسته از برنامه‌ها است؟

الف) صفحه گسترده
ب) بانک اطلاعاتی
ج) زبان برنامه‌نویسی
د) واژه‌پرداز

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — صفحه گسترده

اکسل یک نرم‌افزار صفحه‌گسترده است. ساختار اصلی آن از کاربرگ، سطر، ستون و سلول تشکیل می‌شود و برای انجام محاسبات، تحلیل داده و رسم نمودار به کار می‌رود.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: اکسل داده‌ها را نگه می‌دارد، اما در دسته‌بندی اصلی، سامانه مدیریت پایگاه داده رابطه‌ای مانند Access نیست.
  • گزینه ج: وجود امکانات برنامه‌نویسی و ماکرو، خود نرم‌افزار اکسل را به یک زبان برنامه‌نویسی تبدیل نمی‌کند.
  • گزینه د: واژه‌پرداز برای تهیه و صفحه‌آرایی متن طراحی شده است؛ نمونه شناخته‌شده آن Word است.

نکته آزمونی: کاربرد اصلی و ساختار نرم‌افزار را ملاک دسته‌بندی قرار دهید؛ وجود چند قابلیت مشترک، دسته نرم‌افزار را عوض نمی‌کند.

۱۷۲) نرم‌افزار اکسل در کدام زمینه‌ها کاربرد دارد؟

الف) امور پزشکی و دارو
ب) امور بانک‌های اطلاعاتی
ج) امور ویراستاری
د) امور مهندسی و مالی

مشاهده پاسخ

پاسخ: گزینه د، به‌عنوان کاربرد اصلی؛ گزینه‌های الف و ب نیز بسته به نوع کار قابل‌قبول‌اند

گزینه د، کاربرد اصلی و مورد انتظار این سؤال را بیان می‌کند: انجام محاسبات مهندسی، بودجه‌بندی، تحلیل مالی و تهیه گزارش. با این حال، دامنه کاربرد اکسل به این حوزه‌ها محدود نیست و صورت کلی سؤال، یک پاسخ انحصاری ایجاد نمی‌کند.

در امور پزشکی و دارو نیز می‌توان از اکسل برای آمار، فهرست دارو و تحلیل داده استفاده کرد. برای نگهداری و پردازش فهرست‌های اطلاعاتی نیز کاربرد دارد؛ هرچند جایگزین کامل یک سامانه مدیریت پایگاه داده نیست.

بررسی گزینه‌ها:

  • گزینه الف: این حوزه نیز می‌تواند کاربرد واقعی اکسل باشد؛ مانند تحلیل آمار مراجعه یا کنترل موجودی دارو.
  • گزینه ب: کار با فهرست‌ها و داده‌های جدولی در اکسل ممکن است؛ اما مدیریت حرفه‌ای پایگاه داده با نرم‌افزار تخصصی تفاوت دارد.
  • گزینه ج: ویرایش و صفحه‌آرایی متن‌های طولانی، کاربرد تخصصی واژه‌پردازهاست؛ امکان ویرایش متن داخل سلول، اکسل را به واژه‌پرداز تخصصی تبدیل نمی‌کند.

نکته آزمونی: در سؤال‌های کلی درباره کاربردها، میان «کاربرد اصلی» و «تنها کاربرد ممکن» تفاوت بگذارید.

۱۷۳) آدرس خانه فعال در اکسل کجا نمایش داده می‌شود؟

الف) نوار فرمول
ب) داخل ریبون
ج) کادر Name Box
د) سطر وضعیت پایین

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه ج — کادر Name Box

در حالت معمول، نشانی سلول فعال در کادر Name Box، کنار نوار فرمول، نمایش داده می‌شود؛ مثلاً با انتخاب سلول ستون سوم و سطر پنجم، نشانی C5 دیده می‌شود. از همین کادر می‌توان برای رفتن به یک سلول یا محدوده نیز استفاده کرد.

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: نوار فرمول، مقدار یا فرمول سلول فعال را نشان می‌دهد؛ محل معمول نمایش نشانی، Name Box است.
  • گزینه ب: ریبون محل فرمان‌ها و ابزارهاست، نه محل اصلی نمایش نشانی سلول فعال.
  • گزینه د: نوار وضعیت اطلاعاتی مانند وضعیت کار یا جمع و میانگین انتخاب را نشان می‌دهد؛ محل معمول آدرس سلول نیست.

نکته آزمونی: اگر سلول یا محدوده نام‌گذاری شده باشد، Name Box ممکن است نام تعریف‌شده را نشان دهد؛ این کادر فقط برای نشانی عددی‌ـ‌حرفی نیست.

۱۷۴) برای مرتب کردن محتوای یک ستون از چه گزینه‌ای استفاده می‌کنیم؟

الف) Filter & Sort در گروه Editing سربرگ Home
ب) Fill در گروه Editing سربرگ Home
ج) Sort در گروه Insert
د) Editing در گروه Page Layout

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه الف — Filter & Sort در گروه Editing سربرگ Home

برای مرتب‌سازی می‌توان از سربرگ Home، گروه Editing و منوی Sort & Filter استفاده کرد. گزینه الف به همین مسیر اشاره دارد؛ عنوان این منو در رابط انگلیسی معمولاً Sort & Filter است. مرتب‌سازی صعودی متن، داده‌ها را به ترتیب الفبا قرار می‌دهد.

مسیر فرمان:

Home > Editing > Sort & Filter

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه ب: Fill برای پرکردن سلول‌ها یا ساخت سری داده است؛ فرمان مرتب‌سازی نیست.
  • گزینه ج: سربرگ Insert محل معمول فرمان Sort در گروه Editing نیست.
  • گزینه د: سربرگ Page Layout برای تنظیماتی مانند صفحه، حاشیه و چاپ است؛ مسیر ذکرشده برای مرتب‌سازی درست نیست.

نکته آزمونی: مسیر دیگر مرتب‌سازی در سربرگ Data است. در جدول چندستونی، اطلاعات هر ردیف باید هنگام مرتب‌سازی با هم جابه‌جا شوند.

۱۷۵) در بین عملگرهای زیر کدام دارای پایین‌ترین اولویت است؟

الف) جمع
ب) ضرب و تقسیم
ج) توان و پرانتز
د) بزرگ‌تر و کوچک‌تر

مشاهده پاسخ

پاسخ صحیح: گزینه د — بزرگ‌تر و کوچک‌تر

عملگرهای مقایسه‌ای، مانند بزرگ‌تر و کوچک‌تر، از عملیات حسابی مطرح‌شده در سؤال اولویت پایین‌تری دارند. ابتدا عبارت‌های محاسباتی ارزیابی می‌شوند و سپس نتیجه آن‌ها با هم مقایسه می‌شود. نتیجه مقایسه معمولاً TRUE یا FALSE است.

در این مثال، ابتدا جمع محاسبه می‌شود؛ سپس عدد ۵ با عدد ۴ مقایسه می‌شود و نتیجه TRUE است:

=2+3>4

بررسی گزینه‌های اشتباه:

  • گزینه الف: جمع از ضرب و تقسیم اولویت پایین‌تری دارد، اما پیش از مقایسه بزرگ‌تر یا کوچک‌تر انجام می‌شود.
  • گزینه ب: ضرب و تقسیم هم‌اولویت‌اند و پیش از جمع و مقایسه اجرا می‌شوند.
  • گزینه ج: پرانتز ترتیب ارزیابی را تعیین می‌کند و توان نیز از جمع و مقایسه اولویت بیشتری دارد؛ این گزینه پایین‌ترین اولویت را ندارد.

نکته آزمونی: اگر عملگر مقایسه در گزینه‌ها باشد، پایین‌ترین اولویت را صرفاً میان چهار عمل اصلی جستجو نکنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دو × پنج =